Xuất khẩu khả quan, doanh nghiệp hồ tiêu vẫn lo ứng phó thuế của Hoa Kỳ

Tuy nhiên, với việc Hoa Kỳ công bố mức thuế tối thiểu và thuế đối ứng lên hàng nhập khẩu, doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu lo ngại sẽ chịu thiệt hại lớn trong thời gian tới.

Thống kê bộ sơ bộ của Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), trong tháng 3, Việt Nam xuất khẩu được 20.244 tấn hồ tiêu các loại; trong đó tiêu đen đạt 17.493 tấn, tiêu trắng đạt 2.751 tấn. Tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 141,6 triệu USD. So với tháng 2, lượng xuất khẩu tăng 41,3%, kim ngạch tăng 45,6% và so với cùng kỳ năm ngoái xuất khẩu giảm 21,2%, tuy nhiên kim ngạch tăng 27,9%. Giá xuất khẩu bình quân tiêu đen trong tháng 3 đạt 6.790 USD/tấn, tiêu trắng đạt 8.802 USD/tấn, tăng lần lượt 122 USD đối với tiêu đen và 268 USD đối với tiêu trắng so với tháng trước.

Lũy kế hết quý I/2025, Việt Nam đã xuất khẩu được 47.660 tấn hồ tiêu các loại, trong đó tiêu đen đạt 39.853 tấn, tiêu trắng đạt 7.807 tấn. Tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 326,6 triệu USD. So với cùng kỳ năm trước, lượng xuất khẩu giảm 16,1%, tuy nhiên kim ngạch xuất khẩu tăng đến 38,6%. Giá xuất khẩu bình quân tiêu đen trong quý I đạt 6.711 USD/tấn, tăng 94,9% và tiêu trắng đạt 8.617 USD/tấn, tăng 73,9% so với cùng kỳ năm 2024.

Về thị trường, Hoa Kỳ vẫn là điểm đến xuất khẩu lớn nhất của hồ tiêu Việt Nam, tuy nhiên lượng nhập khẩu trong quý I/2025 đã giảm 32,6% so cùng kỳ, đạt 10.278 tấn. Tiếp theo là Ấn Độ, sản lượng xuất khẩu đạt 3.370 tấn, giảm 11,2%; Đức 3.358 tấn, giảm 9,3%; UAE 2.757 tấn, tăng 15,2%. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 87,8% đạt 2.034 tấn, tuy nhiên so với cùng kỳ năm 2023 lượng nhập khẩu vẫn thấp hơn 92,2%. Các thị trường nhập khẩu tiêu trắng hàng đầu của Việt Nam là Trung Quốc, Đức, Hoa Kỳ, Ấn Độ và Hà Lan.

Ở chiều ngược lại, tháng 3/2025 Việt Nam đã nhập khẩu 4.940 tấn; trong đó, tiêu đen đạt 4.072 tấn, tiêu trắng đạt 868 tấn, tổng kim ngạch nhập khẩu đạt 28,9 triệu USD. So với tháng trước lượng nhập khẩu tăng 68,7%, kim ngạch tăng 81,3% và so với cùng kỳ năm 2024 lượng nhập khẩu tăng 32,5%, kim ngạch tăng 104,9%. Brazil quay trở lại là nước cung cấp hồ tiêu lớn nhất cho Việt Nam trong tháng 3 với lượng nhập đạt 3.061 tấn, tăng 187,4% so với tháng trước, chiếm 62,0% thị phần nhập khẩu. Tiếp theo là Indonesia với 977 tấn, giảm 29,8% và Campuchia 514 tấn, tăng 158,3%.

Tính chung 3 tháng đầu năm, Việt Nam đã nhập khẩu 9.686 tấn hồ tiêu các loại; trong đó tiêu đen đạt 6.541 tấn, tiêu trắng đạt 3.145 tấn, tổng kim ngạch nhập khẩu đạt 55,7 triệu USD. So với cùng kỳ năm ngoái lượng nhập khẩu tăng 21,3%, kim ngạch tăng 88,8%. Brazil là quốc gia cung cấp hồ tiêu lớn nhất cho Việt Nam đạt 4.363 tấn, tương đương với cùng kỳ năm trước; tiếp theo là Indonesia 3.707 tấn, tăng 385,2% và Campuchia 735 tấn, giảm 64,7%.

Mặc dù tăng trưởng xuất khẩu khả quan, song việc Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump công bố áp dụng mức thuế tối thiểu 10% lên toàn bộ hàng hoá nhập khẩu và thuế đối ứng 46% với hàng nhập khẩu từ Việt Nam khiến các doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu đang lo ngại. Bởi hồ tiêu là một trong những ngành hàng nông sản chủ lực của Việt Nam đang có thị phần tốt tại thị trường Hoa Kỳ.

Ông Lê Việt Anh - Chánh Văn phòng Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA) cho biết, Việt Nam đang là nước cung cấp hồ tiêu lớn nhất cho Hoa Kỳ, chiếm tới 77% tổng lượng hạt tiêu mà nước này nhập khẩu. Ngược lại, Hoa Kỳ cũng đang là thị trường xuất khẩu lớn nhất của hạt tiêu Việt Nam. Năm 2024, xuất khẩu hạt tiêu sang Mỹ đạt 72.311 tấn và ghi nhận lượng tăng kỷ lục 33,2%; kim ngạch đạt 409 triệu USD, chiếm 31% tổng kim ngạch xuất khẩu hạt tiêu đi các thị trường.

Theo ông Lê Việt Anh, chỉ riêng việc chính quyền của ông Donald Trump áp dụng thuế nhập khẩu 10% với toàn bộ hàng hóa nhập khẩu vào Hoa Kỳ đã gây ra nỗi lo ngại lớn với các doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam. Bởi trong những tháng đầu năm 2025, các doanh nghiệp hồ tiêu Việt Nam đã ký nhiều đơn hàng giao xa với nhiều nhà nhập khẩu Hoa Kỳ; trong đó có những đơn hàng có thời gian giao hàng tới tháng 8, tháng 9 năm nay. Những đơn hàng ký xuất khẩu trước thời điểm ông Donald Trump công bố chính sách thuế mới ngày 2/4, giá hạt tiêu đều chưa cộng 10% thuế này. Do đó, nguy cơ thua lỗ từ những đơn hàng đã ký trước tháng 4 là không nhỏ.

Trước tình hình đó, một số doanh nghiệp đang tính tới việc đàm phán lại với nhà nhập khẩu Hoa Kỳ để mỗi bên chịu một phần của mức thuế chung cho toàn bộ hóa nhập khẩu là 10%. Riêng về thuế đối ứng với hàng hóa từ Việt Nam nhập khẩu vào Hoa Kỳ hiện vẫn chưa rõ ràng.

Ngành hồ tiêu đang bắt đầu tìm hiểu xem mức thuế cụ thể với hồ tiêu Việt Nam để có giải pháp ứng phó tiếp theo. Doanh nghiệp vẫn hy vọng các vòng đàm phán giữa hai Chính phủ sẽ có kết quả tích cực và hồ tiêu sẽ chỉ phải chịu thuế nhập khẩu tối thiểu 10% mà không phải gánh thêm thuế đối ứng.