Xung đột tại Trung Đông: Tổng thống Mỹ tiết lộ “cử chỉ thiện chí” của Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu với báo giới tại Nhà Trắng, Washington, D.C. Ảnh: THX/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông, ngày 26/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã cho phép 10 tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz như một “cử chỉ thiện chí” trong bối cảnh các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột giữa hai bên đang diễn ra.

Phát biểu tại cuộc họp nội các được truyền hình trực tiếp, ông Trump cho biết Tehran đã cho phép lần lượt 8 tàu, sau đó thêm 2 tàu nữa, đi qua tuyến hàng hải chiến lược này nhằm chứng minh thiện chí và sự nghiêm túc trong đàm phán. Theo ông Trump, động thái này cho thấy Mỹ “đang làm việc với những đối tác phù hợp” trong tiến trình tìm kiếm thỏa thuận.

Tổng thống Trump tiết lộ rằng động thái cho phép tàu dầu đi qua là “món quà lớn” mà ông từng nhắc tới trong những ngày gần đây, đồng thời cho rằng đây là yếu tố góp phần thúc đẩy tiến trình đàm phán. Ông cho rằng Tehran đang mong muốn đạt được một thỏa thuận hơn cả phía Mỹ, đồng thời lưu ý chiến dịch quân sự đang diễn ra nhanh hơn kế hoạch. Tuy nhiên, ông Trump không loại trừ khả năng các cuộc thương lượng có thể thất bại, đồng thời nhấn mạnh Washington vẫn duy trì các phương án khác nếu cần thiết.

Cùng ngày, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff nhận định đã xuất hiện “những tín hiệu tích cực rõ ràng” cho thấy khả năng đạt được một thỏa thuận, đồng thời cho biết Mỹ đang nỗ lực thuyết phục Iran rằng không có lựa chọn nào tốt hơn việc chấm dứt xung đột.

Trước đó, Tổng thống Masoud Pezeshkian khẳng định Iran mong muốn “chấm dứt hoàn toàn” cuộc xung đột hiện nay với Mỹ và Israel, đồng thời nhấn mạnh mục tiêu bảo đảm an ninh và ổn định tại khu vực Tây Á. Ngoài ra, theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran, Tehran đã gửi phản hồi chính thức đối với kế hoạch 15 điểm do Mỹ đề xuất nhằm chấm dứt xung đột, thông qua các kênh trung gian và hiện đang chờ phản hồi từ phía Washington.

Trong phản hồi của mình, Iran nhấn mạnh sự cần thiết phải chấm dứt các hành động quân sự nhằm vào nước này, đồng thời tạo điều kiện để ngăn chặn xung đột tái diễn. Ngoài ra, Iran cũng yêu cầu bồi thường thiệt hại, bảo đảm các cam kết bồi hoàn, cũng như chấm dứt xung đột trên toàn bộ các mặt trận liên quan đến các đồng minh của nước này trong khu vực. Nguồn tin nói rằng Iran yêu cầu công nhận chủ quyền của nước này đối với eo biển Hormuz.

Theo giới quan sát, động thái của Iran có thể nhằm giảm sức ép quốc tế và hạ nhiệt căng thẳng trên thị trường dầu mỏ, trong khi vẫn duy trì đòn bẩy chiến lược liên quan đến kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới. Đài PressTV của Iran ngày 27/3 đưa tin, Ngoại trưởng nước này Abbas Araghchi khẳng định việc đóng cửa eo biển Hormuz là "quyền hợp pháp" của Iran. Tuyên bố được đưa ra trong cuộc điện đàm giữa ông Araghchi và Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres.