Yếu tố quan trọng giúp kinh tế Ai Cập tăng tốc

Bộ trưởng Kế hoạch và Phát triển Kinh tế Ai Cập Rania Al-Mashat vừa cho biết kinh tế nước này dự kiến đặt tốc độ tăng trưởng hơn 5% trong năm tài chính 2025-2026, nhờ hoạt động khởi sắc của khu vực tư nhân và tác động tích cực của các cải cách kinh tế.

Theo bà Al-Mashat, tăng trưởng kinh tế của Ai Cập đã tăng tốc kể từ tháng 7/2024, nhờ lực đẩy của các lĩnh vực công nghiệp, du lịch cũng như công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) do khu vực tư nhân thúc đẩy. Ngành du lịch và công nghiệp, bao gồm sản xuất ô tô, hóa chất, dệt may, quần áo và thiết bị gia dụng, chiếm phần lớn trong đầu tư tư nhân.

Đặc biệt, Ai Cập đã tiếp đón lượng du khách quốc tế kỷ lục 19 triệu lượt khách trong năm 2025. Ngoài ra, sự phục hồi của Kênh đào Suez cũng sẽ góp phần vào đà tăng trưởng kinh tế của Ai Cập trong năm tài chính kết thúc vào cuối tháng 6/2026.

Bộ trưởng Kế hoạch và Phát triển Kinh tế Ai Cập lưu ý năm 2026 là một bước ngoặt quan trọng khi nền kinh tế được hỗ trợ bởi các điều chỉnh tài chính và tiền tệ; cải cách cơ cấu và việc chính phủ tiếp tục đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đặc biệt là lĩnh vực cảng biển và logistics, cùng với đà tăng trưởng tích cực của các lĩnh vực công nghiệp, du lịch, công nghệ và xây dựng.

Trong những năm qua, nền kinh tế Ai Cập phải đối diện với nhiều áp lực vĩ mô, từ khủng hoảng lạm phát, thâm hụt tài khoản vãng lai đến nợ công cao và biến động tiền tệ. Tuy nhiên, kết quả hoạt động kinh tế năm 2025 cho thấy Ai Cập đã đạt được một số bước phục hồi tích cực nhờ các biện pháp cải cách kinh tế và hỗ trợ quốc tế, tạo tiền đề cho đà tăng trưởng trong năm 2026.

Kinh tế Ai Cập đã tăng trưởng 4,4% trong năm tài chính 2024-2025, so với mức tăng 2,4% của năm tài chính trước đó, nhờ sự tăng trưởng mạnh mẽ trong các lĩnh vực sản xuất phi dầu mỏ, vận tải, tài chính và du lịch. Các chính sách kinh tế phù hợp và dòng vốn quốc tế, đặc biệt từ những đối tác vùng Vịnh, cũng như các chương trình tài trợ quốc tế sẽ là động lực chính cho nền kinh tế đất nước Kim tự tháp.

Tuy nhiên, nền kinh tế Ai Cập vẫn đối mặt với nhiều thách thức lớn, bao gồm lạm phát cao và sức mua giảm sút, thâm hụt tài khoản vãng lai, nợ công cao và cơ cấu kinh tế chưa bền vững. Sau giai đoạn siêu lạm phát trên 30% năm 2024, tỷ lệ lạm phát hiện nay của Ai Cập đã giảm đáng kể nhưng vẫn ở mức cao, qua đó làm giảm sức mua trong nước và tạo áp lực lên chi phí sinh hoạt.

Dòng ngoại tệ vẫn chịu sức ép do thâm hụt thương mại và thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) chưa đủ bù đắp chi phí nhập khẩu và thanh toán nợ nước ngoài. Nợ công của Ai Cập tiếp tục ở mức nợ cao so với Tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Theo số liệu chính thức, nợ công của Ai Cập đã ở mức 85,6% GDP vào cuối tháng 6/2025, trong đó nợ nước ngoài là 161,2 tỷ USD (chiếm gần 40% GDP). Tiền trả lãi và nợ gốc chiếm tới trên 50% tổng chi ngân sách hàng năm của Ai Cập.

Theo Ngân hàng Trung ương Ai Cập, nước này dự kiến sẽ phải thanh toán nợ nước ngoài khoảng 29,18 - 32,34 tỷ USD trong năm 2026, bao gồm nợ gốc và tiền lãi. Việc phải trả gần 30 tỷ USD nợ nước ngoài mỗi năm là một thách thức lớn đối với Ai Cập, gây áp lực lớn lên dự trữ ngoại hối.

Trong giai đoạn 2024-2025, Ai Cập đã tiếp nhận khoảng 60 tỷ USD đầu tư và hỗ trợ tài chính từ các nước Arab vùng Vịnh, đặc biệt là Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Saudi Arabia và Qatar. Đây được xem là dòng vốn lớn hiếm có, mang ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh nền kinh tế Ai Cập đang đối mặt với áp lực nợ và thiếu hụt ngoại tệ.

Về dài hạn, đầu tư từ vùng Vịnh sẽ mang lại cơ hội nâng cấp cơ sở hạ tầng, hiện đại hóa các khu kinh tế và phát triển những ngành chiến lược như năng lượng tái tạo, cảng biển và du lịch.

Tuy nhiên, tác động tích cực đó cùng đi kèm những thách thức. Nếu không cải thiện mạnh mẽ môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực của khu vực tư nhân, Ai Cập có nguy cơ phụ thuộc quá mức vào dòng vốn bên ngoài và các dự án bất động sản hơn là sản xuất.

Giới phân tích cho rằng trong năm 2026 và những năm tiếp theo, Ai Cập cần tiếp tục thực hiện cải cách thể chế và kinh tế vĩ mô để cải thiện môi trường kinh doanh, đẩy mạnh đầu tư công và thu hút nguồn vốn tư nhân vào các ngành chiến lược như sản xuất, công nghệ và năng lượng tái tạo, tăng cường xuất khẩu và đa dạng hóa thị trường để giảm phụ thuộc vào kiều hối và du lịch.