10 điểm mới của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp hiệu lực từ 1/10

Đây là một trong những văn bản pháp luật quan trọng, được cộng đồng doanh nghiệp và giới chuyên gia đánh giá sẽ tạo tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất – kinh doanh trong nhiều lĩnh vực.

1. Mở rộng đối tượng nộp thuế

Lần đầu tiên, Luật bổ sung quy định về doanh nghiệp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam nhưng vẫn có hoạt động kinh doanh, đặc biệt trong thương mại điện tử và nền tảng số. Điều này khắc phục tình trạng thất thu ngân sách từ các tập đoàn công nghệ lớn vốn chiếm thị phần đáng kể tại Việt Nam.

2. Làm rõ khái niệm “cơ sở thường trú”

Luật 2025 đưa ra định nghĩa cụ thể hơn so với quy định trước đây. Theo đó, “cơ sở thường trú” không chỉ giới hạn ở chi nhánh, văn phòng đại diện, nhà máy, mỏ tài nguyên hay công trình xây dựng như trong các luật trước, mà còn bao gồm cả những hình thức hoạt động kinh doanh mới phát sinh trong kỷ nguyên số.

Đặc biệt, luật bổ sung rõ nền tảng thương mại điện tử, các trang web, ứng dụng trực tuyến, hệ thống máy chủ đặt tại Việt Nam phục vụ việc cung ứng hàng hóa, dịch vụ cho khách hàng Việt Nam cũng được coi là “cơ sở thường trú”. Nghĩa là, nếu một tập đoàn nước ngoài vận hành website hoặc app bán hàng xuyên biên giới, có doanh thu từ thị trường Việt Nam, thì được xác định có “cơ sở thường trú” tại Việt Nam, qua đó phải kê khai và nộp thuế. Với cách tiếp cận mới, cơ quan quản lý có cơ sở pháp lý để thu thuế minh bạch, công bằng giữa doanh nghiệp trong nước và nước ngoài.

3. Bổ sung thuế tối thiểu toàn cầu (IIR)

Doanh nghiệp có đầu tư ở nước ngoài sẽ phải nộp phần thuế bổ sung nếu mức thuế tại nước sở tại thấp hơn chuẩn toàn cầu. Đây là xu hướng quốc tế, giúp Việt Nam tránh thất thu và hội nhập hệ thống thuế toàn cầu.

4. Mở rộng danh mục thu nhập miễn thuế

Luật quy định miễn thuế tối đa 3 năm đối với thu nhập từ nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Thu nhập từ chuyển nhượng chứng chỉ giảm phát thải, tín chỉ carbon, trái phiếu xanh cũng được miễn thuế, khuyến khích phát triển bền vững.

5. Ưu tiên lĩnh vực xã hội và nhân đạo

Doanh nghiệp có trên 30% lao động là người khuyết tật, người nhiễm HIV, người sau cai nghiện sẽ được miễn thuế phần thu nhập liên quan. Các hoạt động đào tạo nghề cho đồng bào dân tộc thiểu số, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt cũng được ưu tiên.

6. Điều chỉnh kỳ tính thuế linh hoạt hơn

Doanh nghiệp có thể chọn năm tài chính khác với năm dương lịch, chỉ cần thông báo cho cơ quan thuế. Quy định này giúp doanh nghiệp, đặc biệt là tập đoàn đa quốc gia, thuận lợi hơn trong đồng bộ báo cáo.

7. Bổ sung chi phí được trừ liên quan đến môi trường và đổi mới sáng tạo

Các khoản chi cho giảm phát thải, trung hòa carbon, net zero, nghiên cứu phát triển và chuyển đổi số được tính vào chi phí hợp lý. Đây là cơ chế khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xanh và đổi mới sáng tạo.

8. Thiết lập bậc thuế suất mới cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

- 15% với doanh nghiệp có doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng

- 17% với doanh thu từ trên 3 đến 50 tỷ đồng

- 20% cho doanh nghiệp thông thường

Chính sách này giảm gánh nặng tài chính, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ – đối tượng chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế.

9. Quy định chặt chẽ hơn về khoản chi không được trừ

Bổ sung nhiều trường hợp cụ thể như chi vượt định mức cho bảo hiểm, chi xây dựng cơ bản chưa hình thành tài sản, chi không có hóa đơn chứng từ hợp lệ. Điều này nhằm tăng tính minh bạch, ngăn ngừa gian lận trong kê khai thuế.

10. Ưu đãi thuế tập trung vào công nghệ cao và chuyển đổi số

Các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất phần mềm, an toàn thông tin mạng, công nghệ sinh học, năng lượng tái tạo được đưa vào danh mục ưu đãi thuế. Đây là định hướng phù hợp với mục tiêu phát triển kinh tế số, kinh tế xanh của Chính phủ.

Theo các chuyên gia trong ngành, với những thay đổi toàn diện, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 được kỳ vọng tạo môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch, đồng thời khuyến khích đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. Tuy nhiên, để tận dụng lợi thế từ chính sách mới, doanh nghiệp cần chủ động nghiên cứu, điều chỉnh hoạt động và chuẩn bị nguồn lực ngay từ bây giờ.