86 quốc gia kêu gọi phát triển AI an toàn, đáng tin cậy

Tại Hội nghị thượng đỉnh về Tác động của Trí tuệ nhân tạo (AI) diễn ra ở Ấn Độ, 86 quốc gia cùng 2 tổ chức quốc tế đã ký kết một tuyên bố chung quan trọng khẳng định AI vừa là công cụ thúc đẩy phát triển, vừa là trách nhiệm hợp tác toàn cầu.

Theo phóng viên TTXVN tại New Delhi, tuyên bố trên được thông qua tại lễ bế mạc hội nghị kéo dài hai ngày 18-19/2, trong đó nhấn mạnh AI là một lực lượng chuyển đổi với lợi ích cần được phân phối rộng rãi, công bằng và vì lợi ích chung của nhân loại. Lấy cảm hứng từ nguyên tắc “phúc lợi cho tất cả, hạnh phúc cho tất cả”, các bên kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế và quản trị đa bên, triển khai AI một cách có trách nhiệm, đồng thời tôn trọng chủ quyền và đặc thù của từng quốc gia.

Hội nghị xác định 7 trụ cột chiến lược cho việc định hướng phát triển AI toàn cầu, bao gồm: phát triển nguồn nhân lực; mở rộng tiếp cận AI để trao quyền cho xã hội; xây dựng lòng tin và đảm bảo an toàn; hiệu quả năng lượng; thúc đẩy tiến bộ khoa học; dân chủ hóa tài nguyên AI; và sử dụng AI để tăng trưởng kinh tế gắn với lợi ích xã hội.

Bộ trưởng Công nghệ Thông tin Ấn Độ Ashwini Vaishnaw cho biết tuyên bố nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ các nền kinh tế lớn như Mỹ, Anh, Canada, Trung Quốc, Đan Mạch và Đức...; đồng thời cho thấy tầm nhìn AI lấy con người làm trung tâm của Thủ tướng Narendra Modi đã được cộng đồng quốc tế chấp nhận.

Tuyên bố nhấn mạnh dân chủ hóa nguồn lực AI, đảm bảo cơ sở hạ tầng kỹ thuật số mạnh mẽ, khả năng kết nối với giá cả hợp lý và nâng cao tiếp cận AI cho tất cả các quốc gia.

Các sáng kiến được đưa ra tại hội nghị về "Phổ biến Dân chủ AI" và “Cộng đồng Tác động AI Toàn cầu” được ghi nhận như những nền tảng tự nguyện, mở rộng khả năng áp dụng, nhân rộng các giải pháp AI và hỗ trợ các hệ sinh thái đổi mới địa phương.

Về quản trị và an toàn AI, các bên cam kết phát triển hệ thống AI đáng tin cậy dựa trên tiêu chuẩn kỹ thuật, biện pháp tự nguyện của ngành và các khung chính sách bảo vệ lợi ích công cộng mà không kìm hãm đổi mới. Đề xuất “Cộng đồng AI đáng tin cậy” được nhấn mạnh như một kho lưu trữ các công cụ, tiêu chuẩn và thực tiễn tốt nhất để phục vụ  cho các bên tham gia.

Ngoài ra, hợp tác khoa học quốc tế cũng được xác định là một ưu tiên với mạng lưới các tổ chức nghiên cứu AI nhằm chia sẻ chuyên môn, cơ sở hạ tầng và thúc đẩy đột phá khoa học. Phát triển nguồn nhân lực cũng được chú trọng thông qua giáo dục AI, đào tạo lực lượng lao động, nâng cao kỹ năng và chuẩn bị cho những thay đổi của nền kinh tế toàn cầu.

Tuyên bố còn nhấn mạnh hiệu quả năng lượng và phát triển bền vững thông qua các nguyên tắc hướng dẫn tự nguyện về AI tiết kiệm năng lượng, cơ sở hạ tầng bền vững và đổi mới sáng tạo. Việc ứng dụng rộng rãi AI, đặc biệt các nền tảng mã nguồn mở, được kỳ vọng mở rộng khả năng tiếp cận, nhân rộng các giải pháp thành công và tạo điều kiện phát triển kinh tế – xã hội đồng đều.

Hội nghị AI 2026 được tổ chức tại Ấn Độ lần này thu hút hơn 500.000 người tham dự và tham quan, trong đó có các nhà hoạch định chính sách, lãnh đạo ngành và các nhân vật công nghệ toàn cầu như Sundar Pichai, Sam Altman, Brad Smith và Dario Amodei. Tổng cam kết đầu tư vào cơ sở hạ tầng vượt 250 tỷ USD, cùng khoảng 20 tỷ USD vốn đầu tư mạo hiểm và tài trợ công nghệ cao, phản ánh niềm tin ngày càng tăng vào vai trò dẫn dắt của Ấn Độ trong phát triển AI toàn cầu.

Bản tuyên bố trên mang tính tự nguyện và không ràng buộc pháp lý, dự kiến sẽ là nền tảng để các quốc gia chuyển các nguyên tắc chung thành khuôn khổ hành động cụ thể, qua đó thúc đẩy phát triển AI phục vụ nhân loại, bảo đảm phát triển bền vững, hài hòa xã hội và thịnh vượng cho các thế hệ tương lai./.