An Giang nâng chất hoạt động Hội đồng nhân dân hai cấp

Lãnh đạo Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh, các sở, ban, ngành cùng đại điện HĐND 102 xã, phường, đặc khu tham dự hội nghị.

Đây là diễn đàn tổng kết 5 tháng đầu tiên triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp - bước đổi mới mang tính chiến lược trong tổ chức bộ máy hành chính nhà nước theo chủ trương của Bộ Chính trị, Ban Bí thư; chỉ ra rào cản trên lộ trình xây dựng chính quyền cơ sở vững mạnh, hiện đại, nhất là hoạt động HĐND hai cấp.

Sau hợp nhất, An Giang trở thành địa phương với dân số đứng thứ ba cả nước (sau Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội); có nhiều đặc khu, trong đó đặc khu Phú Quốc lớn nhất về diện tích, dân số và kinh tế. An Giang còn là “vựa lúa” lớn nhất cả nước, đồng thời sở hữu điều kiện tự nhiên thuận lợi, tạo ra dư địa lớn cho ngành du lịch vào top đầu cả nước.

Công tác kiện toàn bộ máy HĐND được thực hiện khẩn trương sau sáp nhập, đảm bảo tính liên tục, ổn định. HĐND tỉnh hiện có 109 đại biểu (13 chuyên trách, 96 kiêm nhiệm); HĐND 102 xã, phường và đặc khu có 7.921 đại biểu, với 306 đại biểu chuyên trách, 7.615 đại biểu kiêm nhiệm; 100% vị trí chủ chốt của HĐND đều có trình độ đại học và lý luận chính trị từ trung cấp trở lên.

Hoạt động của HĐND hai cấp trong 5 tháng qua được triển khai đầy đủ, đạt nhiều kết quả đáng khích lệ. Thường trực HĐND phối hợp chặt chẽ với UBND và Ủy ban MTTQ tổ chức thành công 5 kỳ họp HĐND tỉnh, 240 kỳ họp HĐND cấp xã. Qua đó, ban hành 1.416 nghị quyết liên quan đến các nội dung kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh, ngân sách và đầu tư công, chất lượng nghị quyết được đảm bảo, bám sát thực tiễn địa phương, có tính khả thi cao.

Nhiều nghị quyết có ý nghĩa chiến lược, đặc biệt các nghị quyết áp dụng văn bản quy phạm pháp luật nhằm đảm bảo chính sách không bị "tắc nghẽn" sau sáp nhập. Các nghị quyết về dự án phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 được thông qua, góp phần đưa hình ảnh Phú Quốc vươn ra quốc tế.

HĐND hai cấp tổ chức 111 cuộc giám sát đi vào chiều sâu và bám sát thực tiễn. Công tác tiếp xúc cử tri và tiếp công dân được duy trì nền nếp. Các cơ quan tổ chức 567 cuộc tiếp xúc cử tri với sự tham dự của gần 35.000 cử tri, tiếp nhận 3.888 ý kiến, kiến nghị, tiếp 248 lượt công dân và xử lý 156 đơn thư khiếu nại, tố cáo.

Những nỗ lực này, đặc biệt tại các cơ quan dân cử ở Kiên Hải, Phú Quốc, Tô Châu, Rạch Giá, Long Xuyên và xã, phường khác khẳng định vai trò là cơ quan quyền lực Nhà nước tại địa phương, góp phần xây dựng chính quyền cơ sở vững mạnh, gần dân hơn.

Mặc dù đạt được những thành tựu quan trọng, quá trình chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp, hoạt động của HĐND bộc lộ nhiều khó khăn, vướng mắc. Cụ thể, thể chế chuyển tiếp còn nhiều điểm chưa đồng bộ, việc ban hành văn bản hướng dẫn dưới luật còn chậm, gây lúng túng trong thực hiện tại địa phương. Đa số đại biểu HĐND hoạt động theo hình thức kiêm nhiệm, do đó thời gian dành cho hoạt động HĐND còn hạn chế. Nhân sự phần lớn được chỉ định, chưa có nhiều kinh nghiệm, dẫn đến công tác điều hành và phối hợp còn chậm. Kinh phí hoạt động của HĐND cấp xã và đặc khu còn hạn chế...

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch HĐND tỉnh An Giang Nguyễn Thanh Nhàn nhấn mạnh, hội nghị không chỉ là diễn đàn trao đổi kinh nghiệm mà còn là dịp tổng kết thực tiễn bước đầu triển khai mô hình mới; thẳng thắn chỉ ra khó khăn, hạn chế và bất cập; chia sẻ cách làm hay, mô hình tốt; thống nhất giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND và định hướng cho giai đoạn phát triển mới của tỉnh. Hội nghị là cơ hội để HĐND tỉnh tiếp thu đầy đủ kiến nghị, đề xuất từ cơ sở, từ đó, hoàn thiện cơ chế phối hợp, cải tiến phương thức hoạt động; chuẩn bị tốt hơn cho bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, gắn với thực hiện mục tiêu phát triển lớn của tỉnh trong giai đoạn tới.

Tại hội nghị, đại biểu tham luận, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn trong hoạt động HĐND cấp xã và đặc khu; trong đó tập trung thảo luận nhóm vấn đề trọng tâm nhằm đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động thời gian tới. Cụ thể là kiến nghị cấp trên sớm ban hành văn bản hướng dẫn chi tiết; xem xét điều chỉnh định mức kinh phí hoạt động của HĐND cấp xã, bổ sung kinh phí phục vụ chuyển đổi số và phụ cấp cho đại biểu. UBND cấp xã cần tăng cường thu thập số liệu, đánh giá tác động, phân tích lựa chọn chính sách trước khi trình dự thảo nghị quyết.

HĐND tăng cường giám sát chuyên đề và giám sát đột xuất đối với các lĩnh vực dễ phát sinh tiêu cực; tăng cường thẩm tra, phản biện chuyên sâu của các Ban HĐND trong lĩnh vực nhạy cảm, công khai kết quả thực hiện nghị quyết để cử tri cùng giám sát. Cùng với đó là đầu tư cơ sở hạ tầng, thiết bị và đào tạo cán bộ để sử dụng công nghệ thông tin, tiến tới xây dựng HĐND điện tử; đổi mới công tác tiếp xúc cử tri.