Bắc Kinh: Nan giải cân bằng giữa khí thải và việc làm

Cảnh sát điều khiển giao thông vì khói mù dày đặc. Ảnh: Reuters

Cùng thời điểm khi Bắc kinh phát báo động đỏ do khói mù nghiêm trọng được tuyên bố, lãnh đạo chính phủ cũng ra chỉ thị trọng tâm của giai đoạn phát triển kinh tế tiếp theo là phát triển đô thị.

Điều đó đã phát sinh ra vấn đề làm cách nào cân bằng hai việc: Phát triển kinh tế với giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Dựa trên xây dựng cơ sở hạ tầng thúc đẩy triển kinh tế, xây dựng và mở rộng đô thị cho thấy quyết tâm của Trung Quốc sẽ tiếp tục thực hiện chính sách phát triển lâu dài.

Nhưng nhiều chuyên gia kinh tế chỉ ra, như vậy sẽ đồng nghĩa với việc tiêu thụ xi măng, sắt thép, năng lượng tiếp tục tăng thêm, mà các thứ đó chính là khởi nguồn của ô nhiễm.

Quyết định này có ý nghĩa vô cùng to lớn, bởi 2 tuần trước, Trung Quốc đã tuyên bố sẽ giảm mạnh lượng khí thải carbon tại Hội nghị Công ước khung các nước về Biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc (COP21).

Cân bằng giữa việc làm với bầu không khí

Mối lo chính của chính phủ Trung Quốc là làm sao duy trì vấn đề việc làm của ngành khai thác khoáng sản và công nghiệp, vì một khi việc thực hiện nghiêm ngặt các biện pháp bảo vệ môi trường, sẽ ảnh hưởng vấn đề việc làm của hai ngành này.

Hiện giờ, thấy bầu trời xanh tại Bắc Kinh là một điều xa xỉ. Ảnh: The Guardian

Than, điện và các ngành công nghiệp dầu ảnh hưởng nhiều nhất. 3 ngành công nghiệp trên giúp Trung Quốc giải quyết vấn đề việc làm cho 20 triệu công nhân . Một mỏ than ở phía Đông Bắc của Trung quốc gần đây vì kinh doanh thua lỗ đã "tiễn" 200.000 thợ mỏ.

Khi giá dầu giảm, các công ty dầu khí Trung Quốc đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng, và dĩ nhiên họ phải đối mặt với việc cắt giảm nhân công.

Chi phí sản xuất cho mỗi thùng dầu của Công ty dầu khí Trung Quốc là 60$, trong khi giá dầu quốc tế đang lơ lửng ở mức 40$/thùng. Lợi nhuận công ty sụt giảm, nhưng vẫn buộc phải tiếp tục sản xuất, bởi vì ngành công nghiệp này có gần 10 triệu người lao động.

Hậu quả chính trị của khói mù cùng với sự suy thoái kinh tế

Quan chức Trung quốc đang lo ngại rằng đồng hành với thất nghiệp, thì khói mù cũng mang lại những rủi ro về chính trị. Hàng triệu người Trung Quốc đang vô cùng bất mãn với sự ngộp thở khi hàng ngày phải ra đường với bầu không khí ô nhiễm như vậy.

Mỗi người dân ra đường luôn phải có chiếc khẩu trang đồng hành. Ảnh: AP

Một quan chức của Bắc kinh nói: "Việc làm và môi trường đều là vấn đề chính trị, nếu bạn muốn bảo vệ môi trường, sẽ phải hy sinh việc làm". Ông nói rằng Đảng Cộng sản Trung Quốc đang cố tìm ra một phương án thập toàn thập mĩ.

Có ý kiến cho rằng có thể tìm một thành phố vẫn chưa ô nhiễm để xây dựng "đô thị mới", như thế sẽ tiếp tục được khai thác than, thép, xi măng và thiết bị xây dựng. Nhưng có người cảnh báo như thế sẽ chỉ làm trầm trọng thêm các vấn đề mà Trung quốc hiện đang tồn tại.

Thực thi lời hứa tại Paris

Điều gì đã khiến Trung Quốc đảm bảo sẽ nhanh chóng giảm mạnh khí thải, liệu Trung Quốc có thể thực thi được lời hứa của mình không?

Các quan chức Trung Quốc trả lời các nhà tổ chức tại hội nghị COP21 rằng, Trung Quốc đã có những tiến bộ to lớn trong việc giảm lượng khí thải carbon. Trên cơ sở của năm 2005, hiện Trung Quốc đã giảm 33,8%.

Khói mù gây tắc đường tại Bắc Kinh. Ảnh: AP

Việc giảm lượng khí thải carbon của Trung Quốc thành công vì sao? Trên thực tế là nhờ việc nước này giảm tăng trưởng kinh tế, lẽ dĩ nhiên giảm tăng trưởng thì lượng than và điện sử dụng cũng sẽ giảm.

Có nguồn tin cho biết, chính phủ Trung Quốc khuyến khích sử dụng năng lượng mặt trời và năng lượng hạt nhân. Những nỗ lực đó đã đóng một vai trò nhất định trong công cuộc giảm thiểu khí thải, nhưng vai trò không lớn, vì lĩnh vực năng lượng không tái tạo được chỉ chiếm 15% tổng lượng điện tiêu thụ mà thôi.

Nhiều người nói, Trung Quốc sẽ chỉ thực hiện lời hứa giảm lượng khí thải trên tiền đề: tỉ lệ thất nghiệp "không quá nghiêm trọng".

(Nguồn: voachinese)