Căng thẳng Mỹ - Iran leo thang: Kịch bản nào đang chờ đợi thị trường tài chính toàn cầu?

Những diễn biến này này đẩy Trung Đông vào một cuộc xung đột mới, làm dấy lên lo ngại về sự leo thang quân sự tại khu vực "rốn dầu" của thế giới.

Dưới đây là những tác động tiềm tàng đối với các loại tài sản chính trên toàn cầu mà giới quan sát đang lưu tâm.

*Dầu mỏ: "Hàn thử biểu" của xung đột

Ngay sau thông tin về xung đột, mọi ánh mắt đều đổ dồn về thị trường năng lượng - thước đo nhạy cảm nhất của căng thẳng địa chính trị. Iran không chỉ là nhà sản xuất dầu lớn mà còn có vị trí địa lý án ngữ eo biển Hormuz, cửa ngõ trung chuyển 20% nguồn cung dầu toàn cầu.

Dù giá dầu Brent đã tăng 20% từ đầu năm lên mức 73 USD/thùng, rủi ro vẫn chưa dừng lại. Bốn nguồn tin thương mại xác nhận một số tập đoàn dầu khí lớn đã bắt đầu đình chỉ hoạt động vận chuyển "vàng đen" qua eo biển Hormuz do lo ngại tình hình an ninh sẽ diễn biến xấu đi.

Công ty nghiên cứu và tư vấn Capital Economics nhận định ngay cả khi xung đột được kiềm chế, giá dầu Brent có thể tăng lên khoảng 80 USD/thùng. Trong kịch bản xấu hơn là xung đột kéo dài ảnh hưởng đến nguồn cung, giá dầu có thể vọt lên 100 USD/thùng. Trong kịch bản đó, lạm phát toàn cầu có nguy cơ tăng thêm 0,6-0,7 điểm phần trăm.

*Dòng tiền tìm kiếm "bến đỗ" an toàn

Khi tiếng súng nổ ra, phản xạ tự nhiên của giới đầu tư là tìm nơi trú ẩn. Vàng – vốn đã tăng giá tới 22% kể từ đầu năm 2026 đến nay - và bạc dự kiến sẽ tiếp tục hút dòng tiền mạnh mẽ.  Trên thị trường tiền tệ, các chuyên gia tại ngân hàng CBA nhận định nếu xung đột kéo dài và làm gián đoạn nguồn cung dầu, đồng USD sẽ tăng giá so với hầu hết các đồng tiền khác (trừ đồng yen Nhật Bản và franc Thụy Sĩ). Lý do là Mỹ hiện là nước xuất khẩu năng lượng ròng và sẽ hưởng lợi từ giá dầu khí leo thang, tạo đà cho đồng bạc xanh.

Ở chiều ngược lại, đồng shekel của Israel gần như chắc chắn sẽ chịu áp lực bán tháo. Ngân hàng JPMorgan cảnh báo rủi ro thị trường lần này có thể dai dẳng hơn nếu xung đột lan rộng ra khu vực.

Đáng chú ý, bitcoin đã bị loại khỏi danh sách tài sản an toàn trong mắt nhà đầu tư. Đồng tiền số này đã giảm 2% trong ngày 28/2, nối dài đà lao dốc vốn khiến nó mất hơn 25% giá trị chỉ trong hai tháng qua.

Diễn biến phiên giao dịch ngày 1/3 tại các thị trường Trung Đông, bao gồm Saudi Arabia và Qatar, sẽ cung cấp một chỉ báo ban đầu về tâm lý nhà đầu tư. Mặc dù các thị trường này có mối tương quan cao với giá dầu, nhưng một cuộc xung đột leo thang có thể gây ra những ảnh hưởng lan rộng đến nền kinh tế. Công ty quản lý tài sản Neovision Wealth Management dự báo thị trường chứng khoán vùng Vịnh có thể sụt giảm từ 3-5% tùy thuộc vào quy mô giao tranh.

Chỉ số chứng khoán chuẩn của Saudi Arabia đã giảm 1,3% trong năm ngày tính đến phiên 26/2, đánh dấu tuần giảm thứ hai liên tiếp. Thị trường chính của Dubai cũng đã giảm trong hai tuần qua.

Trên bình diện toàn cầu, nhóm cổ phiếu hàng không sẽ chịu áp lực lớn khi hàng loạt chuyến bay qua Trung Đông bị hủy bỏ. Ngược lại, nhóm cổ phiếu quốc phòng châu Âu - vốn đã tăng 10% kể từ đầu năm 2026 đến nay - được dự báo sẽ tiếp tục hưởng lợi từ nhu cầu vũ khí gia tăng trong bối cảnh bất ổn.