Cảnh báo rủi ro, bảo vệ người tiêu dùng trong thương mại điện tử

Thúy Hiền/BNEWS/TTXVN 15:41' - 12/06/2024

BNEWS Thách thức đặt ra đối với người tiêu dùng khi thương mại điện tử, thương mại xuyên biên giới trở nên thông dụng là gặp rủi ro khó định danh cả người mua lẫn người bán.

Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Đức Trung phát biểu tại hội thảo. Ảnh: MPI

Ngày 12/6, Cục Phát triển doanh nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã phối hợp cùng Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức GIZ tổ chức Hội thảo hỗ trợ thông tin cho doanh nghiệp "Một số cập nhật về Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 trong bối cảnh chuyển đổi số và thương mại điện tử" nhằm giúp doanh nghiệp cập nhật thông tin về các rủi ro trong thương mại điện tử và các quy định mới về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Đức Trung cho biết: Việc nắm bắt và cập nhật thông tin đối với doanh nghiệp là vô cùng quan trọng. Chính vì vậy, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã xây dựng Cổng Thông tin doanh nghiệp trở thành hệ sinh thái số hỗ trợ doanh nghiệp; trong đó, tập trung vào mục tiêu giúp doanh nghiệp tiếp cận các xu hướng mới trên toàn cầu như kinh doanh có trách nhiệm, chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ lần thứ tư... cũng như cung cấp nền tảng nhằm hỗ trợ doanh nghiệp kết nối với nhau. Hơn nữa, việc kết nối doanh nghiệp với mạng lưới tư vấn viên chuyên nghiệp cũng được đẩy mạnh.

Tại hội thảo, bà Phạm Quế Anh, chuyên gia Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức GIZ phân tích những cơ hội và thách thức đối với người người tiêu dùng khi tham gia thương mại điện tử, thương mại xuyên biên giới.

Thách thức đặt ra đối với người tiêu dùng khi thương mại điện tử, thương mại xuyên biên giới trở nên thông dụng là gặp rủi ro khó định danh cả người mua lẫn người bán, khó xác định quy định liên quan hay quốc gia, cơ quan có quyền tài phán; quyển riêng tư và an ninh mạng.

Toàn cảnh sự kiện. Ảnh: MPI

Trên thực tế, thương mại truyền thống giao dịch chỉ bó hẹp diễn ra trong các cửa hàng, chợ, siêu thị, hoặc tại tư gia của người tiêu dùng. Khi thương mại điện tử phát triển nhanh, tạo ra cơ hội cho người tiêu dùng, có nhiều lựa chọn hơn, bao gồm cả hàng hoá, sản phẩm tốt hơn, giá cả cạnh tranh hơn, bởi ranh giới của thị trường được mở rộng.

Thương mại điện tử tiện dụng và hiệu quả cao hơn: không cần địa điểm, giờ giấc cụ thể, gửi, nhận phản hồi, các câu hỏi cũng như khiếu nại ngay lập tức, trải nghiệm mua sắm, tiêu dùng được cá nhân hóa, với các gợi ý chính xác từ phía người bán... Nguồn thông tin vô tận, cho phép người tiêu dùng có thể so sánh giữa các lựa chọn, nhà cung cấp khác nhau, chi phí giao dịch giảm xuống.

Tuy nhiên, trong bối cảnh chuyển đổi số và thương mại điện tử xuyên biên giới, giao dịch diễn ra qua mạng Internet, trên trang web của người bán hoặc trên nền tảng của bên thứ ba. người tiêu dùng không được kiểm tra chất lượng hàng hóa. Bởi vậy, họ phải dựa vào việc thu thập thông tin các nghiên cứu trước đó, hoặc đánh giá của người mua khác.

Cùng với đó, thanh toán qua internet hàng hóa được gửi đến cho người tiêu dùng, thường qua bên thứ ba, hoặc thanh toán khi nhận hàng. Do đó, người tiêu dùng cũng gặp phải nhiều rủi ro khi lựa chọn và thanh toán hàng hoá.

Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Người tiêu dùng (CPRC) cho biết, có tới 83% người Australia đã từng chịu ảnh hưởng tiêu cực bởi một trang web hay ứng dụng điện thoại lợi dụng thiết kế giao diện gây ảnh hưởng tiêu cực đế quyền lợi người tiêu dùng.

Giám đốc Dự án ASEAN SME, Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức GIZ Sita Zimpel nhấn mạnh: Hiện nay, nhiều cam kết quốc tế đã được xây dựng để thúc đẩy việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong bối cảnh chuyển đổi số và thương mại điện tử. Trong khu vực, Kế hoạch hành động chiến lược bảo vệ người tiêu dùng ASEAN giai đoạn 2016 - 2025 đã được phê chuẩn bởi các quốc gia thành viên.

Năm 2023, ASEAN cũng ra mắt Bộ hướng dẫn bảo vệ người tiêu dùng trong thương mại điện tử. Do đó, các nỗ lực trên là rất quan trọng trong việc thay đổi nhận thức về bảo vệ người tiêu dùng, hướng tới hài hòa hóa các quy định pháp luật giữa các quốc gia trong khu vực, và qua đó thúc đẩy thương mại bền vững.

Để hài hòa với các cam kết quốc tế và giải quyết các vấn đề mới phát sinh trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, Phó Trưởng ban, Ban Bảo vệ người tiêu dùng, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia Hồ Tùng Bách cho biết: Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 đã được Quốc hội Việt Nam thông qua và chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2024.

Cụ thể, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 mở rộng phạm vi đối với những doanh nghiệp nước ngoài cung cấp sản phẩm và dịch vụ cho người tiêu dùng ở Việt Nam. Ngoài ra, Luật có rất nhiều quy định mới liên quan đến việc bảo vệ thông tin người tiêu dùng, người tiêu dùng dễ bị tổn thương, cung cấp dịch vụ nền tảng số, dịch vụ liên tục, trách nhiệm cung cấp thông tin, thu hồi sản phẩm.

Ở góc độ kinh nghiệm quốc tế về bảo vệ người tiêu dùng, bà Sita Zimpel - Giám đốc Dự án ASEAN SME, Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức GIZ cho hay, năm 2023, ASEAN cũng ra mắt Bộ hướng dẫn Bảo vệ người tiêu dùng trong thương mại điện tử.

“Các nỗ lực trên là rất quan trọng trong việc thay đổi nhận thức về bảo vệ người tiêu dùng, hướng tới hài hòa hóa các quy định pháp luật giữa các quốc gia trong khu vực, qua đó, thúc đẩy thương mại bền vững”, bà Sita Zimpel nhấn mạnh.

Thị trường
Giải pháp khơi thông, lan tỏa hàng Việt tới người tiêu dùng

17:29' - 10/06/2024

Tại một cuộc kháo sát mới đây về hàng Việt Nam chất lượng cao năm 2024 cho thấy có tới 40% người tiêu dùng trong nước chia sẻ sẽ tiếp tục cắt giảm chi tiêu trong thời gian tới.
Phân tích - Dự báo
Lãi suất cơ bản ở châu Âu giảm và tác động với người tiêu dùng

06:30' - 09/06/2024

Lần đầu tiên sau hơn 8 năm, ngày 6/6/2024, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cắt giảm lãi suất cơ bản từ 4,5% xuống 4,25%. Điều này có nghĩa như thế nào? Xu hướng lãi suất tiếp tục sẽ ra sao?
Thị trường
Sẽ sửa đổi, bổ sung quy định để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong thương mại điện tử

08:30' - 04/06/2024

Bộ Công Thương sẽ tăng cường chế tài đối với các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ người tiêu dùng trong thương mại điện tử.
Kinh tế và pháp luật
Tây Ban Nha phạt một loạt hãng hàng không giá rẻ vi phạm quyền lợi người tiêu dùng

07:00' - 02/06/2024

Bộ Quyền lợi người tiêu dùng Tây Ban Nha mới đây đã phạt các hãng hàng không Ryanair, easyJet, Vueling và Volotea tổng cộng 150 triệu euro (163 triệu USD) do vi phạm quyền lợi người tiêu dùng.

Kinh tế Việt Nam
ĐIỂM TIN KINH TẾ VIỆT NAM NỔI BẬT NGÀY 4/12/2025

20:54' - 04/12/2025

Dưới đây là một số tin kinh tế Việt Nam nổi bật trong ngày hôm nay 4/12/2025.
Kinh tế Việt Nam
Cụm khí - điện - đạm Cà Mau tạo đổi thay toàn diện cho Tây Nam Bộ

20:40' - 04/12/2025

Cà Mau-một trong những tỉnh nghèo nhất cả nước vào năm 2006 đã thay “áo mới” kể từ khi Cụm khí - điện - đạm Cà Mau được xây dựng và đi vào hoạt động.
Kinh tế Việt Nam
Phiên họp thứ 52, Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Khơi thông điểm nghẽn, tạo cơ chế đặc thù thực hiện dự án quan trọng tại Thủ đô

20:40' - 04/12/2025

Chiều 4/12, tiếp tục phiên họp thứ 52, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô.
Kinh tế Việt Nam
Đưa CCUS thành giải pháp then chốt của ngành năng lượng Việt Nam

20:28' - 04/12/2025

Ngày 4/12, Hội nghị Khoa học Quốc tế CCUS năm 2025 đã diễn ra tại Trường Đại học Dầu khí Việt Nam (PVU), trong bối cảnh Việt Nam đang quyết tâm thực hiện mục tiêu Net Zero.
Kinh tế Việt Nam
Tạo cơ chế vượt trội cho trung tâm tài chính quốc tế và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia

19:03' - 04/12/2025

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định, khi đã thành lập Trung tâm tài chính quốc tế thì "luật chơi” phải phù hợp với quốc tế.
Kinh tế Việt Nam
Sẵn sàng ứng phó với mưa lũ tại khu vực có nguy cơ bị chia cắt

19:03' - 04/12/2025

Cục Đường bộ Việt Nam chỉ đạo các đơn vị quản lý đường bộ chuẩn bị đầy đủ vật tư dự phòng, bố trí máy móc, thiết bị, nhân lực ở những vị trí trọng yếu thường xuyên bị sụt trượt để chủ động khắc phục.
Kinh tế Việt Nam
Quảng Trị đánh giá hiện trạng nứt đường trên Quốc lộ 1A, qua Đèo Ngang

18:44' - 04/12/2025

Nhiều chủ phương tiện lo lắng tình trạng này có thể khiến nguy cơ sạt lở hoặc rơi vỡ mặt đường, đặc biệt với các phương tiện lưu thông phía dưới khu vực chân dốc.
Kinh tế Việt Nam
Cần có chính sách khuyến khích phát triển điện từ rác thải

18:27' - 04/12/2025

Tiếp tục chương trình Kỳ họp, chiều 4/12, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026-2030.
Kinh tế Việt Nam
Sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 98: “Đòn bẩy” để siêu đô thị Thành phố Hồ Chí Minh bứt tốc

18:24' - 04/12/2025

Nghị quyết 98/2023/QH15 được xem là “chiếc áo mới” với nhiều cơ chế đặc thù, tạo điều kiện cho Thành phố Hồ Chí Minh bứt phá.