Cảnh báo thuế quan Mỹ tác động tiêu cực đến tăng trưởng toàn cầu

Trong bối cảnh đó, các ngân hàng trung ương và các tổ chức quốc tế sẽ phải ứng phó với tác động lan rộng từ nỗ lực thay đổi cấu trúc thương mại quốc tế một cách nhanh chóng của Tổng thống Donald Trump. Các ngân hàng trung ương trên toàn cầu đang tích cực xem xét những tác động có thể xảy ra, đặc biệt khi những chuyên gia phân tích ngày càng lo ngại về nguy cơ nền kinh tế Mỹ rơi vào tình trạng lạm phát đình trệ (tốc độ tăng trưởng kinh tế thấp và lạm phát cao).

Ngân hàng trung ương Anh (BoE) đã giữ nguyên lãi suất vào ngày 20/3 và chỉ ra các động thái áp thuế của Mỹ là một yếu tố làm lu mờ triển vọng toàn cầu. BoE cho biết thêm rằng những bất ổn địa chính trị khác gia tăng khiến các chỉ số về biến động thị trường tài chính toàn cầu cũng tăng. Ngân hàng trung ương Nhật Bản cũng đưa ra cảnh báo tương tự khi quyết định giữ nguyên chính sách lãi suất, đồng thời cho biết kế hoạch áp thuế toàn cầu mới của Mỹ sẽ ảnh hưởng đến các động thái trong tương lai của họ.

Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) Christine Lagarde cho biết, các biện pháp thuế quan của Mỹ và khả năng đáp trả của Liên minh châu Âu (EU) có thể gây tổn hại cho tăng trưởng và làm lạm phát tăng 0,5% trong ngắn hạn. Ngân hàng Quốc gia Thụy Sỹ (SNB) đã giảm lãi suất và nhận định rằng các diễn biến quốc tế vẫn là rủi ro chính trong bối cảnh kinh tế trở nên bất ổn hơn.

Ngân hàng trung ương Thụy Điển (Riksbank) giữ nguyên lãi suất do triển vọng trong nước ổn định, nhưng vẫn gọi các diễn biến toàn cầu gần đây là "kịch tính". Trước thềm cuộc họp tháng tới tại Washington, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đã cảnh báo về tác động tiêu cực của chiến tranh thương mại lên nền kinh tế toàn cầu. Các nhà kinh tế cũng dự báo nền kinh tế Canada và Mexico sẽ sụt giảm tăng trưởng bởi đó là những quốc gia phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu sang Mỹ và đang là tâm điểm trong chính sách thương mại của Tổng thống Trump. Những thay đổi trong dòng tiền tệ và dòng vốn toàn cầu, cùng với sự điều chỉnh chi tiêu nước ngoài của Mỹ cũng góp phần tạo ra sự phân hóa, với một số quốc gia hưởng lợi trong khi những quốc gia khác gánh chịu thiệt hại.

Chuyên gia kinh tế toàn cầu Ken Wattret tại S&P Global Market Intelligence nhận định rằng việc áp thuế quan và những bất ổn liên quan đang đẩy nền kinh tế toàn cầu đến bờ vực suy thoái. Các chỉ số đo lường mức độ bất ổn liên quan đến chính sách thương mại đã tăng vọt lên mức cao kỷ lục, và các cuộc khảo sát kinh doanh cũng cho thấy tăng trưởng toàn cầu đang chậm lại.

Mặc dù đã ký kết Hiệp định USMCA - phiên bản mới của Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ trong nhiệm kỳ đầu tiên nhưng Tổng thống Trump tuyên bố sẽ thực hiện kế hoạch áp thuế 25% lên hàng hóa từ Mexico và Canada, vốn đã hai lần bị trì hoãn. Ông cũng công bố ý định áp thuế đối ứng lên các quốc gia khác dựa trên mức thuế mà họ đang áp dụng đối với hàng hóa nhập khẩu của Mỹ. Trước đó, ông Trump đã tăng thuế đối với hàng hóa từ Trung Quốc, cũng như đối với thép và nhôm nhập khẩu.

Chuyên gia Jeffrey Schultz, trưởng bộ phận kinh tế CEEMEA tại BNP Paribas Markets 360, cho rằng thuế quan sẽ gây ra những tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Ông cũng bày tỏ lo ngại về khả năng xảy ra tình trạng suy thoái kinh tế và lạm phát tăng cao tại Mỹ, điều có thể khiến Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) hoãn cắt giảm lãi suất. Hệ quả là các điều kiện tài chính toàn cầu sẽ bị thắt chặt, tạo ra một môi trường bất ổn, gây khó khăn cho các thị trường mới nổi.

Trong các dự báo mới trong tuần này, các quan chức Fed dự kiến nền kinh tế sẽ tăng trưởng chậm và lạm phát sẽ tăng cao hơn trong năm tới./.