Chính quyền Trump trì hoãn kế hoạch hỗ trợ nông dân giữa bế tắc ngân sách

Thông báo đóng cửa tạm thời được đặt tại Bảo tàng nghệ thuật quốc gia ở Washington, D.C., Mỹ, ngày 5/10/2025. Ảnh: THX/TTXVN

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bỏ lỡ thời hạn tự đặt ra trong tuần này để công bố kế hoạch hỗ trợ các nông dân trồng đậu tương Mỹ. Tình trạng bế tắc ngân sách buộc chính phủ phải tạm thời đóng cửa khiến quá trình trì hoãn này nhiều khả năng còn kéo dài. 

Việc Chính phủ Mỹ đóng cửa đã buộc nhiều nhân viên hành chính – những người chịu trách nhiệm hoàn tất và triển khai gói cứu trợ nông dân – phải tạm nghỉ việc. Điều này cũng khiến mọi khoản ngân sách bổ sung mà Quốc hội có thể phân bổ bị đình trệ. 

Hiện tại, Bộ Nông nghiệp Mỹ chưa đưa ra thời điểm cụ thể cho việc công bố kế hoạch mới. Một người phát ngôn của Bộ Nông nghiệp hôm 8/10 cho biết cơ quan này “sẽ tiếp tục đánh giá tình hình kinh tế nông nghiệp và xem xét nhu cầu cần hỗ trợ thêm”, song “hiện chưa có thông tin mới để chia sẻ”. 

Các tranh cãi chính trị tại Washington khiến việc hỗ trợ nông dân trở thành tâm điểm tranh cãi giữa hai đảng. Trong khi đó, nhiều nông dân cho rằng mức hỗ trợ được bàn thảo công khai sẽ không đủ để bù đắp thiệt hại, ngay cả khi tiền được giải ngân.

Chủ tịch Hiệp hội Đậu tương Mỹ, ông Caleb Ragland, cho biết các đề xuất hỗ trợ trị giá 10–14 tỷ USD “chẳng khác nào dán băng y tế cá nhân lên một vết thương hở lớn”. Ông cho rằng cách giải quyết thực sự là “xóa bỏ các mức thuế hiện nay” – ám chỉ cả thuế quan do chính quyền Tổng thống Trump áp đặt lẫn các biện pháp trả đũa của các nước khác.

Ngành đậu tương Mỹ hiện chịu ảnh hưởng nặng nề khi xuất khẩu sang Trung Quốc – từng đạt 12,6 tỷ USD năm ngoái – nay đã rơi xuống con số 0. Trong khi đó, vụ thu hoạch lớn đang diễn ra khiến nông dân khó có thể bán sản phẩm mà có lợi nhuận. Hiệp hội Đậu tương Mỹ ước tính người trồng đậu phải chịu lỗ 109 USD trên mỗi mẫu đất gieo trồng trong mùa Thu năm nay.

Bộ Nông nghiệp Mỹ mới đây dự báo sản lượng ngô vụ thu của nước này sẽ đạt mức cao mới, vượt qua kỷ lục trước đó được thiết lập cách đây hai năm gần 1,5 tỷ bushel, nhờ diện tích thu hoạch lớn nhất trong 92 năm qua (1 bushel ngô = 25,4 kg).

Trong báo cáo cung-cầu hàng tháng, Bộ Nông nghiệp Mỹ cho biết sản lượng khổng lồ này dự kiến sẽ khiến nguồn cung ngô của Mỹ tăng 59% lên mức cao nhất trong bảy năm, ngay cả khi xuất khẩu cũng được dự báo sẽ đạt mức cao kỷ lục.

Bộ Nông nghiệp Mỹ đã hạ dự báo năng suất ngô vào ngày 12/9, nhưng tổng sản lượng vẫn tăng do cơ quan này đã nâng ước tính về diện tích sẽ được thu hoạch. Trước đó vào tháng 8/2025, Bộ Nông nghiệp Mỹ  đã gây bất ngờ cho các nhà giao dịch ngũ cốc với việc tăng mạnh diện tích trồng trọt.

Bộ Nông nghiệp Mỹ đã nâng ước tính sản lượng ngô của Mỹ năm 2025 lên mức kỷ lục 16,814 tỷ bushel. Lượng ngô tồn kho cuối vụ của Mỹ cho niên vụ 2025-2026 được dự báo ở mức 2,11 tỷ bushel, giảm nhẹ so với dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ một tháng trước đó nhưng vẫn là mức cao nhất kể từ niên vụ 2018-2019. 

Tình trạng dư thừa này có khả năng sẽ gây áp lực lên nền kinh tế nông nghiệp. Nông dân Mỹ đã phải vật lộn với giá nông sản thấp và chi phí đầu vào tăng cao như phân bón và hạt giống. Sau khi đã điều chỉnh theo lạm phát, tổng doanh thu thực tế mà nông dân Mỹ thu được từ việc bán nông sản trong năm nay được dự báo sẽ ở mức thấp nhất kể từ năm 2007.

Tuy nhiên, nguồn cung dồi dào hơn sẽ có lợi cho các nhà chăn nuôi sử dụng ngô làm thức ăn gia súc, cùng với các nhà sản xuất ethanol.