Điểm tin kinh tế thế giới nổi bật ngày 22/10/2026

1. Trung Quốc công bố kế hoạch củng cố nền tảng công nghiệp và nâng cấp lĩnh vực sản xuất: Ngày 22/10, Trung Quốc công bố kế hoạch 5 năm nhằm đẩy nhanh quá trình nâng cấp năng lực nền tảng công nghiệp, một bước tiến nữa hướng tới mục tiêu xây dựng cường quốc sản xuất dựa trên đổi mới sáng tạo. Văn bản này kêu gọi nỗ lực đồng bộ trong việc tạo ra các đột phá công nghệ và ứng dụng chúng vào thực tiễn, giải quyết một cách hệ thống những điểm yếu trong nền tảng công nghiệp của Trung Quốc, đồng thời thực hiện nâng cấp toàn diện để đạt được năng lực đổi mới mạnh mẽ hơn, khả năng tự lực và chất lượng cao hơn.

2. Thâm hụt thương mại của Đức với Trung Quốc có thể vượt 100 tỷ euro: Viện Kinh tế Đức (IW) nhận định trong nửa đầu năm nay, giá trị hàng hóa Đức nhập khẩu từ Trung Quốc cao gấp gần 2,5 lần giá trị hàng hóa xuất khẩu sang thị trường này. Nếu xu hướng hiện nay tiếp diễn, thâm hụt thương mại của Đức với Trung Quốc có thể lần đầu tiên vượt 100 tỷ euro (112,32 tỷ USD) trong cả năm. Kể từ năm 2019, mức thâm hụt này đã tăng hơn 7 lần.

3. EU đạt thỏa thuận cải tổ thị trường nhằm giải phóng nguồn vốn đầu tư: Liên minh châu Âu (EU) vừa đạt được thỏa thuận sơ bộ về cải tổ các quy định quản lý thị trường chứng khoán hóa. Thỏa thuận này có thể giúp khơi thông hàng tỷ euro vốn đầu tư cho các lĩnh vực trọng điểm như quốc phòng và ứng phó với biến đổi khí hậu. Khuôn khổ mới sẽ giảm bớt yêu cầu về vốn đối với những giao dịch rủi ro thấp, đồng thời cắt giảm thủ tục hành chính cho các thành viên tham gia thị trường.

4. Nợ công châu Âu gia tăng, Pháp đối mặt áp lực chi phí vay cao: Nợ công tại Khu vực sử dụng đồng euro (Eurozone) tăng lên mức tương đương 88,8% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) trong quý II/2026. Đáng chú ý, nợ công của Italy (I-ta-li-a) đang tiến sát Hy Lạp, quốc gia có tỷ lệ nợ cao nhất khối, trong khi tỷ lệ nợ công của Pháp tăng lên 119,1% GDP, còn lợi suất trái phiếu chính phủ nước này vượt 5%.

5. Xuất khẩu dầu Trung Đông, trừ Iran, phục hồi vượt mức trước xung đột: Xuất khẩu dầu của các nước Trung Đông, không kể Iran, đã phục hồi vượt mức trước xung đột, nhờ hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz tiếp tục được duy trì và các tuyến xuất khẩu thay thế phát huy hiệu quả. Tờ The National dẫn dữ liệu sơ bộ của công ty phân tích thị trường hàng hóa Kpler, lượng dầu vận chuyển đạt trung bình hơn 24,5 triệu thùng/ngày trong tuần kết thúc ngày 18/10, cao hơn mức 24,4 triệu thùng/ngày của tuần kết thúc ngày 22/2, ngay trước khi xung đột bùng phát.

6. Meta bị yêu cầu bồi thường 25 tỷ USD trong vụ bê bối thu thập dữ liệu cá nhân: Một thẩm phán tại bang New Mexico (Mỹ) ngày 21/10 ra phán quyết yêu cầu Meta, công ty mẹ của Facebook và Instagram, phải trả 25 tỷ USD cho bang này, sau khi bồi thẩm đoàn kết luận doanh nghiệp đã lừa dối người dùng liên quan đến vụ bê bối thu thập dữ liệu cá nhân Cambridge Analytica. Đây là một trong những yêu cầu bồi thường lớn nhất mà Meta phải đối mặt trong các vụ kiện liên quan đến quyền riêng tư và bảo vệ người tiêu dùng.

7. Tesla báo cáo lợi nhuận quý III/2026 giảm 42,7%, gia tăng đầu tư vào công nghệ mới: Hãng xe điện Tesla ngày 21/10 công bố lợi nhuận quý III/2026 giảm 42,7% so với cùng kỳ năm trước, xuống còn 787 triệu USD, nhưng vẫn cao hơn dự báo của giới phân tích. Kết quả phản ánh áp lực lên hoạt động kinh doanh cốt lõi của hãng xe điện Mỹ trong bối cảnh doanh nghiệp gia tăng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo, robot và công nghệ xe tự hành.

8. Nghi vấn 4 công ty tư vấn hàng đầu ở Mỹ giúp doanh nghiệp né hàng tỷ USD thuế: Thượng nghị sĩ Ron Wyden, thành viên cấp cao đảng Dân chủ thuộc Ủy ban Tài chính Thượng viện Mỹ, đã gửi thư yêu cầu 4 hãng kiểm toán lớn nhất tại Mỹ gồm KPMG, Deloitte, EY và PwC cung cấp thông tin chi tiết về các chiến lược tư vấn giúp nhiều doanh nghiệp Mỹ né hàng tỷ USD thuế thông qua quốc gia đảo Malta.