Cơ chế ưu đãi vượt trội tạo sức hút cho Trung tâm tài chính quốc tế Đà Nẵng

Chỉ sau hơn 9 tháng thành lập, Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng (VIFC-DN) đang dần khẳng định vị thế trên bản đồ Trung tâm tài chính thế giới. Đầu tháng 10 vừa qua, VIFC-DN lần đầu tiên lọt vào bảng xếp hạng Global Financial Centres Index 40, đứng vị trí thứ 71 toàn cầu. Hiện VIFC-DN đang tiếp tục tập trung hoàn thiện thể chế, xây dựng các quy trình, cơ chế theo hướng tiệm cận thông lệ quốc tế, đồng thời phù hợp với điều kiện và định hướng phát triển của Việt Nam.

* Nhiều cơ chế ưu đãi vượt trội

Theo ông Đặng Đình Đức, Phó Chủ tịch Thường trực Cơ quan điều hành VIFC-DN, Nghị quyết 222/2025/QH15 ngày 27/6/2025 của Quốc hội và các nghị định hướng dẫn của Chính phủ đã xây dựng các chính sách, cơ chế đặc thù áp dụng chung tại Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam, ở cả hai vị trí Đà Nẵng và Thành phố Hồ Chí Minh; trong đó, nhiều chính sách tiệm cận thông lệ quốc tế và vượt trội so với một số trung tâm tài chính quốc tế ở các nước.

Cụ thể, các thành viên VIFC-DN được tự do trong huy động vốn, sử dụng ngoại tệ trong các giao dịch tại trung tâm tài chính và ngoài lãnh thổ Việt Nam, chỉ phải tuân thủ quy định báo cáo thông tin, không tính vào nợ nước ngoài của quốc gia. Cho phép thành lập chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoặc ngân hàng con hoạt động trong Trung tâm tài chính với thủ tục đơn giản, nhanh gọn theo các chuẩn mực quốc tế. Thành viên do nhà đầu tư nước ngoài sở hữu 100% vốn điều lệ được hưởng cơ chế thông thoáng, không cần đăng ký giao dịch ngoại hối khi đầu tư trực tiếp hoặc gián tiếp ra nước ngoài.

Ngoài ra, VIFC-DN ưu đãi thuế suất thu nhập doanh nghiệp với mức 10% kéo dài 30 năm, cùng mức miễn thuế 4 năm đầu và giảm 50% trong 9 năm tiếp theo. Thuế thu nhập cá nhân được miễn đến năm 2030 đối với nhà quản lý, chuyên gia, nhà khoa học, người có trình độ chuyên môn cao làm việc tại VIFC-DN. Cá nhân chuyển nhượng cổ phần, phần vốn góp hoặc quyền góp vốn vào thành viên VIFC-DN cũng được miễn thuế thu nhập cá nhân đến hết năm 2030. Miễn thuế nhập khẩu đối với các thiết bị kỹ thuật, công nghệ, giải pháp phần mềm trong nước chưa sản xuất được nhập khẩu để phục vụ dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật thông tin, điều hành quản lý và trung tâm dữ liệu lớn của VIFC-DN, theo danh mục được Cơ quan điều hành ban hành.

Bên cạnh đó, VIFC-DN có các chính sách về thu hồi đất, giao đất cho các dự án trọng điểm với thời hạn sử dụng đất đến 70 năm. Nhà đầu tư chiến lược được Nhà nước cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp thực hiện dự án đầu tư thuộc ngành, nghề ưu tiên phát triển của VIFC-DN...

Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cho phép các doanh nghiệp FinTech thử nghiệm sáng kiến mới (AI, blockchain…) trong phạm vi VIFC-DN; được miễn áp dụng một số quy định về tiêu chuẩn, kỹ thuật, điều kiện kinh doanh, trình tự, thủ tục cấp phép trong thời gian thử nghiệm; mở cửa cho tài sản số và công nghệ mới. VIFC-DN cũng cho phép nhà đầu tư nước ngoài thỏa thuận lựa chọn cơ chế giải quyết tranh chấp trong nước và nước ngoài; Trung tâm trọng tài trong VIFC và tòa án chuyên biệt cho VIFC cũng đã hình thành…

*Tạo dựng niềm tin, thu hút nguồn vốn quốc tế

Các cơ chế, chính sách đặc thù phát triển Trung tâm tài chính Việt Nam được các chuyên gia trong nước và quốc tế đánh giá cao. Tiến sĩ Trương Văn Phước (Nguyên Quyền Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia) nhận định, lãnh đạo Đảng, Nhà nước ta đã nhìn thấy những điểm nghẽn quan trọng về thể chế và đang quyết tâm đổi mới, từng bước tháo gỡ các điểm nghẽn trong khi xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế. Mục tiêu là làm sao để nhà đầu tư trên toàn thế giới tin tưởng và lựa chọn Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam để đầu tư, trong số hàng trăm trung tâm khác. Ngoài ra, Đà Nẵng đang là một trong những cực tăng trưởng mạnh của đất nước, cùng với định hướng phát triển Khu thương mại tự do, công nghệ thông tin, thì trong tương lai VIFC-DN sẽ phát triển nhanh và thu hút được nhiều nguồn vốn tiềm năng.

Nhận định về cơ hội thu hút nguồn vốn quốc tế, ông Chris Vanloon (Đại diện Chi hội Đà Nẵng, Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam -AMCHAM) cho rằng, các cấp chính quyền Việt Nam đang làm rất tốt việc tối ưu thủ tục, cắt giảm các quy định không cần thiết tại VIFC-DN. Và thực tế cho thấy rất nhiều doanh nghiệp Hoa Kỳ và quốc tế đang rất quan tâm, tìm hiểu cơ hội đầu tư vào VIFC-DN. Bên cạnh đó, chính quyền Đà Nẵng cũng tổ chức nhiều diễn đàn để các nhà đầu tư cùng nhau gặp gỡ, đối thoại với chính quyền, đánh giá thực tiễn cũng như đề xuất giải pháp để phát triển nhanh và bền vững hơn.

Đồng quan điểm, ông Oscar Njuguna (Giám đốc Ban thành viên VIFC-DN) cho biết, sự quan tâm hỗ trợ và chỉ đạo sát sao của các cấp chính quyền rất quan trọng đối với sự phát triển của VIFC-DN, đây là điều quan trọng nhất, cốt lõi nhất giúp thu hút nguồn vốn quốc tế. Và để thực hiện tầm nhìn trở thành một Trung tâm tài chính hấp dẫn trên thị trường toàn cầu, thì việc áp dụng các thông lệ, luật lệ, trọng tài quốc tế tại VIFC-DN sẽ giúp tạo được niềm tin và sự quen thuộc của các nhà đầu tư trên toàn thế giới. Ngoài ra, việc chính quyền cho phép áp dụng các công nghệ mới, đặc biệt là cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cũng sẽ giúp thúc đẩy các nhà đầu tư mạnh dạn thử nghiệm các ý tưởng sáng tạo mới, đẩy mạnh hoạt động nghiên cứu khoa học, công nghệ.

Song song với hoàn thiện thể chế, Đà Nẵng cũng chủ động đón đầu những xu hướng tài chính thế hệ mới. VIFC-DN ưu tiên lĩnh vực tài chính xanh, tín chỉ carbon, quản lý tài sản và quỹ đầu tư, thị trường vốn và các nền tảng giao dịch hàng hóa, fintech, tokenization, tài sản số… Đây cũng là những lĩnh vực đang được các nhà đầu tư, tổ chức tài chính quốc tế quan tâm, phát triển.