Điểm tin kinh tế thế giới nổi bật ngày 3/12/2025

Quang cảnh cảng hàng hóa tại Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Trung Quốc. Ảnh: THX/TTXVN

1. UNCTAD: Kinh tế toàn cầu sẽ "dậm chân" ở mức tăng trưởng 2,6% vào năm 2026

Cơ quan Thương mại và Phát triển Liên hợp quốc (UNCTAD) đã công bố Báo cáo Thương mại và Phát triển năm 2025, trong đó cho rằng những thay đổi trên thị trường tài chính đang tác động đến thương mại toàn cầu gần như không kém gì hoạt động kinh tế thực tế và ảnh hưởng đến triển vọng phát triển của toàn thế giới. Theo báo cáo mới, bất chấp động lực tích cực từ các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), tăng trưởng toàn cầu dự kiến vẫn thấp trong năm 2026 và chỉ ở mức 2,6%.

Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) ngày 3/12 cảnh báo nhiệt độ toàn cầu gia tăng tạo ra nguy cơ xuất hiện các đợt mưa cực đoan, trong bối cảnh hàng loạt quốc gia châu Á đang đối mặt với lũ lụt nghiêm trọng, gây thiệt hại lớn về người và tài sản. Phát biểu tại cuộc họp báo của Liên hợp quốc (LHQ) ở Geneva (Thụy Sĩ), người phát ngôn của WMO, bà Clare Nullis, cho biết lượng mưa lớn đã gây ra lũ lụt thảm khốc ở một số quốc gia, buộc hàng loạt cộng đồng phải sơ tán khẩn cấp.

Theo lịch trình vận chuyển mà Reuters tiếp cận được vào ngày 2/12, ít nhất 6 tàu chở hàng rời đã được lên lịch để bốc đậu tương tại các cảng khu vực Bờ Vịnh (Gulf Coast) từ nay cho đến giữa tháng 12. Trong đó, tàu hàng Tokugawa đang thực hiện việc chất đậu tương lên tàu vào ngày 2/12, và tàu Katagalan Brave dự kiến sẽ bốc hàng trong vài ngày tới. Bốn tàu khác – bao gồm RB Eden, Hua Xing Hai, Donna Alexandra và SSI Dominion – dự kiến sẽ cập cảng để bốc hàng trong hai tuần tiếp theo.

Ô tô chờ xuất khẩu tại cảng ở Yokohama, Nhật Bản. Ảnh: Kyodo/TTXVN

4. 9 doanh nghiệp Nhật Bản khởi kiện Chính phủ Mỹ về thuế đối ứng

Các công ty thành viên tại Mỹ của ít nhất 9 tập đoàn Nhật Bản, trong đó có Toyota Tsusho Corp. và Sumitomo Chemical Co., đã đệ đơn kiện Chính phủ Mỹ nhằm yêu cầu hoàn trả toàn bộ các khoản thuế quan bổ sung mà họ phải nộp trong năm nay, nếu Tòa án Tối cao ra phán quyết những mức thuế này là bất hợp pháp. Theo các hồ sơ tòa án mới nhất, các công ty này lập luận rằng việc chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt thuế quan đối ứng thông qua việc sử dụng Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội là trái luật.

Theo báo cáo từ Adobe Analytics, người tiêu dùng Mỹ đã chi 14,25 tỷ USD trong ngày Cyber Monday (Thứ Hai điện tử), qua đó đẩy tổng doanh số bán hàng trực tuyến trong dịp cuối tuần Lễ Tạ ơn lên mức 44,2 tỷ USD, trong bối cảnh khách hàng đổ xô săn đón các ưu đãi cho mọi mặt hàng từ thiết bị điện tử đến nhu yếu phẩm gia đình.

Báo cáo công bố ngày 2/12 cho thấy, chi tiêu đã tăng 7,7% trong "Tuần lễ Mạng" (Cyber Week) – khoảng thời gian 5 ngày từ Lễ Tạ ơn đến Cyber Monday, tiếp nối đà tăng 8,2% (đạt 41,1 tỷ USD) của năm ngoái và vượt qua mức doanh số dự báo trước đó là 43,7 tỷ USD.

Cờ Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels, Bỉ. Ảnh: THX/TTXVN

6. EU nhất trí dừng hoàn toàn nhập khẩu khí đốt của Nga vào cuối năm 2027

Ngày 3/12, Liên minh châu Âu (EU) đã nhất trí dừng hoàn toàn việc nhập khẩu khí đốt của Nga vào cuối năm 2027, trong nỗ lực nhằm chấm dứt sự phụ thuộc kéo dài hàng thập kỷ của khối này vào nguồn năng lượng của Nga. Đại diện của chính phủ các nước thành viên EU và Nghị viện châu Âu đã đạt được thỏa thuận vào sáng sớm ngày 3/12 về những đề xuất do Ủy ban châu Âu (EC) đưa ra vào tháng 6/2025 nhằm chấm dứt nhập khẩu khí đốt từ nhà cung cấp hàng đầu trước đây của EU, sau khi nổ ra xung đột tại Ukraine (U-crai-na) vào năm 2022.

Theo công ty nghiên cứu IDC, lượng điện thoại thông minh (smartphone) xuất xưởng toàn cầu được dự đoán sẽ giảm 0,9% trong năm 2026, do giá chip nhớ tăng cao đang đẩy giá bán trung bình của smartphone lên mức kỷ lục. IDC cho biết đà suy giảm trong năm 2026 là do tình trạng thiếu hụt linh kiện và quyết định của Apple trong việc lùi thời điểm ra mắt mẫu iPhone cơ bản tiếp theo sang đầu năm 2027. Bất chấp sự sụt giảm về số lượng thiết bị, giá bán trung bình được dự đoán sẽ leo lên mức 465 USD vào năm tới, đẩy tổng giá trị thị trường smartphone lên mức kỷ lục 578,9 tỷ USD.

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa gợi ý rằng ông có thể đề cử cố vấn kinh tế hàng đầu Kevin Hassett, thay thế Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell vào năm 2026. Ông Hassett, một nhà kinh tế học có bằng Tiến sĩ, từng đảm nhận chức Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Trump. Hiện ông là người đứng đầu Hội đồng Kinh tế Quốc gia (NEC) - cơ quan trực thuộc Nhà Trắng, chuyên tư vấn cho Tổng thống và Nội các về các vấn đề chính sách.