Diện mạo đô thị Pháp thay đổi sâu sắc sau một thập niên chống khủng bố

Tháp Eiffel tại thủ đô Paris, Pháp. Ảnh: THX/ TTXVN

Hơn 10 năm sau loạt vụ khủng bố tại Paris năm 2015, các thiết bị và công trình bảo đảm an ninh được triển khai nhằm ngăn ngừa nguy cơ tấn công khủng bố đã dần trở thành một phần quen thuộc trong không gian công cộng tại vùng thủ đô Ile-de-France của nước Pháp.

Theo phóng viên TTXVN tại Pháp, đây là kết luận của một nghiên cứu vừa được Viện Quy hoạch vùng Paris công bố. Nghiên cứu cho thấy các yêu cầu về an ninh hiện ngày càng được tích hợp sâu vào quá trình quy hoạch, thiết kế và quản lý không gian công cộng.

Từ các hàng rào kiểm soát ra vào, khối bê tông chống xe lao vào đám đông, hệ thống camera giám sát đến các cột gọi khẩn cấp, nhiều thiết bị an ninh xuất hiện dày đặc tại các khu vực công cộng trong những năm qua.

Theo nghiên cứu nói trên, những địa điểm thu hút đông người hoặc được coi là nhạy cảm về an ninh là nơi tập trung nhiều công trình bảo vệ nhất. Đó là các điểm du lịch nổi tiếng, trường học, cơ sở tôn giáo, nhà ga lớn và sân bay.

Một trong những ví dụ tiêu biểu là khu vực quảng trường dưới chân Tháp Eiffel, nơi được bao bọc với hệ thống hàng rào và các thiết bị kiểm soát nhằm ngăn chặn nguy cơ tấn công bằng phương tiện cơ giới. Khu vực xung quanh sân bay Roissy-Charles de Gaulle ở tỉnh Val-d’Oise cũng được tăng cường nhiều biện pháp bảo vệ tương tự.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, xu hướng đưa yếu tố an ninh vào quy hoạch đô thị thực tế đã xuất hiện từ trước các vụ khủng bố năm 2015. Bước ngoặt quan trọng diễn ra từ năm 2007, khi Pháp bắt buộc thực hiện đánh giá an ninh công cộng đối với các dự án phát triển đô thị quy mô lớn.

Dù vậy, loạt vụ tấn công khủng bố tại Paris và Saint-Denis trong giai đoạn 2015-2016 đã thúc đẩy mạnh mẽ quá trình này. Nhiều chuyên gia quy hoạch và phụ trách an ninh thậm chí coi đây là một sự thay đổi mang tính bước ngoặt trong cách tiếp cận đối với không gian công cộng.

Điều đáng chú ý là các thiết bị vốn được lắp đặt nhằm ngăn chặn khủng bố hiện đang được sử dụng cho nhiều mục tiêu khác. Hệ thống kiểm soát ra vào, camera giám sát và các rào chắn không chỉ giúp phòng ngừa các hành vi cực đoan mà còn được triển khai để chống buôn bán ma túy, ngăn chặn bạo lực học đường và hạn chế các vụ ẩu đả trong khu dân cư.

Theo các tác giả nghiên cứu, an ninh đô thị ngày càng được nhìn nhận dưới góc độ rộng hơn, không chỉ tập trung vào nguy cơ khủng bố mà còn bao gồm các vấn đề mất trật tự thường ngày.

Một xu hướng mới cũng đang xuất hiện trong các dự án quy hoạch gần đây là giảm bớt cảm giác “quân sự hóa” không gian công cộng. Thay vì sử dụng các thiết bị bảo vệ thô cứng và dễ nhận thấy, các nhà thiết kế đang tìm cách che giấu hoặc tích hợp chúng vào cảnh quan đô thị.

Những khối bê tông chống va chạm từng xuất hiện đơn điệu tại nhiều nơi nay được biến thành ghế ngồi, bồn hoa hoặc các hạng mục trang trí nhằm giảm cảm giác căng thẳng và tạo môi trường thân thiện hơn cho người dân. Riêng các cột gọi khẩn cấp vẫn được duy trì ở vị trí dễ nhận biết để bảo đảm khả năng tiếp cận nhanh trong trường hợp cần thiết.

Các chuyên gia cho rằng sự thay đổi này phản ánh quá trình trưởng thành của công tác bảo đảm an ninh đô thị tại Pháp. Mục tiêu hiện nay không chỉ là bảo vệ người dân trước các mối đe dọa mà còn phải duy trì chất lượng không gian sống và tính hấp dẫn của các khu vực công cộng.