Điều hành giá 6 tháng cuối năm: Chủ động kịch bản, giữ vững dư địa tăng trưởng

Trong bối cảnh nền kinh tế hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, công tác điều hành giá 6 tháng cuối năm đứng trước nhiều áp lực từ biến động kinh tế thế giới và lộ trình điều chỉnh giá trong nước. Với vai trò cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo điều hành giá, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục chủ động xây dựng các kịch bản điều hành, phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành nhằm kiểm soát lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và tạo dư địa hỗ trợ tăng trưởng.

Bộ Tài chính xác định nhiệm vụ trọng tâm trong 6 tháng cuối năm là tiếp tục theo dõi sát diễn biến kinh tế trong nước và quốc tế, cập nhật thường xuyên các yếu tố tác động đến mặt bằng giá để kịp thời xây dựng các kịch bản điều hành phù hợp.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương cho biết trong 6 tháng cuối năm 2026, mặt bằng giá trong nước dự báo tiếp tục chịu áp lực từ cả yếu tố bên ngoài và trong nước. Tuy nhiên, áp lực lạm phát được hỗ trợ giảm bớt nhờ việc tiếp tục thực hiện các chính sách giảm thuế, phí, lệ phí; chính sách tiền tệ được điều hành chủ động, linh hoạt; nguồn cung lương thực, thực phẩm trong nước cơ bản ổn định và đáp ứng tốt nhu cầu tiêu dùng.

Cùng với đó, việc Chính phủ kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế sẽ góp phần ổn định kỳ vọng thị trường, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác điều hành giá và kiểm soát lạm phát trong những tháng cuối năm 2026.

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, Bộ Tài chính cập nhật 3 kịch bản lạm phát năm 2026 tăng trong khoảng 4,5%; 5% và 5,5%.

Để kiểm soát lạm phát trong 6 tháng cuối năm, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến cung - cầu và giá cả các mặt hàng thiết yếu; yêu cầu doanh nghiệp thực hiện nghiêm quy định về kê khai, niêm yết giá, không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá bất hợp lý. Đồng thời, phối hợp với các bộ, ngành bảo đảm nguồn cung xăng dầu, điện, lương thực, thực phẩm và nguyên liệu đầu vào cho sản xuất; điều hòa cung - cầu giữa các vùng, địa phương, kết hợp phát triển thị trường trong nước và thúc đẩy tiêu dùng hàng Việt.

Cùng với đó, tiếp tục triển khai hiệu quả các chính sách giảm thuế, phí, lệ phí nhằm giảm chi phí sản xuất, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân; phối hợp chặt chẽ với Ngân hàng Nhà nước trong điều hành chính sách tài khóa và tiền tệ để kiểm soát lạm phát, ổn định tỷ giá, lãi suất và thị trường tiền tệ.

Các địa phương chủ động triển khai chương trình bình ổn thị trường, trong khi các lực lượng chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá, đồng thời đẩy mạnh truyền thông minh bạch và ứng dụng công nghệ số trong quản lý giá.

Đối với từng nhóm hàng hóa, dịch vụ thiết yếu, việc điều hành sẽ được thực hiện linh hoạt theo diễn biến thị trường. Các cơ quan quản lý tập trung bảo đảm nguồn cung xăng dầu, lương thực, thực phẩm, vật liệu xây dựng, thuốc, vật tư y tế và các nguyên liệu đầu vào; tăng cường kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá trong lĩnh vực vận tải, du lịch và các ngành có tác động lớn đến CPI.

Đối với các hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá, việc điều chỉnh sẽ được tính toán kỹ về thời điểm, mức độ và tác động đến mặt bằng giá chung, tránh điều chỉnh đồng loạt gây áp lực lên lạm phát.

Theo các chuyên gia kinh tế, mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 vẫn khả thi, song dư địa chính sách không còn nhiều khi nền kinh tế đang bước vào giai đoạn tăng tốc để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số. Trong bối cảnh đó, điều hành giá cần được đặt trong tổng thể điều hành kinh tế vĩ mô, bảo đảm hài hòa giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng.

Các chuyên gia cho rằng, áp lực lạm phát những tháng cuối năm chủ yếu đến từ biến động giá năng lượng thế giới, chi phí logistics, tỷ giá, cùng lộ trình điều chỉnh giá một số hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước quản lý.

Tuy nhiên, những yếu tố này có thể được kiểm soát nếu các cơ quan điều hành tiếp tục phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và tiền tệ, đồng thời chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó với từng diễn biến của thị trường.

Bên cạnh việc điều hành linh hoạt giá các mặt hàng thiết yếu, cần tiếp tục triển khai hiệu quả các chính sách giảm thuế, phí, lệ phí để giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực dự báo thị trường.

Đây là những giải pháp không chỉ góp phần kiềm chế áp lực lạm phát mà còn nâng cao sức chống chịu của doanh nghiệp trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất định.

TS. Nguyễn Đức Độ, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế - Tài chính đánh giá, diễn biến lạm phát trong nửa cuối năm vẫn phụ thuộc vào thị trường năng lượng thế giới.

Theo ông Nguyễn Đức Độ, nếu giá dầu tiếp tục duy trì xu hướng giảm, tỷ giá được giữ ổn định, các chính sách hỗ trợ về thuế tiếp tục phát huy hiệu quả và việc điều chỉnh giá điện, y tế, giáo dục được thực hiện theo lộ trình phù hợp thì mục tiêu kiểm soát lạm phát hoàn toàn có khả năng đạt được.

Ngược lại, nếu giá dầu thế giới tăng mạnh trở lại hoặc xuất hiện những cú sốc mới từ bên ngoài, sức ép điều hành sẽ lớn hơn đáng kể bởi đây là những yếu tố Việt Nam khó có thể chủ động kiểm soát.

TS. Nguyễn Đức Độ dự báo lạm phát năm 2026 có thể dao động trong khoảng 4,5-5%, với kịch bản trung tâm khoảng 4,7%. Theo ông, giải pháp quan trọng nhất trong những tháng cuối năm vẫn là tiếp tục ổn định tỷ giá, điều hành linh hoạt giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý, duy trì các chính sách hỗ trợ phù hợp nhằm giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp, đồng thời hạn chế tác động lan tỏa từ biến động giá năng lượng thế giới sang nền kinh tế trong nước.

Theo các chuyên gia kinh tế,, điều hành giá trong giai đoạn còn lại của năm không đơn thuần là kiểm soát chỉ số CPI mà còn là tạo dựng môi trường kinh tế vĩ mô ổn định để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất và người dân duy trì sức mua.

Với sự chủ động của Bộ Tài chính trong xây dựng các kịch bản điều hành, cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành theo chỉ đạo của Chính phủ, việc kiểm soát lạm phát, giữ ổn định mặt bằng giá và hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng hai con số được kỳ vọng sẽ tiếp tục đạt kết quả tích cực trong 6 tháng cuối năm.