Doanh nghiệp châu Á lao đao do thuế quan và nhu cầu yếu từ Mỹ

Cảng hàng hóa ở Los Angeles, bang California, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN

Dữ liệu mới nhất cho thấy một bức tranh không mấy sáng sủa. Các Chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) của khu vực tư nhân vừa được công bố cho thấy hoạt động chế tạo ở Trung Quốc đã tăng trưởng chậm lại, trong khi ở Hàn Quốc lại sụt giảm với đơn hàng xuất khẩu ở cả hai nước đều đi xuống.

Trước đó, một khảo sát PMI chính thức công bố cũng xác nhận hoạt động của các nhà máy Trung Quốc đã giảm tháng thứ bảy liên tiếp. Diễn biến này cho thấy đợt tăng tốc xuất khẩu để "né" thuế đã thực sự kết thúc.

Ở những nền kinh tế châu Á khác như Malaysia và Đài Loan (Trung Quốc), các chỉ số PMI cũng cho thấy hoạt động nhà máy tiếp tục sụt giảm. Tuy nhiên, Việt Nam và Indonesia lại là những điểm sáng hiếm hoi khi ghi nhận tăng trưởng trong lĩnh vực sản xuất.

Thực tế, dù chuyến thăm châu Á của ông Trump vào tuần trước đã mang lại một số tiến triển trong đàm phán thương mại, các nhà xuất khẩu vẫn tỏ ra thận trọng. Trong cuộc gặp bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Hàn Quốc, ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đồng ý giảm leo thang căng thẳng, bao gồm việc trì hoãn một năm đối với các mức thuế quan trả đũa. Tuy nhiên, thỏa thuận này được cho là không giải quyết được những khác biệt sâu sắc hơn giữa hai siêu cường.

Tương tự, thỏa thuận thương mại của Hàn Quốc với Mỹ dù giúp giảm bớt mức thuế quan do phía Mỹ áp đặt cũng chỉ được xem là một sự thỏa hiệp tạm thời.

Bà Zichun Huang, chuyên gia kinh tế Trung Quốc tại công ty tư vấn Capital Economics, nhận định rằng các chỉ số PMI cho thấy kinh tế Trung Quốc đã mất đi một phần động lực trong tháng 10, với tăng trưởng chậm lại ở cả lĩnh vực sản xuất và xây dựng. Bà cho rằng dù có thể có sự phục hồi trong ngắn hạn, nhưng bất kỳ sự thúc đẩy nào đối với xuất khẩu từ thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung mới nhất nhiều khả năng chỉ ở mức khiêm tốn. Những thách thức đối với tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc sẽ vẫn tồn tại.

Hiện các nhà hoạch định chính sách của Trung Quốc đang theo dõi chặt chẽ để xem liệu nền kinh tế trị giá 19.000 tỷ USD này có thể đạt mục tiêu tăng trưởng chính thức khoảng 5% trong năm 2025 mà không cần thêm các biện pháp kích thích hay không. Dữ liệu thương mại tháng 9 cho thấy xuất khẩu của Trung Quốc tuy tăng nhanh hơn dự kiến nhưng chủ yếu là nhờ tăng trưởng ở các thị trường mới, trong khi các lô hàng đến Mỹ lại giảm mạnh 27% so với cùng kỳ năm trước.