Doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu, cà phê phản ánh tình trạng bị “rút ruột”

Người dân phơi hồ tiêu phục vụ xuất khẩu. Ảnh minh họa: TTXVN

Theo Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam (VPSA), đến thời điểm hiện tại có 5 doanh nghiệp thông tin trong quá trình xuất khẩu xảy ra tình trạng doanh nghiệp cân hàng đủ nhưng khi hàng tới cảng, nhà nhập khẩu kiểm tra thì phát hiện hàng hóa bị thiếu hụt so với hợp đồng.

Trọng lượng container hàng đã bao gồm hàng hóa bên trong cũng giảm so với số trọng lượng container được cân khi vào cảng.

Cụ thể, một doanh nghiệp xuất khẩu 13,5 tấn cà phê đi Ai Cập vào tháng 1/2024 bị thiếu hụt 1,68 tấn. Một doanh nghiệp khác xuất khẩu 4 lô hàng cà phê, hồ tiêu đi Hàn Quốc, Thái Lan, Nhật Bản, Philippines trong tháng 3/2024 đã bị “rút ruột” mỗi lô từ 1,5 – 4,6 tấn hàng. Ba doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu đi Malaysia, Nauy trong khoảng thời gian từ tháng 9/2023 đến tháng 3/2024 bị hụt từ 0,2 – 3,3 tấn hàng.

Trước tình trạng trên, VPSA vừa có văn bản gửi Cục Hàng hải Việt Nam và Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn về việc thiếu hụt hàng hóa xuất khẩu.

Trong công văn, VPSA nêu vấn đề:  Những cải tiến không ngừng trong hệ thống vận hành của cảng trong những năm qua đã góp phần rất lớn vào sự thành công trong hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của doanh nghiệp. 

Tuy nhiên thời gian gần đây, hiệp hội liên tục nhận được phản ánh của các hội viên về việc đối tác nhập khẩu thông báo tình trạng thiếu hụt một lượng hồ tiêu và cà phê được phát hiện tại cảng đích so với hợp đồng đã ký kết trước đó.

Doanh nghiệp xuất khẩu cho biết, phiếu cân container có hàng tại nhà máy và phiếu cân hàng lúc vào cảng là trùng khớp, do đó doanh nghiệp nghi ngờ khả năng hàng hóa bị mất trong thời gian container hạ bãi chờ xuất.

Các chứng từ liên quan khác cũng được doanh nghiệp cung cấp làm cơ sở để chứng minh hàng hóa được niêm phong và đảm bảo an toàn từ lúc hàng được đóng vào container tại nhà máy cho đến lúc container vào cảng.

Bảng tổng hợp cho thấy khối lượng hàng hóa bị mất chiếm từ 7-28%, đều cùng một cảng hạ tại Cát Lái và đều nằm tại cảng trong một thời gian do tàu bị hoãn.

Theo VPSA, tình trạng mất hàng không chỉ gây thiệt hại trực tiếp về tài chính cho doanh nghiệp khi doanh nghiệp phải đền bù hoặc bị phạt theo quy định hợp đồng mà còn ảnh hưởng đến các hợp đồng tương lai của doanh nghiệp. Không dừng lại ở đó, uy tín và hình ảnh của doanh nghiệp nói riêng và Việt Nam nói chung bị sụt giảm trên thị trường quốc tế.

Với những nghi ngờ có cơ sở từ các doanh nghiệp thành viên, VPSA đề nghị Cục Hàng hải Việt Nam và Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn tăng cường chỉ đạo giám sát, thực hiện các biện pháp nghiệp vụ cần thiết để đảm bảo an toàn hàng hóa của doanh nghiệp khi lưu tại cảng.

Đối với những trường hợp báo cáo mất hàng nói trên, hiệp hội đề nghị các đơn vị vào cuộc, làm việc với các bên liên quan để điều tra vụ việc và phản hồi bằng văn bản, có phương án đền bù thiệt hại việc bị mất hàng nếu sự việc xảy ra thuộc chức năng và trách nhiệm của cảng.

Hiệp hội sẵn sàng tham gia và phối hợp hỗ trợ các bên trong khả năng và quyền hạn khi có yêu cầu. Các doanh nghiệp hy vọng vụ việc sẽ sớm được làm rõ, giữ vững niềm tin đối với hệ thống quản lý và giám sát, vận hành cảng biển và tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp.

Ngoài ra, VPSA cũng cảnh báo các hội viên và đề nghị những doanh nghiệp gặp tình trạng tương tự cung cấp thông tin để hiệp hội tổng hợp và báo cáo thiệt hại đến cơ quan có thẩm quyền. Hiệp hội cũng đề nghị các doanh nghiệp tăng cường an ninh và thận trọng hơn trong các đơn hàng xuất khẩu tới.