Dự báo nhu cầu nhiên liệu hàng không bền vững lên tới 4 triệu tấn vào năm 2030

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu chuyển đổi xanh, ngành hàng không Việt Nam dự báo nhu cầu sử dụng nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) sẽ tăng mạnh để đáp ứng các cam kết về khí hậu, có thể lên tới  triệu tấn vào năm 2030.

Thông tin này được đưa ra tại Hội thảo quốc tế "Nhiên liệu hàng không bền vững (SAF): Khung chính sách và phát triển thị trường tại ASEAN" do Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng (Bộ Xây dựng) phối hợp cùng Trung tâm Nhiên liệu xanh toàn cầu (GCGF) tổ chức ngày 25/6.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn nhận định, ngành hàng không đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải giảm phát thải khí nhà kính. Trong đó, việc từng đưa vào sử dụng nhiên liệu SAF được đánh giá là giải pháp quan trọng nhất trong ngắn và trung hạn vì có khả năng cắt giảm đáng kể lượng phát thải mà không cần thay đổi hạ tầng hay đội tàu bay hiện hữu.

Trong bối cảnh Việt Nam đã cam kết đạt phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050 và sẽ chính thức tham gia Chương trình bù trừ và giảm phát thải carbon đối với các chuyến bay quốc tế (CORSIA) từ năm 2026, Thứ trưởng Lê Anh Tuấn nhấn mạnh, đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển các ngành công nghiệp xanh, nâng cao an ninh năng lượng và tăng cường năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Để chuẩn bị cho lộ trình này, Việt Nam đã có những bước đi cụ thể về mặt pháp lý. Luật Hàng không dân dụng (sửa đổi) đã lần đầu tiên luật hóa khái niệm SAF và quy định các cơ chế khuyến khích đầu tư.

Theo Quyết định số 876/QĐ-TTg, Việt Nam định hướng sử dụng tối thiểu 10% SAF cho một số chuyến bay nội địa cự ly ngắn từ năm 2035. Ngoài ra, Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14414:2025 cũng đã được ban hành để tạo hành lang kỹ thuật cho việc phối trộn nhiên liệu.

Cùng với việc hoàn thiện thể chế, theo bà Nguyễn Thị Phương Hiền, Phó giám đốc Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng cho hay, hệ thống 22 cảng hàng không đang tiêu thụ khoảng 2,8 - 3 triệu tấn nhiên liệu Jet A-1 mỗi năm. Với định hướng mở rộng lên 36 cảng vào năm 2050, lượng nhiên liệu tiêu thụ có thể đạt khoảng 4 triệu tấn vào năm 2030 và khoảng 11 triệu tấn vào năm 2050.

“Đây chính là động lực để Việt Nam tham gia phát triển và sử dụng nhiên liệu SAF trong tương lai”, Phó giám đốc Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng nhấn mạnh.

Dù có tiềm năng lớn nhờ nguồn nguyên liệu đa dạng, việc phát triển SAF tại Việt Nam và khu vực ASEAN vẫn đối mặt với nhiều rào cản.

Theo đó, Phó giám đốc Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng đã chỉ ra các thách thức cần tháo gỡ, gồm: hoàn thiện chính sách và thể chế; bảo đảm nguồn nguyên liệu bền vững và truy xuất nguồn gốc; lựa chọn công nghệ và phát triển hạ tầng phù hợp; nâng cao hiệu quả kinh tế của các dự án trong điều kiện giá SAF còn cao hơn nhiều lần so với nhiên liệu truyền thống; và huy động nguồn lực đầu tư, hợp tác quốc tế.

Để giải quyết thách thức này, ông Subash S, Phó Giám đốc Khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO) khuyến nghị, mỗi quốc gia cần xây dựng lộ trình riêng dựa trên tiềm năng thực tế và cần sự tham gia của toàn bộ hệ thống chính sách từ năng lượng, tài chính đến công nghiệp.

Tại hội thảo cũng diễn ra các phiên tọa đàm nhằm tập trung thảo luận việc hoàn thiện khung chính sách để hình thành và phát triển thị trường SAF; phát huy vai trò chủ động của doanh nghiệp hàng không và năng lượng; đồng thời đề xuất các giải pháp công nghệ và phát triển chuỗi cung ứng nguyên liệu phù hợp cho Việt Nam.

Qua đó tăng cường đối thoại, kết nối và thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các đối tác trong khu vực cũng như trên thế giới; hỗ trợ quá trình nghiên cứu, xây dựng chính sách và phát triển thị trường nhiên liệu hàng không bền vững tại Việt Nam.

Trong khuôn khổ hội thảo, Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng và GCGF đã trao đổi Biên bản ghi nhớ hợp tác nhằm thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và hoàn thiện các chính sách liên quan đến SAF tại Việt Nam.