Đưa xăng E10 đến gần hơn với người tiêu dùng

Ngày 25/11, tại tọa đàm “Sử dụng xăng sinh học E10 - Phát triển bền vững” diễn ra ở TP. Hồ Chí Minh, các chuyên gia cho biết, để thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050, Chính phủ đã ban hành và triển khai hàng loạt quyết sách; trong đó, có chủ trương phát triển và sử dụng xăng sinh học E10. Đồng thời, Bộ Công Thương đã ban hành Thông tư 50/2025/TT-BCT ngày 7/11/2025 quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống tại Việt Nam (Thông tư 50).

Theo PGS.TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu Thị trường giá cả (Bộ Tài chính), việc sử dụng xăng E10 sẽ giải quyết được một lần ba bài toán: gia cố an ninh năng lượng thông qua thay thế nhập khẩu; tạo giá trị kinh tế tuần hoàn nhờ kết nối nông nghiệp – công nghiệp chế biến và giảm phát thải phù hợp các cam kết khí hậu. Đặc biệt, trong bối cảnh biến động giá năng lượng toàn cầu, Việt Nam cần một giải pháp vừa giảm phụ thuộc nhập khẩu xăng dầu, vừa cải thiện môi trường theo lộ trình Net Zero 2050.

Trong khi đó, xăng E10 (pha 10% ethanol sinh học với 90% xăng khoáng) đáp ứng đồng thời hai mục tiêu trên. Cụ thể, xăng E10 giúp cắt giảm khoảng 3–7% CO₂ và nếu sử dụng rộng rãi thì ước tính có thể thay thế tương đương khoảng 1 triệu tấn xăng dầu/năm, tăng chủ động về an ninh năng lượng.

Cùng quan điểm, TS. Giang Chấn Tây, Giám đốc Công ty TNHH MTV Bội Ngọc đánh giá, xăng E10 là phép thử tư duy năng lượng quốc gia, thể hiện bước chuyển từ “tiêu thụ năng lượng” sang “tạo dựng năng lượng”. Xăng E10 mang giá trị của chuỗi kinh tế nông nghiệp - công nghiệp - môi trường, là bước đi trong lộ trình phát triển nhiên liệu xanh và thực hiện cam kết bảo vệ môi trường. Tuy vậy, xăng E10 chỉ thật sự xanh khi ethanol được sản xuất trong nước, gắn với nông nghiệp và người nông dân, còn nếu phải nhập khẩu ethanol thì xăng E10 chỉ là xăng khoáng “đội mũ xanh”.

Hiện nay trên thế giới có khoảng 60 quốc gia đã sử dụng xăng E10, như ở Hoa Kỳ thì xăng E10 đã trở thành chuẩn phổ thông và hầu như toàn bộ xe bán ra đều sử dụng được loại xăng này. Còn tại Việt Nam, xăng E10 đang có nhiều cơ hội trở thành loại xăng phổ biến nhất bởi khung pháp lý đã rõ ràng, cùng với năng lực hạ tầng của các doanh nghiệp đầu mối lớn như Petrolimex, PVOIL, BSR, Sài Gòn Petro đã khẳng định đủ khả năng phối trộn và cung ứng xăng E10 trên phạm vi toàn quốc.

Từ tháng 8/2025 đến nay, hai thương hiệu lớn là Petrolimex và PVOIL đã thí điểm phân phối xăng E10 tại TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng và Quảng Ngãi. Chỉ sau ba tháng, sản lượng xăng E10 tại nhiều địa phương tăng 12 – 18%, cho thấy mức độ tin tưởng ngày càng cao của người tiêu dùng đối với nhiên liệu xanh.

Kết quả nhiều báo cáo nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, xăng E10 không chỉ giảm lượng phát thải CO₂, mà còn thúc đẩy ngành sản xuất Ethanol từ nông sản trong nước. Đồng thời, kích hoạt kinh tế tuần hoàn nông nghiệp thông qua tận dụng sắn, ngô, mía làm nguyên liệu ethanol, gia tăng giá trị nông sản, tạo đầu ra ổn định cho nông dân và doanh nghiệp chế biến, lan tỏa lợi ích giữa nông nghiệp – công nghiệp – môi trường.

Ông Lê Trung Hưng, Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Dầu Việt Nam - CTCP (PVOIL) cho biết, trong giai đoạn thí điểm vừa qua, PVOIL đã xây dựng cơ sở phối trộn ethanol với xăng RON95, đưa xăng E10 vào hệ thống bán lẻ trực thuộc. Kết quả ban đầu cho thấy, người dân dần chấp nhận khi được thông tin rõ ràng về an toàn và lợi ích môi trường. Hiện PVOIL quản lý gần 1.000 cửa hàng cùng hệ thống kho cảng, trung tâm phối trộn trải dài toàn quốc, được nâng cấp đồng bộ từ bồn chứa đến hệ thống điều khiển.

Tương tự, đại diện Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) cho biết, Petrolimex đang vận hành mạng lưới hơn 5.500 cửa hàng bán lẻ trực thuộc và gần 3.000 đại lý, tổng đại lý trải khắp cả nước. Đây là kênh phân phối rộng lớn, có khả năng đưa xăng E10 tiếp cận người tiêu dùng nhanh chóng và đồng bộ. Bên cạnh đó, hệ thống kho cảng, tuyến ống và các nhà máy pha chế hiện hữu của Petrolimex được đầu tư bài bản, có thể linh hoạt triển khai phối trộn Ethanol với xăng khoáng để sản xuất xăng E10 với quy mô lớn, bảo đảm chất lượng theo tiêu chuẩn Việt Nam và phù hợp yêu cầu khí thải Euro 5.

Ở góc độ địa phương, ông Lê Thanh Minh, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP. Hồ Chí Minh cho hay, thành phố là địa bàn đông dân nhất tới thời điểm này, với khoảng 14 triệu dân và khoảng 10 triệu phương tiện giao thông, nên việc sử dụng xăng E10 sẽ là giải pháp mang lại nhiều lợi ích. Về phía sở sẽ phối hợp cùng những sở ngành liên quan để kiểm soát chất lượng xăng sinh học, đảm bảo an toàn và chất lượng tốt nhất đến tay người tiêu dùng.

"Ngoài ra, Sở Khoa học và Công nghệ TP. Hồ Chí Minh cũng đang tích cực đóng góp ý kiến kỹ thuật, phối hợp cùng một số trung tâm nghiên cứu, trường đại học…, nghiên cứu phát triển công nghệ mới trong quá trình sản xuất ethanol nhằm đảm bảo nguyên liệu cho xăng sinh học. Trong thời gian tới, Sở sẽ phối hợp tăng cường truyền thông đến người tiêu dùng hiểu đúng và an tâm sử dụng xăng E10," ông Minh nhấn mạnh.

Bà Nguyễn Thị Kim Ngọc, Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh cho rằng, đây là thời điểm “chín muồi” để triển khai xăng E10 bởi cả nước đang bước vào quá trình chuyển đổi xanh mạnh mẽ, nhất là đáp ứng yêu cầu cấp thiết về giảm phát thải gây ô nhiễm môi trường. Về phía TP. Hồ Chí Minh, nhiều sở ngành, cũng như cộng đồng doanh nghiệp đã có sự chuẩn bị sẵn sàng cho việc triển khai đồng loạt sản phẩm xăng E10 nên sắp tới sẽ đẩy mạnh truyền thông để người tiêu dùng hiểu và sử dụng.

Về phía bộ, ngành, bà Nguyễn Thuý Hiền, Phó Cục trưởng Cục quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương đánh giá, chỉ ra rằng, sự vào cuộc của các sở, ngành địa phương và đồng thuận của người dân sẽ đưa xăng E10 đến gần hơn với người tiêu dùng. Do đó, Bộ Công Thương cũng đã đề xuất các Bộ ngành có liên quan sớm hoàn thiện bộ quy chuẩn xăng E5 và E10, quy định rõ ràng cách tính thuế môi trường; hướng dẫn nông dân xây dựng vùng trồng; tuyên truyền để người dân sử dụng xăng E10… Ngoài ra, trong Thông tư 50 cũng nêu rõ, trong quá trình sử dụng xăng E10, nếu có vấn đề xảy ra, sẽ được đánh giá ngay và có những quyết định phù hợp.

Trước bối cảnh nhiều nước trên thế giới đã và đang chuyển sang sử dụng xăng E10, thì Việt Nam cũng không thể nằm ngoài xu hướng chung. Vì vậy, điều quan trọng song song với truyền thông thông tin minh bạch đến người tiêu dùng, thì chất lượng xăng E10 phải đảm bảo quy chuẩn kỹ thuật là điều kiện tiên quyết hàng đầu để thúc đẩy phát triển bền vững.