Gia Lai khẩn cấp gỡ khó cho ngành xây dựng khi giá vật liệu leo thang

Ngày 8/4, UBND tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị tháo gỡ khó khăn cho hoạt động xây dựng trong bối cảnh giá vật liệu xây dựng biến động mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ và hiệu quả hàng loạt dự án trên địa bàn.

Ông Trần Huy Hùng, Phó giám đốc Ban Quản lý các dự án đầu tư xây dựng tỉnh cho hay, giá vật liệu xây dựng trên địa bàn Gia Lai đang có mức chênh lệch rất lớn so với giá công bố của Sở Xây dựng.

Cụ thể, theo báo giá tháng 3- 4/2026 của Sở Xây dựng, cát vàng được công bố khoảng 245.000 đồng/m³ nhưng giá thực tế lên tới 595.000 đồng/m³, chênh 350.000 đồng (tăng 142,8%); đá 1x2 từ 400.000 đồng/m³ tăng lên 533.000 đồng/m³ (tăng 33,3%); thép CB 400V từ 14.600 đồng/kg lên hơn 16.600 đồng/kg; nhựa đường từ 17.000 đồng lên gần 20.000 đồng/kg….

Trong khi đó, theo báo cáo của Sở Xây dựng Gia Lai, chỉ trong tháng 3/2026, giá xăng tăng 55,5%, đặc biệt dầu diesel tăng tới 113,1%, kéo theo chi phí thi công tăng 20–40%. Nhiều loại vật liệu đồng loạt leo thang: thép tăng từ 15.230 lên 16.080 đồng/kg, tương đương mức tăng 10,92–13,59%; xi măng dao động tăng đến gần 14%, trong khi nhựa đường ghi nhận mức tăng đột biến hơn 30%. Nhóm vật liệu cơ bản như: đá xây dựng, gạch không nung cũng tăng từ 2% đến trên 18%, còn dây cáp điện tăng mạnh 30-40%.

Do đó, nhiều nhà thầu, doanh nghiệp chịu áp lực lớn về chi phí, thi công cầm chừng, nhiều dự án đứng trước nguy cơ chậm tiến độ, vượt tổng mức đầu tư.

Báo cáo tại hội nghị, các sở cho biết đã thành lập tổ công tác, ban hành thông báo giá vật liệu xây dựng và tiếp nhận phản ánh từ chủ đầu tư, nhà thầu. Tuy nhiên, việc công bố giá còn khó khăn do thiếu dữ liệu và đơn vị tư vấn. Chưa kể trên thực tế, nguồn cát xây dựng, cát tô khan hiếm, trong khi đá lại dư thừa, một phần bị vận chuyển ra ngoài tỉnh, dẫn đến mất cân đối cung - cầu.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng thẳng thắn thừa nhận công tác quản lý nhà nước về vật liệu xây dựng còn nhiều bất cập, chưa theo sát diễn biến thị trường. Tình trạng “giá thực tế một đường, giá công bố một nẻo” đang đẩy nhà thầu vào thế khó, tiềm ẩn nguy cơ sử dụng vật liệu không rõ nguồn gốc, ảnh hưởng chất lượng công trình và môi trường đầu tư; nếu không kịp thời chấn chỉnh sẽ khó đạt mục tiêu tăng trưởng.

Trước thực trạng này, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng yêu cầu làm rõ số liệu cụ thể về cung - cầu từng loại vật liệu, tình trạng cấp phép và biến động giá; không báo cáo chung chung. Các sở cần xác định rõ mức thiếu hụt, nguyên nhân chênh lệch giữa giá công bố và giá thị trường để có giải pháp điều tiết phù hợp.

Cụ thể, Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng yêu cầu Sở Xây dựng khẩn trương rà soát cung – cầu, đánh giá chính xác mặt bằng giá vật liệu xây dựng , kịp thời cập nhật, công bố giá sát thị trường làm cơ sở điều hành; đồng thời, điều chỉnh tổng mức đầu tư khi cần thiết để hài hòa lợi ích.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao rà soát toàn bộ các mỏ vật liệu, xác định trữ lượng, công suất, khả năng cung ứng; xử lý nghiêm các trường hợp chậm đưa mỏ vào khai thác, có dấu hiệu găm hàng, đầu cơ.

Cùng với đó, các ngành, địa phương tăng cường thanh tra, kiểm tra việc niêm yết, bán đúng giá; kiểm soát chặt nguồn gốc, chất lượng vật liệu. Đối với các hợp đồng xây dựng, cần đánh giá đầy đủ tác động của biến động giá để có phương án điều chỉnh phù hợp.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng cũng yêu cầu các cơ quan, đơn vị nâng cao trách nhiệm, chủ động nắm bắt thị trường, không né tránh, đùn đẩy; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, công khai, minh bạch thông tin giá. Các chủ thể từ cơ quan quản lý, chủ đầu tư đến doanh nghiệp phải phối hợp chặt chẽ, đảm bảo hài hòa lợi ích, góp phần bình ổn thị trường vật liệu xây dựng, thúc đẩy tiến độ dự án và phát triển kinh tế địa phương.