Gỡ điểm nghẽn GPMB dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình

Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đang bước vào giai đoạn quan trọng về giải phóng mặt bằng. Tỉnh Bắc Ninh đang triển khai nhiều giải pháp quyết liệt nhằm bảo đảm tiến độ, hướng tới mục tiêu hoàn thành các hạng mục phục vụ giai đoạn 1 và đón đoàn khách quốc tế đầu tiên tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương năm 2027.

Giữ nhịp độ giải phóng mặt bằng

Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình có tổng diện tích giải phóng mặt bằng khoảng 1.959,9 ha (bao gồm 124,7 ha đã giải phóng mặt bằng ở giai đoạn 1), thuộc địa bàn 4 xã: Gia Bình, Nhân Thắng, Lâm Thao và Lương Tài. Trong tổng diện tích này, đất nông nghiệp chiếm 1.265,1 ha; phần còn lại gồm đất ở, đất nghĩa trang, nghĩa địa, đất giao thông, thủy lợi và sông ngòi.

Đến thời điểm này, trên 6.694/7.980 lượt hộ gia đình, cá nhân, với khoảng 818 ha đất nông nghiệp đã được kê khai. Tại xã Gia Bình, địa phương đã thực hiện nhiều đợt chi trả tạm ứng, với tổng kinh phí hơn 1.061 tỷ đồng cho 2.366 lượt hộ. Ở xã Lương Tài, dự thảo phương án tạm ứng chi trả kinh phí đã được niêm yết, tổng số tiền dự kiến khoảng 1.383 tỷ đồng dành cho 2.425 hộ gia đình.

Phần diện tích đất nông nghiệp khoảng 447,1 ha, bao gồm các trường hợp đất giao thầu không đúng thẩm quyền hoặc hợp đồng hết hạn thầu, đang tiếp tục được thu thập hồ sơ, rà soát và kiểm kê để bảo đảm đầy đủ cơ sở pháp lý cho quá trình lập phương án.

Tại xã Trung Chính và xã Lương Tài, các cơ quan chuyên môn đã cơ bản thống kê, quy chủ theo hồ sơ địa chính với tổng diện tích khu tái định cư, khu di dời nghĩa trang, nghĩa địa và công trình tôn giáo là 263,8 ha.

Riêng xã Gia Bình có 2 khu tái định cư. Chính quyền địa phương đã tổ chức họp dân, tiến hành rà soát, quy chủ, kê khai kiểm kê để lập phương án. Công tác thu thập hồ sơ địa chính và rà soát số liệu đang được thực hiện liên tục nhằm hoàn thiện hồ sơ tạm tính.

Tại xã Đại Lai, diện tích quy hoạch nghĩa trang khoảng 20 ha. Đến nay, địa phương đã ứng chi trả khoảng 14,5 tỷ đồng cho 52 hộ với 77 thửa đất, trên tổng diện tích khoảng 3,3 ha.

Tuy nhiên, việc giải phóng mặt bằng vẫn gặp những khó khăn nhất định. Quy mô dự án thay đổi nhiều lần đã ảnh hưởng đến tiến độ các phần việc liên quan. Việc kiểm đếm các công trình hạ tầng kỹ thuật cần di dời mất nhiều thời gian vì liên quan đồng thời tới nhiều bộ, ngành. Đặc biệt, các công trình tôn giáo có tính chất đặc thù, yêu cầu quy trình kiểm kê, thẩm định và thống nhất rất chặt chẽ. Bên cạnh đó, các dự thảo chính sách liên quan vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, lấy ý kiến trước khi ban hành.

Trong bối cảnh đó, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Hoàng Sơn khẳng định, thời gian qua tỉnh đã chỉ đạo quyết liệt, yêu cầu các cấp, ngành, địa phương giữ nhịp độ và duy trì quyết tâm cao để hoàn thành nhiệm vụ. Mọi hành động đều hướng tới mục tiêu vì lợi ích của nhân dân, bảo đảm quyền lợi người dân luôn là ưu tiên hàng đầu trong mọi phương án giải phóng mặt bằng.

Tỉnh Bắc Ninh đã phát động phong trào thi đua “80 ngày đêm cao điểm giải phóng mặt bằng, 256 ngày đêm hoàn thành các dự án liên quan đến Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và 468 ngày đêm hoàn thành tuyến đường kết nối sân bay với Thủ đô Hà Nội”.

Ông Lương Trung Hậu, Chủ tịch UBND xã Gia Bình, cho biết địa phương luôn coi trọng công tác vận động, giải thích để người dân hiểu rõ lợi ích chung. Theo ông, bài học lớn nhất trong quá trình triển khai là sự thống nhất trong hệ thống chính trị và vai trò tiên phong của đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Tháo gỡ điểm nghẽn

Với diện tích lớn và số lượng hồ sơ phức tạp, việc bồi thường và giải phóng mặt bằng đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, ngành, đặc biệt là sự đồng hành của nhà đầu tư. Tỉnh Bắc Ninh xác định rõ các điểm nghẽn và chủ động đề ra giải pháp để tháo gỡ; trong đó, yêu cầu các xã thuộc dự án phải sớm ban hành thông báo thu hồi đất đối với diện tích đất nông nghiệp còn lại, bảo đảm tiến độ và yêu cầu chung.

Tỉnh Bắc Ninh cam kết giải quyết nhanh nhất các nội dung liên quan đến giải phóng mặt bằng, duy trì chế độ làm việc liên tục, kể cả ngày nghỉ, để đáp ứng yêu cầu của dự án. Trong công tác hỗ trợ người dân, nhiều sở, ngành như Sở Nội vụ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tăng cường lực lượng, bố trí phương án trưng tập cán bộ hỗ trợ cơ sở, bảo đảm triển khai đồng bộ, hiệu quả.

Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh Nguyễn Hồng Thái yêu cầu cả hệ thống chính trị, nhất là Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh và các địa phương, tập trung cao cho các phần diện tích phục vụ giai đoạn 1, triển khai phương án công khai, minh bạch để người dân nắm rõ quyền lợi, nghĩa vụ và tạo sự đồng thuận.

Cùng đó, lưu ý cần khẩn trương giải phóng mặt bằng diện tích đất nông nghiệp để triển khai các hạng mục phục vụ mục tiêu đón đoàn khách quốc tế đầu tiên tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương năm 2027.

Liên quan đến diện tích quy hoạch nghĩa trang của xã Nhân Thắng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh giao cơ quan chuyên môn phối hợp thực hiện, bảo đảm quyền lợi hợp lý cho người dân. Về cơ chế tạm ứng kinh phí hỗ trợ, tỉnh nhấn mạnh cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà đầu tư và chính quyền để kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh.

Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh yêu cầu nhà đầu tư khi phát hiện vướng mắc phải báo ngay cho các sở, ngành và địa phương để xử lý kịp thời, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm. Đồng thời, trong giải phóng mặt bằng, địa phương cần tăng cường tuyên truyền nhưng cũng phải kiên quyết đối với các trường hợp cố tình chây ỳ, cản trở quá trình thực hiện; có phương án xử lý đối với diện tích đất vô chủ theo đúng quy định.

Với vị trí kết nối thuận lợi giữa Hà Nội, Bắc Ninh và khu vực miền Bắc, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được kỳ vọng trở thành biểu tượng mới của Việt Nam. Khi hoàn thành, công trình sẽ mở ra các tuyến bay kết nối năm châu, tạo động lực cho thương mại, logistics, du lịch, công nghiệp và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân; đồng thời củng cố sức mạnh quốc phòng, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.

Để đạt được mục tiêu đó, nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là hoàn thành giải phóng mặt bằng đúng tiến độ. Với quyết tâm chính trị cao, sự phối hợp của nhà đầu tư và sự đồng thuận của nhân dân, Bắc Ninh đang từng bước tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh các phần việc để sớm hình thành diện mạo công trình hàng không chiến lược này.

Mới đây, tại buổi thảo luận tổ về chủ trương đầu tư dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, các đại biểu Quốc hội kỳ vọng dự án sẽ về đích đúng hạn, mở ra kỷ nguyên mới cho ngành hàng không và kinh tế vùng Thủ đô. Tuy nhiên, nhiều đại biểu đã phân tích một số khó khăn, thách thức cần lưu tâm. Đó là, tỉnh Bắc Ninh phải thu hồi khoảng 1.900 ha đất; trong đó có hơn 9 ha đất tôn giáo, nghĩa trang và hàng ngàn ngôi mộ cần di dời. Chính phủ cần hỗ trợ tối đa cho địa phương về vốn và chính sách để thực hiện công tác tái định cư, đảm bảo người dân có chỗ ở và sinh kế mới tốt hơn nơi cũ.

Đại biểu Mai Thị Phương Hoa, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình đề nghị, cần ưu tiên tạo việc làm cho lao động là người địa phương, nhất là người dân trong khu vực di dời phục vụ triển khai dự án. Chính phủ cũng cần sớm ban hành hướng dẫn cụ thể việc di dời các di tích, cơ sở tôn giáo trong vùng dự án, hài hòa giữa phát triển và giữ gìn văn hóa.