Góc nhìn trái ngược về lãi suất Mỹ sau báo cáo việc làm khả quan

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa lên tiếng phản đối khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất, trong bối cảnh thị trường tài chính đang ngày càng tin rằng ngân hàng này sẽ phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn để kiểm soát lạm phát.

Trong cuộc phỏng vấn với NBC phát sóng ngày 7/6, ông Trump cho rằng Fed không có lý do để nâng lãi suất sau khi nền kinh tế Mỹ tiếp tục cho thấy sức mạnh bền vững. Theo ông, việc tăng lãi suất trong thời điểm kinh tế hoạt động tốt là điều không phù hợp và Mỹ thậm chí nên xem xét giảm lãi suất.

Phát biểu của ông Trump được đưa ra ngay trước cuộc họp chính sách đầu tiên do ông Kevin Warsh chủ trì trên cương vị Chủ tịch Fed, dự kiến diễn ra trong hai ngày 16-17/6. Trước đó, ông Trump đã đề cử ông Warsh lãnh đạo Fed sau thời gian dài công khai kêu gọi ngân hàng trung ương hạ chi phí vay vốn để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, những diễn biến mới trên thị trường lao động Mỹ đang khiến triển vọng chính sách tiền tệ trở nên phức tạp hơn. Báo cáo việc làm công bố ngày 5/6 cho thấy nền kinh tế Mỹ tạo thêm 172.000 việc làm trong tháng 5/2026, cao hơn tất cả các dự báo của giới phân tích. Đây là tháng tăng trưởng thứ ba liên tiếp và tỷ lệ thất nghiệp không thay đổi ở mức 4,3%.

Trong khi đó, các nhà kinh tế được Dow Jones Newswires và Wall Street Journal khảo sát đã dự đoán mức tăng trưởng việc làm là 80.000.

Nền kinh tế Mỹ cũng ghi nhận số lượng việc làm được tạo ra nhiều hơn dự kiến trong tháng 3 và tháng 4, sau khi Cục Thống kê Lao động điều chỉnh tăng số liệu của hai tháng này thêm tổng cộng 93.000 việc làm so với báo cáo ban đầu. Đây cũng là lần đầu tiên nền kinh tế Mỹ ghi nhận chuỗi tăng trưởng việc làm trong 3 tháng liên tiếp kể từ mùa Xuân năm 2025

Ngành giải trí và dịch vụ lưu trú dẫn đầu về mức tăng trưởng việc làm với 70.000 vị trí mới trong tháng 5, vượt xa mức tăng trưởng trung bình hàng tháng gần đây. Ở khu vực công (chính quyền địa phương), số lượng nhân sự trên bảng lương tăng thêm 55.000 vị trí. Ngành y tế tạo thêm 35.000 việc làm, phản ánh nhu cầu lớn từ nhóm dân số thuộc thế hệ "baby boomer" (thế hệ bùng nổ trẻ sơ sinh) đang già đi.

Thị trường lao động trong năm 2026 nhìn chung đang tăng trưởng ở mức ổn định nhưng khiêm tốn so với những năm sau dịch COVID-19, với tỷ lệ thất nghiệp thấp hơn nhưng tăng trưởng việc làm ngoài ngành y tế lại yếu hơn.

Các nhà kinh tế vẫn luôn tìm kiếm các dấu hiệu cho thấy thị trường lao động có thể khởi sắc trở lại, sau nhiều năm suy yếu gây ảnh hưởng tiêu cực lên nhóm lao động trẻ và những người đã bị thất nghiệp trong nhiều tháng.

Chuyên gia kinh tế cấp cao tại KPMG, Ken Kim cho biết: "Sự gia tăng số lượng vị trí tuyển dụng là một bất ngờ đáng hoan nghênh. Nhưng nếu nhìn vào các cơ hội việc làm này trên góc độ dài hạn hơn, như xu hướng 3 tháng, 6 tháng hay 12 tháng, thì nó vẫn đi ngang. Tôi vẫn sẽ đánh giá thị trường lao động này là ở mức ổn định".

Bên cạnh đó, những tác động toàn diện từ cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran vẫn đang ngấm dần vào nền kinh tế. Các nhà kinh tế cảnh báo rằng nếu lạm phát, đặc biệt là giá xăng dầu, tiếp tục tăng cao, người tiêu dùng có thể sẽ thắt chặt chi tiêu, từ đó đẩy tỷ lệ thất nghiệp tăng lên trong những tháng tới.

Hiện tại, chi tiêu của người tiêu dùng vẫn duy trì ở mức mạnh mẽ, nhờ vào việc một số người Mỹ đang dư dả tài chính từ các khoản hoàn thuế đáng kể.

Những tín hiệu tích cực từ thị trường lao động đã làm gia tăng kỳ vọng rằng Fed có thể phải nâng lãi suất để kiềm chế áp lực lạm phát, đặc biệt trong bối cảnh giá năng lượng chịu tác động từ xung đột tại Iran. Sau báo cáo việc làm, giới đầu tư trên thị trường trái phiếu đã tính đến khả năng Fed tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm trước cuối năm nay.

Xu hướng này cũng khiến các tổ chức tài chính lớn điều chỉnh dự báo. Ngân hàng Goldman Sachs cho biết không còn kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trong năm nay như trước đây. Các chuyên gia của Goldman Sachs nhận định thị trường lao động Mỹ đang cho thấy khả năng chống chịu tốt hơn dự kiến, qua đó làm giảm nhu cầu phải sớm nới lỏng chính sách tiền tệ.

Ngân hàng này đã lùi dự báo về hai đợt giảm lãi suất tiếp theo của Fed sang tháng 6 và tháng 12/2027, thay vì tháng 12/2026 và tháng 3/2027 như trước đó.

Dù vậy, Goldman Sachs vẫn cho rằng khả năng Fed tăng lãi suất là tương đối thấp. Theo nhà kinh tế trưởng phụ trách thị trường Mỹ của ngân hàng này, ông David Mericle, lạm phát hiện chưa có dấu hiệu đủ mạnh để tự duy trì trong thời gian dài.

Tuy nhiên, Goldman Sachs đã nâng xác suất xảy ra các đợt tăng lãi suất nhẹ lên 20%, gấp đôi mức 10% trước đây, khi các quan chức Fed đang có quan điểm cứng rắn hơn và hoạt động kinh tế vẫn duy trì sức mạnh.

Goldman Sachs cũng cho rằng khả năng Fed giữ nguyên lãi suất trong thời gian dài đang trở nên đáng chú ý hơn. Theo ngân hàng này, nhu cầu đầu tư mạnh mẽ liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) có thể tiếp tục hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, qua đó làm giảm áp lực phải hạ lãi suất.

Bên cạnh đó, Goldman Sachs đã điều chỉnh giảm dự báo tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ trong năm nay xuống còn 4,4%, thay vì 4,6% như trước, phản ánh đánh giá tích cực hơn về triển vọng của thị trường lao động.

Trong khi đó, ông Trump cho rằng tăng trưởng kinh tế và thị trường việc làm mạnh có thể góp phần kiểm soát lạm phát mà không nhất thiết phải dựa vào các đợt tăng lãi suất.

Tuy nhiên, các diễn biến gần đây cho thấy thị trường tài chính đang ngày càng tin rằng Fed sẽ tiếp tục ưu tiên cuộc chiến chống lạm phát, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc duy trì lãi suất ở mức cao trong thời gian dài hơn dự kiến.