Hải Phòng: Khu kinh tế chuyên biệt tạo bước phát triển đột phá

Thành phố Hải Phòng đang chuẩn bị công bố quyết định của Thủ tướng về thành lập Khu kinh tế chuyên biệt Hải Phòng, cũng như đang hoàn thiện các cơ chế, chính sách ưu đãi để thu hút đầu tư vào khu kinh tế này. Đây là điểm nhấn để tạo bước phát triển về kinh tế, thu hút đầu tư cho khu vực phía Tây của thành phố.

Theo quyết định số 288/QĐ-TTg ngày 12/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ thì Khu kinh tế chuyên biệt Hải Phòng là khu kinh tế có quy mô diện tích 5.300ha, nằm trên địa bàn 6 xã là Thượng Hồng, Nguyễn Lương Bằng, Bắc Thanh Miện, Thanh Miện, Hải Hưng và Bình Giang.

Khu kinh tế chuyên biệt Hải Phòng có các khu chức năng phù hợp với mục tiêu phát triển của khu kinh tế gồm: khu vực phát triển công nghiệp (khu công nghiệp, cụm công nghiệp); khu thương mại – dịch vụ tổng hợp; khu vực phi thuế quan và khu dịch vụ logistics; trung tâm logistics, trung tâm đổi mới sáng tạo.

Theo ông Phạm Văn Thép, Trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, khu kinh tế chuyên biệt sẽ khai thác tối đã lợi thế về nền tảng công nghiệp, dịch vụ, trọng tâm là phát triển các ngành công nghiệp có hàm lượng công nghệ cao, thân thiện với môi trường; tăng cường kết nối kinh tế, thương mại, dịch vụ với các địa bàn lân cận và quốc tế. Khu kinh tế chuyên biệt được xây dựng với hạ tầng đồng bộ sẽ trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội của thành phố Hải Phòng với mục tiêu định hướng đóng góp khoảng 3% đến 4% GRDP của thành phố đến năm 2030 và trên 5% giai đoạn sau 2030.

Khu kinh tế chuyên biệt sẽ thực hiện các cơ chế, chính sách minh bạch, thông thoáng, thân thiện với doanh nghiệp, người dân; đồng thời là trung tâm về phát triển các ngành công nghiệp công nghệ cao, trung tâm đổi mới sáng tạo, phát triển khu đô thị, dịch vụ hiện đại, kết nối hiệu quả các trung tâm kinh tế của vùng, cả nước và khu vực; tạo chuỗi giá trị sản xuất hoàn thiện, bền vững. Khu kinh tế cũng sẽ tạo việc làm, đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nâng cao thu nhập cho người dân.

Lãnh đạo Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng cho biết, hiện nay không gian phát triển của thành phố Hải Phòng đang có sự chênh lệch lớn giữa khu vực ven biển và nội địa. Việc thành lập Khu kinh tế chuyên biệt tại khu vực phía Tây sẽ tạo ra cực tăng trưởng đối trọng, giúp tái cấu trúc không gian kinh tế, hình thành thế phát triển cân bằng “Đông – Tây”; tận dụng được lợi thế quỹ đất còn rộng, chi phí đầu tư cạnh tranh của khu vực nội địa; đồng thời, tạo ra hàng trăm nghìn việc làm, giữ chân nguồn lao động tại chỗ, giảm áp lực di dân và quá tải hạ tầng cho các khu đô thị trung tâm…

Cùng với đó, Khu kinh tế chuyên biệt sẽ hình thành tam giác bổ trợ hoàn hảo cho 2 Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải (phía Đông) và Khu kinh tế ven biển phía Nam (phía Nam) của Hải Phòng. Trong đó, Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải là cửa ngõ hàng hải quốc tế, công nghiệp nặng, logistics toàn cầu; Khu kinh tế ven biển phía Nam là trung tâm công nghiệp sinh thái, năng lượng sạch, du lịch – dịch vụ cao cấp và Khu kinh tế chuyên biệt là đầu mối nội địa, trung tâm sản xuất công nghệ cao và logistics “cảng cạn”. Khu kinh tế chuyên biệt được kỳ vọng sẽ là “thung lũng công nghệ”, môi trường lý tưởng cho các ngành công nghiệp công nghệ cao, bán dẫn.

Ông Nguyễn Văn Nhật, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Nguyễn Lương Bằng cho biết, Khu kinh tế chuyên biệt có trên 1.396 ha nằm trong diện tích của xã. Hiện nay, trên diện tích này có 3 cụm công nghiệp là Đoàn Tùng, Đoàn Tùng 2, Nhân Quyền với tổng diện tích trên 107ha và một phần Khu công nghiệp Bình Giang với diện tích 20ha. Hiện các cụm công nghiệp đã hoàn thành giải phóng mặt bằng và có nhiều doanh nghiệp đang hoạt động sản xuất; khu công nghiệp Bình Giang đã hoàn thành giải phóng mặt bằng.

Ông Nguyễn Văn Nhật cũng cho biết, xã Nguyễn Lương Bằng định hướng phát triển kinh tế - xã hội theo hướng tăng trưởng nhanh, bền vững; chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp - dịch vụ - nông nghiệp công nghệ cao, phù hợp với định hướng phát triển chung của thành phố Hải Phòng nên Khu kinh tế chuyên biệt sẽ góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển mạnh mẽ, nâng cao đời sống và thu nhập cho người ở khu vực này.

Để phát huy lợi thế, trong thời gian tới, người đứng đầu xã Nguyễn Lương Bằng khẳng định, xã sẽ tập trung tập trung hoàn thiện hạ tầng các cụm công nghiệp hiện có, thu hút các dự án công nghệ cao, công nghiệp sạch, thân thiện môi trường; nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tỷ lệ lấp đầy các cụm công nghiệp. Phát triển các cụm công nghiệp, khu công nghiệp theo quy hoạch. Cùng với đó, xã ưu tiên phát triển đa dạng các loại hình dịch vụ, thương mại, vận tải, logistics; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử; gắn phát triển dịch vụ với khu công nghiệp và khu dân cư.

Ông Nguyễn Văn Nhật cũng thông tin, xã đã tăng cường công tác tuyên truyền, vận động, tạo sự đồng thuận trong nhân dân để kịp thời giải phóng mặt bằng, bàn giao quỹ đất sạch để thu hút các nhà đầu tư.

Theo lãnh đạo Ban quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, tính toán sơ bộ thì tổng vốn đầu tư vào khu kinh tế chuyên biệt để xây dựng hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, hạ tầng sản xuất khoảng trên 338.000 tỷ đồng, trong đó nguồn vốn ngân sách chiếm khoảng 0,65%.

Dự kiến trong Khu kinh tế chuyên biệt sẽ có 11 Khu công nghiệp với tổng diện tích trên 2.813ha và 4 cụm công nghiệp với tổng diện tích trên 199ha. Khu thương mại dịch vụ, logistics, khu phi thuế quan dự kiến khoảng 230ha. Khu trung tâm đổi mới sáng tạo khoảng 60ha. Khu hạ tầng công cộng dự kiến khoảng 160ha; Khu đô thị, dân cư dự kiến khoảng 530ha.

Dự kiến, giai đoạn 2025-2026, Hải Phòng sẽ hoàn thành quy hoạch chung và một số quy hoạch phân khu của Khu kinh tế chuyên biệt. Giai đoạn 2026-2030, Khu kinh tế chuyên biệt sẽ được hoàn thiện hệ thống kết cấu kinh tế, xã hội đồng bộ, hiện đại; đẩy nhanh tiến trình đô thị hóa, hình thành diện mạo của đô thị xanh thông minh, với các dịch vụ chất lượng cao; tiếp tục thu hút đầu tư các ngành, lĩnh vực theo định hướng trong khu kinh tế.

Phát biểu tại Kỳ họp thứ 3, Hội đồng Nhân dân thành phố Hải Phòng khóa XVII, nhiệm kỳ 2026 – 2031, Trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng Phạm Văn Thép kiến nghị, để thu hút đầu tư vào các khu kinh tế, khu công nghiệp của Hải Phòng nhất là Khu kinh tế chuyên biệt, Hải Phòng cần đẩy mạnh xúc tiến đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ và logistics; tăng cường kết nối lao động ngoại tỉnh, gắn kết cơ sở giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp; đồng thời nghiên cứu cơ chế hỗ trợ người lao động và phát triển đồng bộ hạ tầng xã hội phục vụ công nhân.

Được biết, ước 7 tháng đầu năm 2026, các khu công nghiệp, khu kinh tế của trên địa bàn thành phố thu hút trên 3 tỷ USD vốn FDI, đạt 83,79% kế hoạch năm; thu hút trên 39.000 tỷ đồng vốn đầu tư trong nước. Lũy kế đến nay, các khu công nghiệp, khu kinh tế của Hải Phòng có 1.063 dự án FDI với tổng vốn đăng ký trên 46,1 tỷ USD và 395 dự án đầu tư trong nước với tổng vốn trên 619.000 tỷ đồng. Hiện các doanh nghiệp trong các khu kinh tế, khu công nghiệp sử dụng khoảng 373.000 lao động, thu nhập bình quân đạt 12,69 triệu đồng/người/tháng.