Hàng trăm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh phải phân cấp, bãi bỏ, đơn giản hóa

Bộ Tư pháp cho biết, thực hiện Kết luận số 18-KL/TW, Nghị quyết số 89/NQ-CP, kết luận của Thường trực Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành đã trình Chính phủ ban hành 8 nghị quyết liên quan. Hiện đang hoàn thiện để trình Chính phủ ban hành đối với 3 nghị quyết khác theo Nghị quyết số 206/2025/QH15 về cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật.

Trên cơ sở kết quả các thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh được phân quyền, phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa tại 8 nghị quyết đã ban hành và 3 dự thảo nghị quyết đang trình Chính phủ, đến nay tổng số thủ tục hành chính rà soát, đề xuất báo cáo Thủ tướng Chính phủ phương án phân quyền, phân cấp cho địa phương là 419 thủ tục. Trong số này, có 136 thủ tục đã thực hiện phân cấp tại 8 nghị quyết đã ban hành, 54 thủ tục đã đưa việc phân quyền, phân cấp vào 2 nghị quyết cắt giảm, sửa đổi ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện không trực tiếp cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh theo Nghị quyết 206/2025/QH15.

Còn 229 thủ tục phải thực hiện phân cấp trong thông tư của Bộ trưởng hoặc văn bản quy phạm pháp luật gốc đang trình cùng thời điểm với các nghị quyết. Trong đó, Bộ Y tế có 27 thủ tục, Bộ Dân tộc và Tôn giáo 8 thủ tục, Bộ Xây dựng 21 thủ tục, Bộ Ngoại giao 3 thủ tục, Bộ Nông nghiệp và Môi trường 1 thủ tục, Bộ Công Thương 33 thủ tục, Bộ Văn hóa , Thể thao và Du lịch 21 thủ tục, Bộ Công an 40 thủ tục, Bộ Khoa học và Công nghệ 29 thủ tục, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 37 thủ tục, Bộ Nội vụ 9 thủ tục. Bộ Nội vụ đã đạt chỉ tiêu về tỷ lệ phân cấp thủ tục hành chính theo Kết luận số 18-KL/TW. Đối với 9 thủ tục hành chính đề xuất phân cấp, Bộ này dự kiến tiếp tục chủ động phân cấp trong thời gian tới khi sửa văn bản quy phạm pháp luật gốc.

Về cắt giảm (bãi bỏ), đơn giản hóa thủ tục hành chính, tổng số thủ tục đề xuất phương án bãi bỏ là 720, đề xuất phương án đơn giản hóa là 676; trong đó, có 186 thủ tục bãi bỏ và 396 thủ tục đơn giản hóa tại 8 nghị quyết đã ban hành. Có 251 thủ tục đã đưa việc bãi bỏ và 81 thủ tục đưa việc đơn giản hóa vào 2 nghị quyết theo Nghị quyết 206/2025/QH15. Có 126 thủ tục đã bãi bỏ và 11 thủ tục đơn giản hóa tại các văn bản quy phạm pháp luật gốc (Luật Hộ tịch sửa đổi vừa được Quốc hội thông qua đã bãi bỏ 22 thủ tục), hoặc công bố bãi bỏ theo văn bản quy phạm pháp luật vừa hết hiệu lực.

Số thủ tục hành chính còn phải tiếp tục bãi bỏ là 157, thuộc phạm vi quản lý của các Bộ, cơ quan: Bộ Giáo dục và Đào tạo (25), Bộ Xây dựng (22), Bộ Ngoại giao (1), Bộ Nông nghiệp và Môi trường (38), Bộ Công Thương (2), Bộ Văn hóa , Thể thao và Du lịch (6), Bộ Công an (17), Bộ Khoa học và Công nghệ (24); Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (22). Trong đó, 22 thủ tục của Bộ Xây dựng sẽ được bãi bỏ trong thông tư của Bộ. 24 thủ tục của Bộ Khoa học và Công nghệ đang trong quá trình triển khai thực hiện xây dựng văn bản quy phạm pháp luật để bãi bỏ.

Số thủ tục cần phải tiếp tục đơn giản hóa là 188, thuộc phạm vi quản lý của các Bộ, cơ quan: Bộ Giáo dục và Đào tạo (11), Bộ Dân tộc và Tôn giáo (8), Bộ Xây dựng (31), Bộ Ngoại giao (7), Bộ Công Thương (56), Bộ Công an (9), Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (66).

Về cắt giảm (bãi bỏ) điều kiện kinh doanh, qua rà soát có 1.836 điều kiện kinh doanh đề xuất báo cáo Thủ tướng Chính phủ phương án cắt giảm. Hiện số đã cắt giảm (bãi bỏ) tại 8 nghị quyết đã ban hành là 890 điều kiện kinh doanh. Số đã đưa việc cắt giảm (bãi bỏ) vào 2 nghị quyết theo Nghị quyết 206/2025/QH15 là 733 điều kiện kinh doanh. Số đã cắt giảm (bãi bỏ) tại các văn bản quy phạm pháp luật gốc hoặc đang trình cùng thời điểm trình các nghị quyết là 31 điều kiện kinh doanh.

Số điều kiện kinh doanh còn phải tiếp tục cắt giảm (bãi bỏ) là 182, thuộc phạm vi quản lý của các Bộ: Xây dựng (15), Bộ Công Thương (83), Bộ Khoa học và Công nghệ (84). Các điều kiện kinh doanh này của Bộ Khoa học và Công nghệ  không thuộc các ngành nghề kinh doanh có điều kiện đang được quy định tại thông tư. Riêng Bộ Tài chính chưa thống kê các điều kiện kinh doanh thuộc các ngành nghề đã đề xuất cắt giảm thuộc phạm vi quản lý của Bộ và điều kiện kinh doanh của đại lý thuế đã cắt giảm ngành nghề theo Luật Đầu tư 2025.

Mới đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã ký Văn bản số 484/TTg-CĐS của Thủ tướng Chính phủ gửi các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ về việc nghiêm túc thực hiện phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh theo các phương án đã đề xuất. Theo đó, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ thực hiện nghiêm túc yêu cầu "Khẩn trương triển khai, hướng dẫn thi hành các nghị quyết đã được Chính phủ ban hành, nhất là các trình tự, thủ tục để triển khai các thủ tục hành chính đã phân cấp về cho các địa phương; ban hành theo thẩm quyền các văn bản sửa đổi, bổ sung bảo đảm đồng bộ, thống nhất với các nghị quyết của Chính phủ" tại điểm a mục 1 Văn bản số 464/TTg-CĐS của Thủ tướng Chính phủ về việc triển khai các Nghị quyết cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, hoàn thành trước ngày 20/5/2026; báo cáo kết quả thực hiện gửi Bộ Tư pháp trước ngày 22/5/2026.

Các Bộ: Y tế; Giáo dục và Đào tạo; Dân tộc và Tôn giáo; Xây dựng; Ngoại giao; Tài chính; Nông nghiệp và Môi trường; Công Thương; Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Công an; Khoa học và Công nghệ; Ngân hàng Nhà nước Việt Nam khẩn trương hoàn thành việc xây dựng, ban hành các văn bản quy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền để tiếp tục phân cấp 229 thủ tục hành chính, bãi bỏ 157 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 188 thủ tục hành chính, cắt giảm (bãi bỏ) 182 điều kiện kinh doanh, hoàn thành trước ngày 20/5/2026; báo cáo kết quả thực hiện gửi Bộ Tư pháp trước ngày 22/5/2026.

Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các bộ, cơ quan liên quan nghiên cứu, tiếp thu, giải trình đầy đủ ý kiến Thành viên Chính phủ, rà soát kỹ lưỡng, hoàn thiện nội dung và hồ sơ trình dự thảo Nghị quyết về cắt giảm, sửa đổi ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; 2 nghị quyết về phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, không mâu thuẫn, chồng chéo trong hệ thống pháp luật, cắt giảm thực chất, phù hợp với thực tiễn, đồng thời bảo đảm mục tiêu quản lý.