Kết nối chuỗi cung ứng điện tử thông minh

Đây là nhận định của các chuyên gia, doanh nghiệp tại Diễn đàn "Kết nối chuỗi cung ứng điện tử thông minh 2026" do Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam (VEIA) tổ chức ở TP. Hồ Chí Minh, ngày 28/5.

Theo bà Nguyễn Thị Như Phương, Trưởng Văn phòng Đại diện VEIA tại TP. Hồ Chí Minh, những biến động địa chính trị, xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, cạnh tranh công nghệ giữa các cường quốc, cùng sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và sản xuất thông minh đang làm thay đổi bản đồ công nghiệp điện tử thế giới. Nếu trước đây chuỗi cung ứng điện tử chủ yếu xoay quanh sản xuất và logistics, thì hiện nay chuỗi cung ứng thông minh đã trở thành nền tảng chiến lược của nền kinh tế số toàn cầu.

Bà Phương chỉ ra rằng, AI, dữ liệu lớn, tự động hóa, ESG (môi trường, xã hội, quản trị), khả năng chống chịu địa chính trị và năng lực đổi mới công nghệ đang trở thành những yếu tố quyết định vị thế cạnh tranh của mỗi quốc gia và mỗi doanh nghiệp trong hệ sịnh thái công nghệ toàn cầu. Trong bối cảnh này, Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để tái định vị vai trò của mình trong chuỗi giá trị điện tử thế giới.

Cùng quan điểm, một số chuyên gia nhấn mạnh, đối với kỷ nguyên AI và chuyển đổi số toàn cầu, năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia sẽ ngày càng phụ thuộc vào khả năng tham gia sâu vào chuỗi cung ứng công nghệ cao. Việt Nam hoàn toàn có tiềm năng trở thành một trung tâm kết nối mới của ngành điện tử thông minh tại châu Á, nếu tận dụng tốt làn sóng dịch chuyển đầu tư, nâng cao năng lực doanh nghiệp nội địa và thúc đẩy liên kết doanh nghiệp trong nước với tập đoàn công nghệ toàn cầu.

Dưới góc độ doanh nghiệp FDI, bà Công Tằng Tôn Nữ Thùy Trang - Tổng giám đốc ITO Việt Nam phân tích, ngành điện tử không chỉ là một lĩnh vực quan trọng, mà đã trở thành nền tảng cốt lõi của nền kinh tế số và cuộc cách mạng công nghiệp mới. Với bối cảnh cạnh tranh công nghệ quốc tế ngày càng gia tăng, tập đoàn lớn đẩy mạnh tái cấu trúc chuỗi cung ứng theo hướng đa dạng hóa, linh hoạt và ưu tiên quốc gia có môi trường đầu tư ổn định, khả năng kết nối cao và tiềm năng phát triển công nghệ hiện đại.

Tuy nhiên, bà Trang cũng cho hay, cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu đang rất quyết liệt, những yêu cầu mới về ESG, tiêu chuẩn quốc tế, an toàn dữ liệu, tự động hóa và nang lực đổi mới sáng tạo đang đặt ra nhiều thách thức cho cộng đồng doanh nghiệp. Do đó, việc xay dựng hệ sinh thái chuỗi cung ứng điện tử thông minh, có khả năng thích ứng cao, kết nối hiệu quả giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI, cũng như đối tác quốc tế là yếu tố quan trọng trong giai đoạn hiện nay.

Còn ông Thái Trần, Nhà sáng lập, kiêm Chủ tịch Hanam Group cho biết, doanh nghiệp điện tử Việt Nam không nhất thiết phải tuân thủ toàn bộ tiêu chuẩn ESG, mà khi hướng đến thị trường xuất khẩu nào thì chỉ cần tuân thủ quy định của thị trường đó. Mỗi quốc gia có quy định ESG khác nhau và doanh nghiệp cũng chỉ cần đáp ứng yêu cầu khách hàng của mình.

Trên thực tế, ESG đang trở thành một tiêu chuẩn mới của chuỗi cung ứng toàn cầu và là yếu tố ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển của ngành điện tử quốc tế. Đồng thời, để tìm kiếm tiềm năng tín chỉ carbon, tài chính xanh thì doanh nghiệp cần giảm phát thải CO2 và đầu tư công nghệ mới.

Ngành điện tử Việt Nam hiện đang đóng góp lớn vào kim ngạch xuất khẩu với khoảng 164 tỷ USD trong năm 2025 và dự kiến lên đến 200 tỷ USD trong năm 2026. Ngành này, cũng đang thúc đẩy mạnh mẽ tăng trưởng hai con số theo mục tiêu của Chính phủ, góp phần tạo việc làm và tăng cường chuyển đổi cơ cấu kinh tế quốc gia.