Khắc phục "thẻ vàng" IUU: Lâm Đồng siết chặt quản lý tàu cá

Ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và Ban Chỉ đạo quốc gia về chống khai thác IUU, thời gian qua, tỉnh Lâm Đồng đã tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng cường quản lý đội tàu, kiểm soát hoạt động khai thác, siết chặt thực thi pháp luật, góp phần cùng cả nước nỗ lực gỡ bỏ cảnh báo "thẻ vàng" của Ủy ban châu Âu (EC).

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, thời điểm trước, trong và sau tết Nguyên đán, khi vùng biển Việt Nam động mạnh cũng là lúc các tàu cá vươn khơi xa và dễ vi phạm vùng biển nước ngoài. Đây là hành vi khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định mà EC khuyến cáo mạnh cần chấm dứt và cũng là điều kiện tiên quyết để gỡ "thẻ vàng" thủy sản.

Muốn vậỵ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đẩy mạnh phối hợp với các lực lượng chức năng, các địa phương tiếp tục tăng cường giám sát, quản lý chặt chẽ tàu cá, nhất là nhóm nguy cơ cao; kiên quyết không để xảy ra tình trạng tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài. Cùng với các giải pháp về hướng dẫn, hỗ trợ người dân làm các thủ tục đăng ký, đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác, các ngành, các địa phương đẩy mạnh xử lý tình trạng tàu cá mất kết nối thiết bị giám sát tàu cá (VMS).

Theo Ban Chỉ đạo chống khai thác IUU tỉnh Lâm Đồng, thời gian qua, việc quản lý đội tàu cá tiếp tục được tăng cường, trọng tâm là rà soát, kiểm soát chặt chẽ tàu cá đủ điều kiện hoạt động. Tính đến ngày 23/1, toàn tỉnh có 8.208 tàu cá đăng ký; trong đó, 7.189 tàu đã được cấp giấy phép khai thác (đạt 87,58%). Cùng đó, tỉnh đã tập trung xử lý các trường hợp tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, tàu hết hạn giấy phép và tàu cá đã bị xóa đăng ký. Các địa phương được yêu cầu nắm chắc vị trí neo đậu, kiên quyết không để tàu cá không đủ điều kiện tiếp tục tham gia khai thác. Lực lượng công an, biên phòng và cơ quan quản lý thủy sản phối hợp xác minh các trường hợp mua bán, chuyển nhượng tàu cá không đúng quy định, từng bước làm rõ tình trạng "tàu ảo", tàu không rõ chủ sở hữu, không đủ điều kiện pháp lý.

Từ đầu năm 2026 đến nay, các đồn, trạm biên phòng, cảng cá và văn phòng kiểm soát nghề cá tại cảng duy trì việc giám sát tàu cá xuất, nhập bến, ra vào cảng. Toàn tỉnh ghi nhận hơn 3.600 lượt tàu xuất, nhập bến qua trạm kiểm soát biên phòng và hơn 3.000 lượt tàu ra, vào cảng. Sản lượng thủy sản bốc dỡ qua cảng đạt trên 1.300 tấn.

Một trong những giải pháp then chốt được tỉnh Lâm Đồng triển khai quyết liệt là giám sát hành trình tàu cá bằng thiết bị VMS. Đáng chú ý, từ đầu năm 2026 đến nay, không ghi nhận tàu cá của tỉnh vi phạm mất kết nối VMS trên biển.

Về lâu dài, Lâm Đồng đang triển khai xây dựng các đề án, chính sách nhằm cơ cấu lại ngành thủy sản theo hướng bền vững; trong đó, đáng chú ý là dự án chuyển đổi nghề gắn với cơ cấu lại đội tàu và ứng dụng công nghệ số đến năm 2030; đề án phát triển bền vững ngành thủy sản giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045. Các chính sách hỗ trợ giải bản tàu cá, chuyển đổi nghề và nâng cấp thiết bị giám sát hành trình cũng đang được hoàn thiện để trình cấp có thẩm quyền xem xét.

Mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, việc chống khai thác IUU tại Lâm Đồng vẫn còn một số hạn chế như số lượng tàu cá hết hạn giấy phép còn cao, hạ tầng cảng cá chưa đáp ứng yêu cầu, việc phối hợp giữa một số địa phương chưa đồng bộ.

Phát biểu tại cuộc họp, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lê Trọng Yên đề nghị các ngành, các địa phương ven biển tiếp tục bám sát sự chỉ đạo của Trung ương, của tỉnh về chống khai thác IUU; huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, tăng cường trách nhiệm của chính quyền cơ sở và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân, qua đó góp phần cùng cả nước tháo gỡ "thẻ vàng" IUU và phát triển ngành thủy sản theo hướng bền vững.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục tập trung cao độ cho công tác quản lý, kiểm soát tàu cá, xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong triển khai các giải pháp chống khai thác IUU trên địa bàn tỉnh, nhất là nhóm tàu cá "3 không". Các địa phương ven biển rà soát đầy đủ, nắm chắc số lượng, hiện trạng, vị trí neo đậu của các tàu cá này, kiên quyết không để tham gia hoạt động khai thác thủy sản dưới mọi hình thức.