Kinh tế Mỹ đối mặt nguy cơ lạm phát trở lại sau “đòn” không kích Iran

Người dân mua sắm tại siêu thị ở Foster City, California, Mỹ. Ảnh: THX/TTXVN

Câu hỏi đặt ra lúc này là: Đợt tăng giá nhiên liệu hóa thạch sẽ kéo dài bao lâu? Giá dầu Mỹ chưa đóng cửa trên mốc 80 USD/thùng kể từ tháng 1/2025 và chủ yếu dao động trong khoảng 60-75 USD/thùng kể từ tháng 8/2024.

Nhờ giá dầu tương đối ổn định, giá xăng tại nhiều khu vực ở Mỹ đã giảm xuống dưới 3 USD/gallon (1 gallon = 3,78 lít) - một yếu tố quan trọng giúp người tiêu dùng bớt áp lực chi tiêu trong bối cảnh lạm phát kéo dài.

Tuy nhiên, chưa rõ đợt tăng giá dầu sắp tới có kéo dài hay không. Kể từ khi Israel (I-xra-en) bất ngờ tấn công Iran hôm 13/6, giá dầu đã tăng khoảng 10%, sau đó giảm nhẹ vào ngày 20/6, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ ra quyết định về việc có tấn công Iran hay không trong vòng hai tuần. Nhưng ngày 22/6 Mỹ đã bất ngờ không kích ba cơ sở hạt nhân tại Iran.

Diễn biến giá dầu trong thời gian tới sẽ phụ thuộc vào việc Iran có chặn eo biển Hormuz hay không. Đây là tuyến vận tải quan trọng, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu.

Ông Bob McNally, Chủ tịch công ty tư vấn Rapidan Energy Group và cựu cố vấn năng lượng của Tổng thống George W. Bush, cảnh báo rằng nếu Iran thực sự chặn tuyến cung ứng dầu toàn cầu, nước này có thể đối mặt với các biện pháp quân sự mạnh hơn từ Mỹ và các đồng minh. Iran cũng có thể tấn công cơ sở hạ tầng dầu khí tại vùng Vịnh.

Trả lời phỏng vấn Fox News, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio kêu gọi Trung Quốc gây áp lực để Iran không chặn eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh động thái này sẽ gây hại nhiều hơn cho các nền kinh tế khác so với kinh tế Mỹ.

Trung Quốc hiện mua tới 1/3 lượng dầu xuất khẩu từ vùng Vịnh, trong khi Mỹ chỉ mua chưa đến 3%. Trong khi đó, người tiêu dùng Mỹ có thể sớm cảm nhận rõ đợt sốc giá dầu thông qua việc mua xăng. Theo ông Lipow, nếu eo biển Hormuz bị ảnh hưởng, giá dầu có thể lên tới 100 USD/thùng. Khi đó, giá xăng và dầu diesel có thể tăng thêm khoảng 0,75 USD/gallon so với hiện tại.

Ngoài ra, chính sách thương mại của Mỹ kết hợp với căng thẳng Israel-Iran có thể khiến lạm phát tăng nhanh hơn trong vòng 90 ngày tới. Nhiều nhà kinh tế cho rằng mức lạm phát thấp trong mùa Xuân năm nay chỉ là “sự yên ả trước cơn bão” mùa Hè, khi giá cả được dự báo sẽ tăng mạnh bởi các mức thuế mới do ông Trump áp đặt.