Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI: Đề xuất đánh thuế 0,2% đất bỏ hoang

Sáng 23/10, tiếp tục Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, Luật Thuế thu nhập cá nhân. Đồng thời, Quốc hội nghe Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày Báo cáo thẩm tra đối với dự án Luật này.

Theo cơ quan soạn thảo, việc sửa đổi, bổ sung các luật nhằm thể chế hóa chủ trương tại các nghị quyết của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, tăng cường bảo vệ, nâng cao sức khỏe nhân dân và định hướng sửa đổi Luật Đất đai cùng các luật liên quan; đồng thời bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật, phù hợp thực tiễn quản lý thuế.

Cụ thể, đối với Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, dự thảo sửa đổi quy định về miễn thuế đối với tổ chức khoa học và công nghệ công lập, cơ sở giáo dục công lập và cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận. Việc xác định cơ sở giáo dục công lập, cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận được thực hiện theo pháp luật về giáo dục, giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học.

Theo Chính phủ, quy định hiện hành mới đề cập tổ chức khoa học và công nghệ công lập, cơ sở giáo dục đại học công lập hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, chưa bao quát đầy đủ các cấp học và loại hình cơ sở giáo dục. Việc sửa đổi nhằm thực hiện chủ trương không áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cơ sở giáo dục công lập và cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận.

Một nội dung đáng chú ý khác là đề xuất miễn thuế thu nhập doanh nghiệp đối với phần thu nhập của doanh nghiệp từ hoạt động cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của pháp luật về giáo dục và y tế. Cá nhân cư trú có thu nhập từ kinh doanh dịch vụ cung cấp suất ăn cho các cơ sở này cũng được đề xuất miễn thuế thu nhập cá nhân.

Chính phủ cho rằng chính sách ưu đãi thuế sẽ góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, cá nhân cung cấp suất ăn bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm với chi phí phù hợp. Việc áp dụng đối với cả doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh nhằm bảo đảm sự bình đẳng giữa các chủ thể cùng cung cấp dịch vụ.

Để bảo đảm bình đẳng về ưu đãi thuế giữa các cơ sở giáo dục và tổ chức khoa học, công nghệ, Chính phủ đề xuất áp dụng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cả với doanh nghiệp cung cấp suất ăn, tổ chức khoa học và công nghệ công lập, cơ sở giáo dục công lập nộp thuế theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu, không chỉ các đơn vị nộp thuế theo phương pháp kê khai.

Đối với Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, dự thảo bổ sung quy định miễn thuế đối với đất sử dụng vào mục đích giáo dục và đào tạo của cơ sở giáo dục, trừ các trường hợp đã thuộc diện không chịu thuế hoặc miễn thuế theo quy định hiện hành. Chính sách này hướng tới mở rộng phạm vi ưu đãi đối với các cơ sở giáo dục trong nước, phù hợp chủ trương tạo thêm nguồn lực cho phát triển giáo dục.

Dự thảo cũng đề xuất miễn thuế sử dụng đất phi nông nghiệp đối với đất ở trong hạn mức của người dân tộc thiểu số tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo quy định của Chính phủ.

Đáng chú ý, nhằm khuyến khích sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả, dự thảo bổ sung mức thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng, không áp dụng hạn mức. Việc xác định các loại đất này thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai.

Bên cạnh các chính sách ưu đãi, dự thảo sửa đổi quy định về khai, tính và nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp để phù hợp với tổ chức bộ máy sau sắp xếp, trong đó thay thế các cụm từ liên quan đến cơ quan thuế cấp huyện bằng cơ quan thuế cơ sở, đồng thời cập nhật các địa danh hành chính tương ứng.

Dự án Luật được bố cục thành 4 điều, sửa đổi, bổ sung các quy định của ba luật thuế. Chính phủ trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI; dự kiến Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027.

Trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết Ủy ban cơ bản tán thành tán thành sự cần thiết nghiên cứu, ban hành các chính sách ưu đãi thuế để thực hiện mục tiêu khuyến khích phát triển đối với lĩnh vực giáo dục, đào tạo. Tuy nhiên, các chính sách để khuyến khích phát triển giáo dục cần được xem xét, thiết kế một cách kỹ lưỡng để bảo đảm hiệu quả, thiết thực, đạt được các mục tiêu đặt ra đối với các khu vực cần hỗ trợ, phù hợp với khả năng, điều kiện cân đối nguồn lực ngân sách nhà nước. Theo cơ quan thẩm tra, chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp có thể làm giảm thu ngân sách khoảng 2.200 tỷ đồng mỗi năm, theo ước tính của Chính phủ.