Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026: Siết chặt xử lý gian lận bằng thiết bị công nghệ cao

Ngày 10/4, tại Đại học Kinh tế quốc dân, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Hội nghị tập huấn công tác tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết: Trong thời gian qua, với nhiều giải pháp đồng bộ, ngành Giáo dục và Đào tạo đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan và các tỉnh, thành phố tổ chức thành công Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông. Những bài học kinh nghiệm quan trọng được rút ra từ thực tiễn tổ chức kỳ thi, đó là: Công tác lãnh đạo phải sâu sát, quyết liệt và thường xuyên; công tác chuẩn bị phải chu đáo, từ sớm, từ xa; công tác chuyên môn phải chủ động, tinh thông về nghiệp vụ, sát thực tiễn; công tác phối hợp phải nhịp nhàng, rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ sản phẩm, rõ thời gian; công tác truyền thông phải chủ động, minh bạch, kịp thời.

Theo Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, năm 2026, việc tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông có nhiều thuận lợi hơn: bộ máy chính quyền địa phương đã ổn định; chỉ còn một đối tượng dự thi theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và đây là năm thứ hai triển khai theo phương thức mới. Thứ trưởng cũng lưu ý, kỳ thi năm nay tổ chức sớm hơn khoảng hai tuần so với năm trước, vì vậy tinh thần chung là không chủ quan, phải chuẩn bị kỹ lưỡng từ sớm nhằm hướng tới tổ chức kỳ thi an toàn, nghiêm túc, khách quan, công bằng, đúng quy chế, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho thí sinh và lực lượng tham gia.

Chia sẻ một số điểm mới trong công tác tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026, ông Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho biết: Kỳ thi năm nay được tổ chức trong bối cảnh có nhiều thay đổi quan trọng. Việc sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh đã làm giảm số lượng đầu mối Sở Giáo dục và Đào tạo nhưng đồng thời làm tăng quy mô tổ chức thi tại mỗi địa phương. Bộ máy thanh tra được sắp xếp lại, không còn thanh tra chuyên ngành giáo dục, dẫn đến yêu cầu đổi mới phương thức kiểm tra, giám sát. Đồng thời, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành các quy định mới về văn bằng, chứng chỉ theo hướng số hóa.

Trên cơ sở đó, kỳ thi năm 2026 có một số điểm mới quan trọng, bao gồm việc sửa đổi các quy định liên quan đến công tác thanh tra, kiểm tra; tăng cường phân cấp, phân quyền cho địa phương nhằm phù hợp với quy mô mới; tích hợp các loại giấy tờ trong quản lý thí sinh; đổi mới công tác chấm phúc khảo theo hướng tất cả các bài thi có chênh lệch điểm đều phải tổ chức đối thoại giữa các giám khảo; thực hiện chính sách ưu tiên xét tốt nghiệp theo trường Trung học phổ thông nơi thí sinh học; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong toàn bộ quá trình tổ chức thi, đặc biệt là việc truyền và xử lý dữ liệu qua hệ thống quản lý thi.

Về các công việc sẽ tập trung triển khai trong thời gian tới, ông Huỳnh Văn Chương chia sẻ: Việc tập huấn cho đội ngũ tham gia tổ chức kỳ thi tại địa phương sẽ hoàn thành theo đúng tiến độ (12-17/4). Đồng thời, rà soát và hoàn thiện các điều kiện cần thiết để tổ chức thi, đặc biệt là cơ sở vật chất tại khu vực in sao đề thi, làm phách; chủ động phối hợp với các đơn vị liên quan để xây dựng kế hoạch, chuẩn bị tổ chức kỳ thi trên địa bàn; chủ động và tăng cường công tác truyền thông về kỳ thi để các thí sinh, phụ huynh và xã hội nắm rõ các mốc thời gian, quy định của kỳ thi.

Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị, Công điện về tăng cường chỉ đạo tổ chức kỳ thi; tổ chức ra đề thi, bảo đảm an toàn, nghiêm túc, chất lượng, hiệu quả; phối hợp với các đơn vị liên quan để hỗ trợ các Sở Giáo dục và Đào tạo trong công tác tổ chức thi bảo đảm kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc, đúng quy định.

Các hoạt động chuẩn bị cho việc thi trên máy tính sẽ được triển khai như: thử nghiệm thi trên máy tính với quy mô rộng; hoàn thiện và trình Chính phủ Đề án thi trên máy tính; xây dựng hệ thống văn bản liên quan đến tổ chức thi tốt nghiệp Trung học phổ thông trên máy tính. Các Sở Giáo dục và Đào tạo cần chủ động tham mưu cho UBND tỉnh xây dựng các chương trình để triển khai đầu tư cơ sở vật chất cho các trường phục vụ công tác thi tốt nghiệp Trung học phổ thông trên máy tính; đồng thời, phục vụ công tác dạy học, kiểm tra đánh giá thường xuyên.

Liên quan đến việc phòng chống gian lận thi cử bằng các thiết bị công nghệ cao, tại hội nghị, Đại tá Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ (A03), Bộ Công an cho biết: Nguy cơ gian lận bằng các thiết bị công nghệ cao tiếp tục diễn biến phức tạp, nhất là việc sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để thực hiện các hành vi gian lận. Trên Internet, mạng xã hội như Zalo, Facebook, YouTube, TikTok... tình trạng mua bán các thiết bị công nghệ cao diễn ra tràn lan và công khai. Các thiết bị ngày càng tinh vi, khó phát hiện như tai nghe siêu nhỏ; các thiết bị ghi hình được ngụy trang dưới dạng cúc áo, gọng kính, nhẫn, mặt đồng hồ… Đáng chú ý, các thiết bị hiện nay có khả năng tự động kết nối và không cần thao tác vật lý của người dùng, có khả năng truyền hình ảnh đề thi và nhận đáp án bằng giọng nói chỉ trong vài giây thông qua hạ tầng mạng di động.

Vì vậy, để bảo đảm tuyệt đối an ninh an toàn cho kỳ thi, Phó Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ đề nghị Công an các đơn vị, địa phương, các Sở Giáo dục và Đào tạo tiếp tục phối hợp chặt chẽ thực hiện bảo đảm an ninh, an toàn cho kỳ thi đúng quy định. Các đơn vị phối hợp khảo sát, xây dựng kế hoạch đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông tại các địa điểm diễn ra kỳ thi, đặc biệt là khâu in sao đề thi, coi thi, chấm thi; làm tốt hơn nữa công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên và thí sinh. Đặc biệt, quán triệt thí sinh nắm vững quy định: đề thi là tài liệu thuộc danh mục bí mật nhà nước độ "Tối mật". Mọi hành vi tiết lộ đề thi trong thời gian làm bài sẽ bị xử lý hình sự. Bên cạnh đó, cần tăng cường công tác kiểm tra, phát hiện sớm các dấu hiệu gian lận, sử dụng thiết bị công nghệ cao; sử dụng các thiết bị giải pháp kỹ thuật như máy quét an ninh cầm tay tại các điểm thi có nguy cơ cao.