Liên kết vùng nâng cao giá trị hàng Việt Nam trong chuỗi cung ứng

Xuân Anh/TTXVN 20:17' - 08/12/2022

BNEWS Chuỗi dịch vụ logistics liên kết tiêu thụ và phân phối sản phẩm đang là một nút thắt, cản trở sự tăng trưởng vùng kinh tế trọng điểm phía nam.

Tăng cường liên kết vùng là giải pháp nâng cao giá trị hàng Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây là nhận định của các chuyên gia tại Tọa đàm tăng cường liên kết vùng do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Tp. Hồ Chí Minh (ITPC) tổ chức, chiều 8/12.

Ông Trần Phú Lữ, Phó Giám đốc phụ trách ITPC phát biểu khai mạc toạ đàm. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

*Khoảng trống liên kết

Ông Trần Phú Lữ, Phó Giám đốc phụ trách ITPC đánh giá, đại dịch COVID-19 đã làm thay đổi cục diện nền kinh tế toàn cầu trong những năm gần đây, là nguyên nhân dẫn đến sự đứt gãy hàng loạt các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đại dịch dần được kiểm soát tại các nước nhưng cuộc xung đột quân sự Nga - Ukraine đã làm cho giá nguyên vật liệu và các chi phí đầu vào tăng, cùng với việc Trung Quốc thực hiện chính sách Zero COVID làm tăng thêm rủi ro trong việc cải thiện chuỗi cung ứng.

Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang dần trở thành điểm thay thế và đóng vai trò ngày càng quan trọng hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc này đem lại cơ hội phát triển cho nền kinh tế và doanh nghiệp Việt Nam nói chung cũng như Tp. Hồ Chí Minh nói riêng.

Tuy nhiên hiện nay, vấn đề cấp thiết được đặt ra cho việc phát triển nguồn cung ứng nguyên liệu là làm thế nào để giảm sự phụ thuộc của các doanh nghiệp vào nguồn nguyên phụ liệu nhập khẩu, gia tăng tỉ trọng nguồn cung nguyên liệu nội địa.

Phân tích những hạn chế trong chuỗi liên kết sản xuất tiêu thụ nông sản, bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hội Lương thực Thực phẩm Tp. Hồ Chí Minh cho biết, Tp. Hồ Chí Minh không chỉ là nơi tập trung các doanh nghiệp sản xuất và chế biến, mà còn là thị trường tiêu thụ lớn và là đầu mối xuất khẩu của cả khu vực phía Nam. Tuy nhiên, hiện hoạt động sản xuất nông nghiệp tại Tp. Hồ Chí Minh chỉ đáp ứng được khoảng 20-30% nhu cầu thực phẩm của người dân thành phố, còn lại phải nhập từ các tỉnh hoặc qua nhiều đường khác nhau.

Ngược lại Đồng bằng sông Cửu Long, Đông Nam bộ và Tây Nguyên hội tụ đầy đủ các yếu tố thiên thời, địa lợi, nhân hoà để kết nối chuỗi giá trị sản xuất của vùng với nhu cầu tiêu thụ của không chỉ Tp. Hồ Chí Minh nói riêng mà còn các tỉnh, thành phố, vùng, miền trên cả nước, đặc biệt là xuất khẩu, tham gia ngày càng sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hội Lương thực Thực phẩm Tp. Hồ Chí Minh nêu những bất cập trong chuỗi cung ứng tại toạ đàm. Ảnh: Xuân Anh -TTXVN

Tuy nhiên, việc kết nối, liên kết giữa khu vực sản xuất với trung tâm chế biến, tiêu thụ, xuất khẩu vẫn chưa thực sự căn cơ, chưa đi vào chiều sâu và chưa phát huy hết tiềm năng của các địa phương có lợi thế phát triển nguyên liệu cũng như chưa đáp ứng được yêu cầu của các doanh nghiệp chế biến thực phẩm tại Tp. Hồ Chí Minh.

Theo bà Lý Kim Chi, có rất nhiều nguyên nhân nguyên nhân dẫn đến tính trạng trên; trong đó, các doanh nghiệp, địa phương đang thiếu thông tin phân tích và dự báo thị trường, số liệu về nguồn cung ứng, nhu cầu, chất lượng, giá cả... còn rất rời rạc, rất thiếu và không kịp thời. Thực tế nhiều vùng nguyên liệu cũng đã được hình thành, nhưng hạ tầng yếu kém, thiếu cơ sở thông tin dữ liệu để thực hiện truy xuất nguồn gốc sản phẩm, xây dựng mã vùng trồng. Doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu chủ yếu thu mua qua trung gian, phụ thuộc rất lớn vào lực lượng thương lái.

Một nguyên nhân khác là tỷ lệ tổn thất nông, thủy sản sau thu hoạch đang ở mức rất cao khi khâu chế biến, dự trữ, bảo quản nông sản kém vì rất thiếu hệ thống kho lạnh. Theo thống kê, hiện Đồng bằng sông Cửu Long chỉ sở hữu khoảng 30% số lượng kho lạnh của khu vực phía Nam và hệ thống kho lạnh được phân bố nhiều nhất tại Long An và một số ít tại Cần Thơ và Hậu Giang. Bên cạnh đó, hạ tầng logistics vừa thiếu vừa yếu khiến chi phí logictics rất cao, trong khi nông sản mang tính mùa vụ cao lại khó bảo quản để giữ phẩm cấp, chất lượng...

*Cần giải pháp đồng bộ

Ông Nguyễn Công Luân, Phó trưởng phòng Quản lý xuất nhập khẩu, Sở Công Thương Tp. Hồ Chí Minh cho rằng, hiện nay phần lớn các dịch vụ logistics chỉ dừng lại ở từng hoạt động riêng lẻ, chưa có sự kết nối chặt chẽ với nhau giữa các phương thức vận chuyển, nên thường gây ra chậm trễ, chi phí phát sinh cao như phí dịch vụ lưu kho bãi, thời gian chờ đợi đều tăng. Có thể thấy, chuỗi dịch vụ logistics liên kết tiêu thụ và phân phối sản phẩm đang là một nút thắt, cản trở sự tăng trưởng vùng kinh tế trọng điểm phía nam, cần có những giải pháp kịp thời.

Lãnh đạo ITPC chủ trì Toạ đàm. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Theo đó, cần sớm có phương án chính sách và mô hình hiệu quả, phát triển hệ thống hạ tầng logistics; đồng bộ hệ thống kết cấu giao thông vận tải đa phương thức kết nối liên vùng và quốc tế; kết nối chuỗi cung ứng toàn diện cho sản phẩm trong vùng từ sản xuất, thu hoạch cho đến thông quan xuất khẩu, hướng tới tối ưu hóa chi phí logistics, tăng lợi thế cạnh tranh cho sản phẩm, tạo đầu ra bền vững cho sản phẩm của vùng.

Bà Lý Kim Chi cho rằng, phát triển vùng nguyên liệu quy mô lớn tập trung trên cơ sở liên kết bền vững với các doanh nghiệp chế biến, tiêu thụ là xu thế tất yếu của nền nông nghiệp hàng hóa hiện đại. Điều quan trọng nhất nhằm xây dựng được vùng nguyên liệu bền vững là cần phải có sự gắn kết giữa người nông dân và doanh nghiệp chế biến, tiêu thụ sản phẩm.

Việc liên kết vùng cung ứng với các trung tâm chế biến sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp chế biến chủ động về mặt công nghệ trong vấn đề trồng trọt, chăn nuôi và chế biến; hình thành vùng trồng mẫu lớn gắn với xây dựng mã vùng trồng, gắn với sơ chế, chế biến, bảo quản công suất lớn, hiện đại. Giám sát, đảm bảo chất lượng đạt tiêu chuẩn từ sản xuất đến phân phối, đáp ứng yêu cầu thị trường, nhất là yêu cầu khắc khe từ các thị trường xuất khẩu. Liên kết chặt chẽ cũng sẽ giúp gia tăng giá trị nông thủy sản góp phần rất lớn trong việc bổ sung và làm đa dạng, chuỗi cung ứng nguyên liệu sản xuất ổn định cho Tp. Hồ Chí Minh trong thời gian tới, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Theo bà Lý Kim Chi, để thúc đẩy các hoạt động kết nối, liên kết đi vào chiều sâu, rất cần sự vào cuộc của không chỉ của Tp. Hồ Chí Minh mà cả các tỉnh thành và cơ quan ban ngành trong việc thúc đẩy tháo gỡ các điểm nghẽn chính hiện nay. Đầu tiên, cần có hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung, hướng đến xây dựng vùng nguyên liệu hiệu quả, đáp ứng nhu cầu thị trường xuất khẩu. Ngành chế biến lương thực thực phẩm đề xuất Tp. Hồ Chí Minh kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đứng ra làm đầu mối xây dựng cơ sở dữ liệu chung giữa thành phố với các tỉnh thành; đồng thời, nghiên cứu có cơ chế hỗ trợ các doanh nghiệp Tp. Hồ Chí Minh mở rộng đầu tư phát triển vùng nguyên liệu của doanh nghiệp tại các tỉnh với vai trò là doanh nghiệp đầu ngành.

Bên cạnh đó cần thúc đẩy hình thành và phát triển chuỗi kho lạnh, kho bảo quản. Cụ thể, Tp. Hồ Chí Minh cần bố trí quỹ đất phù hợp, có thể liên kết với các tỉnh, có các chính sách hỗ trợ về tiền thuê đất, lãi vay, quy trình cấp phép... đối với các dự án kho lạnh để bảo quản, dự trữ nguyên liệu nông sản phục vụ chế biến sâu cho tiêu dùng và xuất khẩu./.

Kinh tế Việt Nam
Tăng năng lực cạnh tranh hàng hóa từ dịch vụ logistics

14:20' - 05/12/2022

Phát triển hệ thống dịch vụ logistics cho Đồng bằng sông Cửu Long là vấn đề rất cấp thiết, cần có nhiều giải pháp đồng bộ chứ không thể chỉ một vài giải pháp đơn lẻ, thiếu tính căn cơ.
Kinh tế Việt Nam
Hải Phòng trung tâm dịch vụ logistics - Bài cuối: Đòn bẩy phát triển nguồn nhân lực

11:56' - 05/12/2022

Hải Phòng đã và đang đưa ra những chính sách, giải pháp đột phá, nắm bắt những ý tưởng mới nhằm phát huy hơn nữa lợi thế, nâng cao vai trò của dịch vụ logistics trong cơ cấu kinh tế của thành phố.
Kinh tế Việt Nam
Hải Phòng trung tâm dịch vụ logistics khu vực - Bài 1: Nhiều tiềm năng lợi thế

11:56' - 05/12/2022

Triên địa bàn Hải Phòng có khoảng 1.000 doanh nghiệp đăng ký cung cấp dịch vụ logistics; trong đó, chỉ có khoảng trên 100 doanh nghiệp có quy mô vừa và hoạt động tích cực trong lĩnh vực logistics.
DN cần biết
Đề xuất giải pháp đào tạo nhân lực logistics cho khu vực Đồng bằng sông Cửu Long

15:22' - 04/12/2022

Ngày 4/12, Hiệp hội Phát triển nhân lực logistics Việt Nam (Valoma) phối hợp với Trường Đại học Trà Vinh tổ chức hội thảo Nhu cầu phát triển nhân lực logistics tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Doanh nghiệp
Doanh nghiệp Mỹ rót 750 triệu USD phát triển điện Mặt Trời ở châu Phi

07:00' - 10/05/2026

Renewvia Energy Corp. lên kế hoạch đầu tư 750 triệu USD phát triển lưới điện mini tại 4 quốc gia châu Phi, góp phần mở rộng tiếp cận điện sạch cho hàng triệu người dân vùng cận Sahara.
Doanh nghiệp
Hàng không Đức đối mặt nguy cơ hủy chuyến diện rộng vì giá nhiên liệu

21:16' - 09/05/2026

Giá nhiên liệu bay tăng mạnh do căng thẳng Trung Đông đang đẩy ngành hàng không Đức vào áp lực chi phí lớn, làm dấy lên nguy cơ hủy chuyến hàng loạt trong mùa Hè 2026.
Doanh nghiệp
Vietjet “bắt tay” đối tác Ấn Độ kết nối hàng không, hạ tầng và công nghệ

19:04' - 09/05/2026

Các thỏa thuận mở ra định hướng hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Ấn Độ trong các lĩnh vực hàng không, logistics, hạ tầng, công nghệ và dịch vụ du lịch.
Doanh nghiệp
Kiến nghị gỡ vướng tín dụng và hạ tầng cho doanh nghiệp xuất khẩu tôm

16:38' - 09/05/2026

Sáng 9/5, Đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng làm trưởng đoàn đã khảo sát thực tế và làm việc tại vùng nuôi tôm công nghiệp thuộc xã Trần Đề, thành phố Cần Thơ.
Doanh nghiệp
Hai “ông lớn” xăng dầu dẫn dắt chuyển dịch năng lượng

16:16' - 08/05/2026

Petrolimex và PVOIL đang hợp tác với các doanh nghiệp tư nhân lớn nhằm phát triển các cây xăng tích hợp trạm sạc ô tô và tủ đổi pin xe điện.
Doanh nghiệp
Vietnam GameVerse trở thành điểm đến của ngành game thế giới

14:18' - 08/05/2026

Sáng 8/5, Ngày hội Game Việt Nam - Vietnam GameVerse 2026 đã khai mạc tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Doanh nghiệp
Nghị định 280 của Trung Quốc: Doanh nghiệp Việt chạy đua trước giờ G

13:52' - 08/05/2026

Ngày 8/5, Sở Công Thương tỉnh Đồng Tháp phối hợp với Liên đoàn thương mại và Công nghiệp Việt Nam Đồng bằng sông Cửu Long tổ chức Hội nghị Triển khai Nghị định số 280 của Hải quan Trung Quốc.
Doanh nghiệp
Khởi động dự án nâng cao năng suất, phát triển chuỗi giá trị vừng tại Việt Nam

11:52' - 08/05/2026

Khởi động Dự án hỗ trợ kỹ thuật “Nâng cao năng suất và tăng cường chuỗi giá trị vừng tại Việt Nam”. Dự án có thời gian thực hiện từ năm 2025 đến 2027 với tổng vốn 6 tỷ won
Doanh nghiệp
Giữ mạch nguồn xăng dầu trước “sóng gió” năng lượng toàn cầu

09:32' - 08/05/2026

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới liên tục biến động chưa từng có tiền lệ, vai trò của những thương nhân xăng dầu đầu mối như Petrolimex đang trở nên rất quan trọng.