Lọc dầu Mỹ “hốt bạc” giữa khủng hoảng Trung Đông

Nhà máy lọc dầu ở Houston, Texas, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN

Theo Financial Times, các nhà máy lọc dầu của Mỹ nổi lên như một trong số ít những bên hưởng lợi từ cuộc xung đột ở Trung Đông, thu được lợi nhuận khổng lồ nhờ giá dầu diesel và nhiên liệu máy bay tăng cao. 

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã tạo ra một trong những sự gián đoạn nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử, làm giảm mạnh sản lượng trên khắp vùng Vịnh và hạn chế hoạt động lọc dầu ở Trung Đông và các khu vực khác.

Tình trạng thiếu hụt đã làm giảm nguồn cung cho các nhà máy lọc dầu ở châu Á, đẩy giá nhiên liệu tăng vọt, nhưng nhiều nhà máy lọc dầu ở châu Âu lại gặp khó khăn trong việc tận dụng lợi thế do giá dầu thô tăng cao đã bù đắp cho lợi nhuận thu được từ doanh số bán hàng tăng.

Ngược lại, các nhà máy lọc dầu của Mỹ đang gặt hái được nhiều lợi ích, với nguyên liệu đầu vào giá rẻ và giá nhiên liệu tăng vọt tạo nên sự kết hợp mạnh mẽ nhờ nguồn cung dầu thô giá rẻ trong nước cùng với nguồn cung nhập khẩu từ Canada và Mexico. Theo công ty tư vấn Rystad, biên lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu Mỹ đã tăng lên từ 20-25 USD/thùng, gần gấp đôi mức bình thường so với đầu tháng 3/2026.

Sự tăng trưởng mạnh mẽ của các công ty lọc dầu của Mỹ diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump ca ngợi "Sự thống trị năng lượng của Mỹ", nhờ vào sự bùng nổ khai thác dầu đá phiến đã biến Mỹ thành một nhà xuất khẩu nhiên liệu tinh chế lớn.

Tuy nhiên, tài xế ở Mỹ vẫn đang phải chịu ảnh hưởng nặng nề bởi sự tăng giá mạnh của nhiên liệu, điều này có thể tác động đến cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ của Mỹ vào tháng 11.  

Theo tờ Politico, Tổng thống Donald Trump đang phải đối mặt với quỹ thời gian ngày càng thu hẹp để kiểm soát chi phí nhiên liệu tăng cao. Mùa cao điểm đi lại bằng ô tô vào mùa Hè đang đến gần — cùng với các cuộc bầu cử sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội — đang gây áp lực lớn lên chính quyền Tổng thống Trump.

Nhà Trắng đang sử dụng mọi công cụ trong tay để cố gắng hạ giá năng lượng, nhưng các chiến lược gia kỳ cựu của đảng Cộng hòa cho rằng thời gian đang cạn dần nếu đảng này muốn tránh một kết quả bầu cử không mong đợi vào tháng 11.

Cảnh báo này được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Trump và chính quyền của ông tiếp tục phát đi những thông điệp trái chiều về cuộc xung đột với Iran và hệ quả là giá xăng tại Mỹ tăng vọt.

Giá xăng đã tăng hơn 1/3 kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các hoạt động quân sự nhằm vào Iran, và giá dầu — yếu tố nền tảng quyết định giá xăng — vẫn biến động mạnh và có thể tăng trở lại trong những tuần tới, đúng vào thời điểm người dân bắt đầu các chuyến đi nghỉ Hè.

Kỳ nghỉ “Ngày tưởng niệm” (Memorial Day) được xem là thời điểm khởi đầu mùa cao điểm tiêu thụ nhiên liệu vào mùa Hè. Đây là lúc nhiều người Mỹ bắt đầu các chuyến du lịch thường niên — và cũng là lúc họ đặc biệt nhạy cảm với giá xăng cao.

Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Trump dường như đang phát đi những thông điệp không thống nhất về thời điểm giá sẽ giảm. Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright cuối tuần qua cho rằng giá xăng có thể không giảm xuống dưới 3 USD/gallon (1 gallon = 3,78 lít) cho đến năm 2027 — một nhận định mà chính Tổng thống Trump đã bác bỏ hôm 20/4.

Ông Wright sau đó cũng rút lại dự báo của mình trong phiên điều trần tại Thượng viện hôm 21/4, nói rằng “tôi không biết tương lai của giá năng lượng”, đồng thời lưu ý rằng giá xăng hiện vẫn thấp hơn mức đỉnh đạt được dưới thời chính quyền trước.

Giá dầu tại Mỹ đạt 93 USD/thùng vào 21/4, cao hơn gần 30 USD so với thời điểm xung đột ở Trung Đông bắt đầu nhưng đã giảm từ mức đỉnh gần đây là 120 USD/thùng. Giá trung bình của một gallon xăng thường đã giảm nhẹ trong tuần qua xuống khoảng 4,02 USD, nhưng vẫn cao hơn hơn 1 USD so với cuối tháng 2.

Dữ liệu từ Brown University cho thấy cuộc xung đột đã khiến người tiêu dùng Mỹ phải chi thêm hơn 24 tỷ USD cho nhiên liệu.