Món quà quê hương của người "xứ nhãn"

Hưng Yên không chỉ nổi tiếng với nhãn lồng mà nơi đây còn được biết đến với những đặc sản như vải trứng, hạt sen, cam, gà Đông Tảo... Nắm bắt được nhu cầu tặng quà của khách hàng, nhất là vào dịp Lễ, Tết, những năm trở lại đây, nhiều cơ sở sản xuất, hợp tác xã đã sử dụng những sản phẩm đặc trưng của địa phương để làm những hộp quà Tết, qua đó gửi trọn tâm tình của người xứ nhãn trong những món quà quê hương.

Làm mới quà quê hương

Từng có một công việc ổn định với mức thu nhập khá nhưng chị Bùi Thị Thu Hường, xã Hồng Nam, thành phố Hưng Yên lại xin nghỉ việc để về kinh doanh quả nhãn tươi, điều này đã khiến nhiều người bất ngờ. Chị Hường chia sẻ, lúc đầu nhiều người không ủng hộ quyết định này bởi công việc của chị đang là niềm mơ ước của rất nhiều người, trong khi đó việc kinh doanh nông sản có nhiều rủi ro. Tuy nhiên, sự ủng hộ của người thân trong gia đình giúp chị có thêm động lực để làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.

Chị Hường cho biết, sinh ra trên "thủ phủ" nhãn Hồng Nam (nay là xã Phương Nam), nơi có nhiều loại nhãn quý như nhãn cùi cổ, nhãn đường phèn, nhãn đường phèn quả vuông, nhưng chứng kiến cảnh gia đình và các hộ trồng nhãn loay hoay với bài toán "được mùa mất giá", điều này đã khiến chị thêm quyết tâm khởi nghiệp. Năm 2020, chị Hường đã liên kết với các hộ trồng nhãn trong xã để thành lập Hợp tác xã nông nghiệp xanh Phố Hiến.

Theo chị Hường, với sản phẩm chủ lực là quả nhãn tươi nên hợp tác xã luôn chú trọng việc sản xuất an toàn, nâng cao chất lượng của quả nhãn. Do vậy, hợp tác xã luôn khuyến khích các thành viên chuyển dần từ sản xuất truyền thống sang sản xuất VietGAP, sản xuất hữu cơ. Phương pháp này không chỉ bảo vệ sức khỏe của người trồng mà còn giúp nâng cao chất lượng sản phẩm, thu nhập.

Nhận thấy, ngoài quả nhãn tươi, ở địa phương còn có nhiều đặc sản như bột sắn, hạt sen, mật ong hoa nhãn có nhiều tiềm năng phát triển. Qua có trình nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm, chị Hường đã cho ra đời những sét quà mang đậm hương vị quê hương. Đến nay, Hợp tác xã Nông nghiệp xanh Phố Hiến có nhiều sản phẩm được chứng nhận OCOP 3 sao (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) gồm nhãn quả tươi, hạt sen, long nhãn...

Nói về ý tưởng làm mới những sản phẩm quê hương, chị Hường cho biết, mùa nhãn chỉ kéo dài khoảng 2 tháng, trong khi đó sản phẩm long nhãn, hạt sen tươi, bột sắn chủ yếu sản xuất nhỏ lẻ trong các hộ gia đình nên không nhiều người biết đến, giá trị sản phẩm không cao. Không chỉ dừng lại ở sản phẩm quả nhãn tươi, hợp tác xã đã tận dụng những đặc sản của địa phương để làm phong phú thêm sản phẩm, giúp các thành viên tin tưởng và gắn bó với hợp tác xã.

Hiện tại, trung bình mỗi năm, hợp tác xã bán trên 5.000 sét quà các loại, với giá trung bình từ 300.000 -1 triệu đồng/sét/ tùy thuộc vào số lượng sản phẩm. Đặc biệt trong mỗi sét quà đều có thư cảm ơn của hợp tác xã gửi đến khách hàng, điều này không chỉ giúp khách hàng biết được về nguồn gốc sản phẩm mà còn hiểu hơn về mảnh đất Hưng Yên.

Năm nào cũng vậy, cứ đến những ngày cận Tết, bà Chu Thị Thanh, ở phường An Tảo, thành phố Hưng Yên lại tìm đến cửa hàng của Hợp tác xã Nông nghiệp xanh Phố Hiến để tìm mua những món quà Tết dành tặng cho những người thân, bạn bè của gia đình mình. Với bà Thanh những hộp long nhãn, hạt sen, bột sắn hay lọ mật ong không chỉ mang ý nghĩa vật chất mà còn là món quà quê hương của người Hưng Yên gửi đến những người xa quê dịp Tết.

Bà Thanh tâm sự, gia đình có nhiều người thân ở Thành phố Hồ Chí Minh, vì thế hàng năm bà thường xuyên gửi những đặc sản quê hương như long nhãn, hạt sen, bột sắn vào làm quà, tuy nhiên, hình thức đóng gói không đẹp mắt nên bà chưa ưng ý. Những năm trở lại đây, có nhiều cơ sở đã "thay áo mới" cho những sản phẩm quê hương bằng những giỏ quà, hộp quà đẹp mắt, giá cả lại phải chăng nên bà rất tâm đắc. Tết năm nay, bà Thanh chọn 10 sét gồm long nhãn, hạt sen, bột sắn và mật ong gửi đi để làm quà.

Gửi trọn tâm tình người "xứ nhãn"

Sinh ra và lớn lên ở thành phố Hưng Yên, chị Nguyễn Thị Huyền Trang, chủ cơ sở Mai Trang-Tinh hoa Phố Hiến luôn tự hào về quê hương của mình, nổi tiếng với câu ca "Thứ nhất kinh kỳ, thứ nhì Phố Hiến". Với chị Trang, món quà quê hương không chỉ là những đặc sản riêng có của mảnh đất "xứ nhãn" mà còn chứa đựng những nét văn hóa, gửi trọn tâm tình của người dân Phố Hiến- Hưng Yên đến với khách hàng gần xa, vì thế, mỗi hộp quà sẽ được thiết kế tỉ mỉ, với những "câu chuyện" văn hóa đặc sắc nơi mảnh đất này.

Chị Trang tâm sự, điều khiến tôi trăn trở nhất khi tiếp quản công việc của gia đình là làm sao nâng tầm được những sản phẩm đặc sản của Hưng Yên để du khách "ai đi xa cũng nhớ về". Nhớ về Phố Hiến không chỉ nổi tiếng với các địa điểm di tích lịch sử mà còn nhớ về nơi đây với những đặc sản riêng có như long nhãn, long nhãn ôm sen, mật ong hoa nhãn...Từ trăn trở, chị đã lên ý tưởng, khéo léo đưa các địa điểm di tích lịch sử, lễ hội như đền Mẫu, Văn Miếu-Xích Đằng, chùa Chuông hay Lễ hội Văn hóa dân gian Phố Hiến vào các sét quà.

Theo Chị Trang, để làm mới sản phẩm, mỗi năm cửa hàng của chị lại thay đổi mẫu mã để phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng. Đơn cử như, năm 2024, sau 4 năm tạm dừng bởi dịch COVID-19, Lễ hội Văn hóa dân gian Phố Hiến được tổ chức, chị đã thuê họa sĩ vẽ lại đền Mẫu, cũng như nghi thức rước kiệu để đưa vào từng sản phẩm của mình để khách hàng hiểu thêm về văn hóa của Hưng Yên.

Tỉ mỉ xếp ngay ngắn những sét quà để gửi đi cho khách hàng, chị Trang chia sẻ, những năm trở lại đây các sét quà của gia đình chị đã được nhiều cơ quan, doanh nghiệp trong tỉnh lựa chọn để làm quà. Đây sẽ là cơ hội để sản phẩm "tinh hoa Phố Hiến" đến gần hơn với bạn bè trong và ngoài nước.

Ông Lê Văn Thắng - Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp Phát triển nông thôn Hưng Yên) cho biết, những năm qua, các cơ sở sản xuất, hợp tác xã trên địa bàn tỉnh không chỉ tập trung nâng cao chất lượng, chủ thương hiệu các sản phẩm OCOP còn chú trọng cải tiến mẫu mã, đổi mới các kênh tiêu thụ để mang đến cho người tiêu dùng những sản phẩm tốt nhất.

Theo ông Thắng, các sản phẩm OCOP không chỉ có chất lượng tốt mà còn được thiết kế mẫu mã đẹp mắt. Điều này, không những giúp nâng tầm thương hiệu và tạo hiệu ứng quảng bá sản phẩm OCOP mà còn giới thiệu, quảng bá hình ảnh về văn hóa, lịch sử, con người Hưng Yên đến gần hơn với bạn bè trong và ngoài nước. 

Thời gian tới, Chi Cục sẽ tiếp tục hướng dẫn các chủ thể sản phẩm OCOP để đa dạng hóa sản phẩm đầu ra từ nguyên liệu đầu vào, giúp giảm áp lực khi thu hoạch với số lượng lớn. Đồng thời, hỗ trợ chủ thể quảng bá sản phẩm qua việc xây dựng các video, clip sàn giao dịch thương mại điện tử, để mở rộng thị trường và đa dạng khách hàng tiêu dùng.