Mưa lớn sau bão số 11 làm thiệt hại gần 22.600 ha cây trồng, gần 17.000 nhà bị ngập

Theo thống kê sơ bộ của Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), tính đến 17 giờ ngày 8/10, thông tin nhanh từ các tỉnh chịu ảnh hưởng bởi mưa lớn sau bão số 11 đã làm gần 22.600 ha lúa và hoa màu bị ngập úng, thiệt hại; hàng trăm nghìn gia súc, gia cầm bị chết, nước cuốn trôi; gần 17.000 nhà bị ngập… Đặc biệt đã có sự cố về thủy điện ở Lạng Sơn.

Cụ thể, đã có 16.918 nhà bị ngập; trong đó: Thái Nguyên 5.096 nhà; Cao Bằng 7.290 nhà; Lạng Sơn 3.000 nhà; Hà Nội 1.055 nhà; Tuyên Quang 332 nhà... Ngoài ra, có 1.608 nhà bị cô lập (riêng Lạng Sơn 1.034 nhà, Thái Nguyên 574 nhà) và 710 nhà bị thiệt hại, hư hỏng nặng.

Về sản xuất nông nghiệp, trên 22.579 ha lúa và hoa màu bị ngập úng, thiệt hại; tổng số gia súc bị chết hoặc cuốn trôi là 1.038 con, gia cầm là 217.235 con.

Đặc biệt, đập thủy điện Bắc Khê 1 (thuộc xã Tân Tiến, tỉnh Lạng Sơn) với dung tích khoảng 4 triệu m³, công suất 2 MW đã bị vỡ do lưu lượng lũ về hồ tăng nhanh. Sự cố đã được phát hiện kịp thời, chính quyền địa phương đã huy động lực lượng sơ tán 803 hộ dân đến nơi an toàn trước khi xảy ra sự cố.

Về giao thông, ghi nhận 66 vị trí trên các tuyến quốc lộ bị ách tắc do sạt lở và ngập nước. Dự kiến, các tuyến sẽ được thông xe trở lại vào chiều tối ngày 8/10. Tuyến đường sắt Hà Nội – Đồng Đăng cũng phải tạm dừng hoạt động. Nhiều tuyến tỉnh lộ và giao thông nông thôn bị ngập sâu, chia cắt, gây ách tắc nghiêm trọng.

Về người, đã có 13 người chết và mất tích, 7 người bị thương. Hiện các địa phương đang tiếp tục rà soát, thống kê và cập nhật tình hình thiệt hại.

Trước tình hình trên, trong ngày 8/10, đã có 4 đoàn công tác do Thủ tướng Chính phủ và các Phó Thủ tướng Chính phủ làm Trưởng đoàn đã đi kiểm tra công tác ứng phó với mưa lũ tại các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Ninh, Cao Bằng và Lạng Sơn.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 2221/QĐ-TTg hỗ trợ khẩn cấp kinh phí 140 tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách trung ương năm 2025 cho 4 địa phương để kịp thời cứu trợ, hỗ trợ nhân dân và bước đầu khắc phục hậu quả mưa lũ, trong đó: Thái Nguyên 50 tỷ đồng, Cao Bằng 30 tỷ đồng, Lạng Sơn 30 tỷ đồng và Bắc Ninh 30 tỷ đồng.

Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đã ban hành Công điện số 14/CĐ-BCĐ-BNNMT về việc chủ động ứng phó lũ đặc biệt lớn trên sông Cầu, sông Thương.

Về tình hình lũ đặc biệt lớn trên sông Cầu, sông Thương, mực nước lũ trên sông Cầu tại Gia Bảy (Thái Nguyên) đã đạt đỉnh lúc 3 giờ ngày 8/10 là 29,9m, vượt lịch sử (28,81m) 1,09m; trên sông Thương tại Hữu Lũng (Lạng Sơn) đã đạt đỉnh lúc 14 giờ ngày là 24,31m, vượt lịch sử (22,54m) 1,77m, hiện đang xuống chậm.

Mực nước lúc 16 giờ trên sông Cầu tại Gia Bảy là 29,23m, trên mức lũ lịch sử là 0,42m; trên sông Thương tại Hữu Lũng là 24,25mm, trên mức lũ lịch sử là 1,71m.

Mực nước trên sông Thương tại Cầu Sơn (Bắc Ninh) là 18,13m, trên báo động 3 là 2,13m, tại Phủ Lạng Thương là 7,46m, trên báo động 3 là 1,16m và đang lên.

Theo báo cáo nhanh của Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), ngày 8/10 cũng xảy ra một số sự cố tại các hệ thống thủy lợi.

Cụ thể, tại hệ thống thủy lợi Sông Cầu, cống 10 cửa Đá Gân đã bị sạt mái phía hạ lưu công trình. Cống này đã ngừng vận hành khoảng 30 ngày để phục vụ thi công sửa chữa. Hiện đơn vị quản lý đã kịp thời gia cố, đắp bao cát để bảo vệ công trình.

Ngoài ra, có 8 tuyến kênh trong hệ thống bị tràn bờ và sạt trượt, gồm các kênh: Kênh chính, Dạ Cá, Trôi, N5, 1B, N2, N3, N5. Tổng chiều dài bị sạt trượt khoảng 121m, còn chiều dài tràn bờ khoảng 680m. Trạm bơm Cống Trạng cũng buộc phải tháo dỡ máy bơm đưa đến nơi an toàn do nước sông dâng cao, đe dọa tràn vào nhà trạm.

Tại hệ thống thủy lợi Cầu Sơn – Cấm Sơn, trạm bơm tiêu Dương Đức (gồm 6 máy, công suất 1.000 m³/h) đã bị ngập sâu 1,5m, buộc phải dừng hoạt động. Trạm bơm Bảo Sơn (15 máy, công suất 1.200 m³/h) cũng bị ngập 0,3m. Bên cạnh đó, tuyến Kênh Giữa thuộc hệ thống này có 300m bị tràn bờ (đoạn từ K22 đến K22+300, K22+400 đến K22+500) và 100m vừa bị tràn bờ, vừa sạt mái ngoài (từ K23+100 đến K23+200).

Tại hệ thống thủy lợi Bắc Đuống, cống tiêu tự chảy của trạm bơm Phù Khê (vị trí K13+500 bờ tả sông Ngũ Huyện Khê) xuất hiện hiện tượng rò rỉ nước qua cánh cống. Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Bắc Đuống đã phối hợp cùng chính quyền địa phương xử lý tạm thời bằng cách thả khe phai và hoành triệt để đảm bảo an toàn.

Hiện các đơn vị quản lý đang tiếp tục theo dõi sát tình hình, triển khai các biện pháp ứng phó và khắc phục nhằm bảo đảm an toàn cho hệ thống thủy lợi và vùng hạ du.

Về diễn biến nguy cơ mất an toàn hồ Đắp Đề tỉnh Lạng Sơn (ngày 7/10), theo báo cáo của Công ty Khai thác công trình thủy lợi Lạng Sơn, hôm nay mực nước đã hạ thấp, dòng chảy qua tràn đã được khơi thông, hồ cơ bản vượt qua nguy cơ mất an toàn do hoàn lưu bão số 11. Địa phương tiếp tục duy trì lực lượng trực 24/24h tại công trình để theo dõi sát diễn biến mực nước và tình trạng sạt lở, sẵn sàng ứng phó khi có tình huống xảy ra.

Để đảm bảo an toàn hệ thống đê điều, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia yêu cầu Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố nêu trên chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan khẩn trương huy động mọi lực lượng, vật tư, phương tiện, trang thiết bị chủ động chống tràn, gia cố các tuyến đê xung yếu, thiếu cao trình có nguy cơ tràn, vỡ; đảm bảo an toàn cho các tuyến đê trong trường hợp mực nước lũ tiếp tục dâng cao.

Đồng thời, thường xuyên kiểm tra các vị trí trọng điểm đê điều xung yếu, các vị trí đã xảy ra sự cố nhưng chưa được xử lý, khắc phục, các công trình đê điều đang thi công dở dang; trong đó, đặc biệt lưu ý các đoạn đê thấp, sát sông, thường bị đùn sủi, rò rỉ, sạt trượt khi có lũ và các cống xung yếu, bị hư hỏng trên các tuyến đê. Thực hiện nghiêm công tác tuần tra, canh gác bảo vệ đê điều trong mùa lũ theo quy định, kịp thời phát hiện và xử lý các sự cố, tình huống xảy ra ngay từ giờ đầu.

Các địa phương chủ động tổ chức di dời, sơ tán khẩn cấp người dân ở khu vực thấp trũng, ven sông có nguy cơ cao xảy ra ngập lụt đến nơi an toàn.