Ngân hàng trung ương Hàn Quốc với xu hướng ngược trong dự trữ vàng

Với bất ổn tài chính toàn cầu ngày càng gia tăng và xu hướng ưa chuộng tài sản an toàn, sự chú ý đang đổ dồn vào lý do tại sao BoK lại đi theo một hướng ngược lại trào lưu?

BoK giữ nguyên dự trữ vàng trong 12 năm qua

Theo số liệu Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) công bố ngày 25/8, dự trữ vàng của BoK đạt 104,4 tấn, đứng thứ 39 trong số các ngân hàng trung ương toàn cầu. Nếu tính cả Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ở vị trí thứ 3 và Ngân hàng trung ương châu Âu (ECB, thứ 13), thứ hạng của BoK tụt xuống vị trí 41. Sau khi mua 40 tấn vào năm 2011, 30 tấn vào năm 2012 và 20 tấn vào năm 2013, BoK đã tạm dừng việc mua thêm vàng trong 12 năm qua. Trong giai đoạn này, thứ hạng xếp hạng dự trữ vàng của BoK đã tụt từ vị trí 32 vào cuối năm 2013 xuống vị trí 39.

Việc không tăng dự trữ vàng của BoK hoàn toàn trái ngược với xu hướng toàn cầu gần đây. Các ngân hàng trung ương của những nước lớn đang tăng cường nắm giữ vàng để phòng ngừa các rủi ro gia tăng bao gồm xung đột thương mại Mỹ-Trung, bất ổn địa chính trị và sự suy yếu niềm tin vào đồng USD. Theo một cuộc khảo sát 73 ngân hàng trung ương do WGC thực hiện trong nửa đầu năm 2025, 95% số ngân hàng được hỏi cho biết kỳ vọng lượng vàng nắm giữ của các ngân hàng trung ương sẽ tăng trong 12 tháng tới. Trong số đó 43% số ngân hàng được hỏi nhận định rằng lượng vàng nắm giữ của chính họ cũng sẽ tăng.

Trong khi đó, tại cuộc kiểm toán của Ủy ban Chiến lược và Tài chính Quốc hội được tổ chức tại trụ sở BoK ngày 20/10, trước chỉ trích của các nhà lập pháp của đảng đối lập về việc BoK không tăng lượng vàng nắm giữ, Thống đốc BoK Lee Chang-yong đã khẳng định BoK trong ngắn hạn không có kế hoạch tăng lượng vàng dự trữ.

Có ba lý do chính khiến BoK ngừng mua vàng. Thứ nhất, các tài sản rủi ro như cổ phiếu đã vượt trội hơn vàng trong thập kỷ qua. Chỉ số S&P 500, từ mức 1.848 điểm vào cuối năm 2013, đã tăng 158% lên 4.769 điểm vào cuối năm 2023. Trong cùng kỳ, giá vàng quốc tế đã tăng từ 1.205 USD/ounce lên 2.062 USD/ounce, chỉ tăng 71%.

Thứ hai, sự suy giảm dự trữ ngoại hối được cho là một yếu tố. Dự trữ ngoại hối của BoK đạt đỉnh 469,2 tỷ USD vào tháng 10/2021 và sau đó giảm xuống còn khoảng 420 tỷ USD vào cuối năm 2024. Về vấn đề này, Thống đốc BoK Lee Chang-yong giải thích rằng khi dự trữ ngoại hối tăng lên, Hàn Quốc có thể cân nhắc mua các loại tài sản khác. Tuy nhiên, tình hình hiện tại không mấy thuận lợi, vì dự trữ ngoại hối đã giảm trong vài năm qua.

Thứ ba là những tổn thương trong quá khứ. BoK đã mua 90 tấn vàng từ năm 2011 đến năm 2013. Điều này là do giá vàng quốc tế tăng nhanh, từ mức 200 USD/ounce vào đầu những năm 2000 lên 1.900 USD/ounce vào năm 2011. Dự trữ ngoại hối cũng dồi dào hơn trước. Tuy nhiên, vào năm 2015, giá vàng đã giảm mạnh xuống còn 1.100 USD/ounce và chỉ phục hồi trở lại mức 1.900 USD/ounce vào năm 2020. Trải nghiệm này đã khiến BoK có lập trường thận trọng khi mua vàng dự trữ.

BoK cần một lập trường linh hoạt trong môi trường nhiều biến động

Với việc giá vàng thế giới liên tục lập đỉnh, nhiều ý kiến bày tỏ lo ngại rằng lập trường thận trọng này của BoK có thể dẫn đến "một cơ hội bị bỏ lỡ" về lâu dài. Với việc Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) có nhiều khả năng sẽ chuyển hướng sang cắt giảm lãi suất, đồng USD yếu khiến gia tăng dự đoán rằng giá vàng có thể bị đẩy lên cao nữa. Trong một báo cáo gần đây, Công ty chứng khoán Sangsang dự đoán giá vàng sẽ đạt trung bình 4.450 USD/ounce vào năm tới và thậm chí có thể vượt quá 4.800 USD/ounce vào cuối năm nay.

Giá vàng đã tăng đều đặn trong năm 2025 do bất ổn địa chính trị, đồng USD yếu và dự đoán lạm phát gia tăng. Các ngân hàng trung ương ở những nền kinh tế lớn như Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ, cũng như các nền kinh tế mới nổi như Ba Lan và Thổ Nhĩ Kỳ, đang tích cực mua vàng để đa dạng hóa danh mục dự trữ ngoại hối. Trung Quốc, một quốc gia lớn trên thị trường vàng, đã tăng dự trữ vàng trong 12 tháng liên tiếp, đạt tổng cộng 2.303 tấn tính đến cuối tháng 9/2025. Đây là mức dự trữ vàng cao kỷ lục.

Các chuyên gia chỉ ra rằng BoK cần đánh giá lại vai trò chiến lược của vàng từ góc độ dài hạn. Mặc dù vàng có nhược điểm là không mang lại lãi suất hoặc cổ tức, nhưng nó là "tài sản trú ẩn an toàn cuối cùng", với giá trị tăng lên khi bất ổn chính trị và kinh tế gia tăng. Dự trữ vàng của BoK hiện chỉ chiếm 2,8% tổng dự trữ ngoại hối, giảm đáng kể so với các nền kinh tế lớn như Nhật Bản và Trung Quốc, đều đang ở mức 7,0%. Điều này cho thấy Hàn Quốc dường như đang thiếu hụt các tài sản trú ẩn có thể đóng vai trò như một tấm đệm chống lại các cú sốc kinh tế có nhiều hướng gia tăng.

Chính giới Hàn Quốc cũng đang kêu gọi BoK tăng dự trữ vàng. Nghị sĩ Chung Il-young của Đảng Dân chủ (DP) cầm quyền cho rằng vàng không chỉ đơn thuần là nơi trú ẩn khỏi khủng hoảng mà còn là một tài sản chiến lược bảo vệ giá trị tiền tệ. Do đó, theo nghị sĩ Chung Il-young, "BoK nên xem xét việc mở rộng dự trữ vàng như một nhiệm vụ trung và dài hạn, thích ứng với thời cuộc đang thay đổi".