Ngoại trưởng Mỹ John Kerry: Hy vọng ông Trump không phản đối TPP

Ông Kerry nói thương mại quốc tế là đặc biệt quan trọng đối với những lợi ích của Mỹ và TPP có thể giúp thúc đẩy sự tăng trưởng của nền kinh tế đất nước, đồng thời cho biết ông và Tổng thống Barack Obama vẫn duy trì "cam kết sâu sắc" đối với hiệp định này nhưng sẽ không cố tìm cách thúc đẩy thông qua tại phiên họp của Quốc hội vào thời điểm ông Obama sắp rời nhiệm sở.

Ông Kerry cũng phủ nhận thông tin nói rằng TPP được dự định nhằm tạo ra "bức tường thành kinh tế" chống lại sự trỗi dậy của Trung Quốc ở châu Á - Thái Bình Dương.

Phát biểu với các phóng viên trong chuyến thăm New Zealand, ông Kerry nói: "Mỹ hoan nghênh sự trỗi dậy hòa bình của một nước lớn như Trung Quốc. Chúng tôi từng nói thẳng với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình như vậy và rằng chúng tôi không tìm kiếm cạnh tranh hay xung đột mà tìm kiếm sự hợp tác".

Trước đó, hãng tin Reuters đưa tin chính quyền Tổng thống Obama ngày 11/11 đã thông báo đình mọi thủ tục để TPP được thông qua ở Quốc hội Mỹ trong năm nay và thông báo rằng số phận của hiệp định này sẽ do Tổng thống đắc cử Donald Trump và các nghị sĩ Cộng hòa quyết định.

Giới chức chính quyền Mỹ cho biết Tổng thống Obama sẽ cố gắng giải thích tình hình đó với lãnh đạo của 11 quốc gia khác tham gia TPP, trong đó có Việt Nam, nhân dịp ông dự Hội nghị thượng đỉnh diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở Peru vào tuần tới.

Nhiều tháng qua, Chính quyền Tổng thống Obama đã nỗ lực vận động các nghị sĩ để hiệp định TPP sẽ được thông qua bởi Quốc hội khóa cũ sau cuộc bầu cử ngày 8/11. Thế nhưng chiến thắng bất ngờ của ông Trump và việc đảng Cộng hoà tiếp tục chiếm đa số ở Quốc hội mới khiến kế hoạch trên không thể thực hiện theo dự định.

Lãnh đạo phe đa số đảng Cộng hòa ở thượng viện Mitch McConnell đã thông báo sẽ không đưa TPP ra Quốc hội Mỹ xem xét trong thời gian trước khi ông Trump chính thức nhậm chức Tổng thống, số phận của hiệp định này và các hiệp định thương mại khác sẽ tùy thuộc vào quyết định của tân Tổng thống.

TPP có sự tham gia của Australia, Brunei, Canada, Chile, Nhật Bản, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore, Mỹ và Việt Nam. Chính thức được các bộ trưởng từ 12 quốc gia kể trên ký kết hồi tháng 2/2016 sau hơn 5 năm đàm phán, TPP hiện đang ở trong giai đoạn hai năm chờ đợi Quốc hội các nước thành viên phê chuẩn.

Nếu có hiệu lực, hiệp định sẽ giúp xóa bỏ hàng nghìn rào cản thuế quan và đảm bảo tốt hơn các quyền của người lao động tại các quốc gia tham gia.

Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 24 sẽ diễn ra trong hai ngày 19-20/11 tại Lima. Bên lề hội nghị này, Tổng thống Obama dự kiến có cuộc thảo luận riêng rẽ với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull và một số nhà lãnh đạo khác.

Tại đây, nhiều khả năng Tổng thống Obama sẽ trả lời các câu hỏi về việc chiến thăng bất ngờ của ứng viên đảng Cộng hòa Donald Trump sẽ tác động thế nào đến tương lai của thỏa thuận hạt nhân với Iran, thỏa thuận chống biến đổi khí hậu và các hiệp định thương mại tự do, trong đó có hiệp định TPP.

Thất bại trong việc thông qua TPP sẽ là một “thang thuốc đắng” đối với Tổng thống Obama và có thể ảnh hưởng tiêu cực đến uy tín của nước Mỹ tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.