“Nhanh nhưng phải đúng” – sứ mệnh phóng viên thông tấn ở "điểm nóng" Trung Đông

"Israel chỉ có duy nhất một cơ quan thường trú Thông tấn xã Việt Nam với đội ngũ những phóng viên đang tác nghiệp giữa lằn ranh sinh-tử. Họ là những tấm gương không lùi bước trước gian khó...," Phó Tổng giám đốc Thông tấn xã Việt Nam Đoàn Thị Tuyết Nhung cho biết.

Trong kỷ nguyên số, thông tin lan truyền với tốc độ chưa từng có. Chỉ trong vài phút, một bức ảnh, đoạn video hay một dòng trạng thái chưa được kiểm chứng cũng có thể lan truyền khắp các nền tảng mạng xã hội, tác động mạnh mẽ đến nhận thức của công chúng về các sự kiện toàn cầu.

Đặc biệt, khi thế giới đang chứng kiến nhiều biến động phức tạp và các điểm nóng xung đột như tại khu vực Trung Đông, áp lực đối với những người làm báo ngày càng lớn: Phải nhanh để không bỏ lỡ dòng chảy thông tin, nhưng đồng thời phải chuẩn mực, chính xác, khách quan và trách nhiệm.

“Nhanh nhưng phải đúng: Sứ mệnh của cơ quan thông tấn quốc gia ở tuyến đầu thông tin quốc tế” - tọa đàm do Chi đoàn Báo Điện tử VietnamPlus phối hợp với Chi đoàn Ban Biên tập tin Thế giới, Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) vừa tổ chức chiều nay (13/3) là dịp để những người làm báo cùng nhìn lại những thách thức, cũng như yêu cầu ngày càng cao với công tác thông tin quốc tế, đặc biệt trong xử lý thông tin về các điểm nóng quốc tế giữa thời đại số.

Bản lĩnh phóng viên thông tấn từ “điểm nóng” Trung Đông

Trưởng Cơ quan thường trú TTXVN tại Israel, nhà báo Trần Thanh Bình, chia sẻ về trải nghiệm khi tác nghiệp từ điểm nóng Trung Đông: “Trong bối cảnh chiến sự hiện nay, chúng tôi tác nghiệp khá khó khăn và áp lực dưới các đợt cảnh báo tên lửa diễn ra thường xuyên, vì cứ khoảng 20-30 phút lại có một đợt báo động. Khi còi hú lên việc đầu tiên là phải dừng ngay công việc để vào hầm trú ẩn theo quy định nước sở tại. Nhưng thực tế không phải lúc nào phóng viên cũng ở gần hầm trú ẩn mà chúng tôi phải chạy đua với thời gian.”

Nhà báo Trần Thanh Bình cho hay những phóng viên nước ngoài ở Israel phải tuân thủ chặt chẽ các hướng dẫn cơ quan kiểm duyệt quân sự, đặc biệt tuân thủ việc ghi hình các vụ tấn công bằng tên lửa, các vị trí đánh chặn hoặc những khu vực nhạy cảm về an ninh. Việc này đòi hỏi phóng viên phải phản ứng nhanh với diễn biến chiến sự cần hết sức thận trọng khi thu thập thông tin, hình ảnh… Bởi thực tế những nơi chiến sự bị lập hàng rào từ rất xa, phóng viên không được lại gần địa điểm trúng tên lửa nên khó tác nghiệp.

“Sau nhiều năm tác nghiệp tại địa bàn là điểm nóng chiến sự, mặc dù rất áp lực nhưng chúng tôi cũng đã quen với nhịp độ, các quy trình ứng phó các tình huống khẩn cấp, quan trọng là luôn giữ được bình tĩnh và hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình tác nghiệp để đảm bảo tốc độ truyền tin, tính chính xác, tin cậy của thông tin. Chúng tôi theo sát diễn biến thực địa, kiểm chứng thông tin từ nhiều nguồn trước khi phát đi thông tin chính thức,” nhà báo Trần Thanh Bình nói.

Là đại diện duy nhất của các cơ quan báo chí Việt Nam tại Israel, bằng sự dấn thân như Trưởng Cơ quan thường trú TTXVN và các đồng nghiệp thông tấn, báo chí chính thống đã khẳng định được vai trò ngày càng quan trọng, khi mỗi dòng thông tin từ hiện trường gửi về, mỗi bản tin phát đi không chỉ phải phản ánh kịp thời diễn biến quốc tế, mà còn đảm bảo tính chính xác, trách nhiệm và khả năng định hướng đúng đắn. Đó cũng là kết quả của quá trình kiểm chứng, chọn lọc và xử lý thông tin nghiêm ngặt.

Chính trong hoàn cảnh ấy, vai trò của cơ quan thông tấn quốc gia càng trở nên rõ nét: Không chỉ đưa tin từ các điểm nóng, mà còn bảo đảm dòng chảy thông tin nhanh và chính xác, góp phần định hướng dư luận và củng cố niềm tin của công chúng vào báo chí chính thống.

Vậy trong bối cảnh chiến sự tại Trung Đông diễn biến nhanh, phức tạp, Ban Biên tập tin Thế giới đã thực hiện quy trình kiểm chứng và xử lý thông tin từ phóng viên thường trú cũng như từ các nguồn tin quốc tế như thế nào? Trưởng ban biên tập tin Thế giới, nhà báo Lại Thị Thanh Mai khẳng định: “Không chỉ kết nối trực tiếp với phóng viên hiện trường, chúng tôi có đội ngũ trực chiến 24/7 luôn bám sát thực tế và bao quát nguồn tin từ 30 phân xã nước ngoài cũng như từ các hãng tin thông tấn quốc tế để kịp thời xử lý thông tin.”

Nhà báo Thanh Mai cho biết thêm, đội ngũ phóng viên thường trú nước ngoài của TTXVN đều có những kỹ năng, nghiệp vụ kiểm chứng nguồn tin quốc tế, đảm bảo thông tin phù hợp với quan điểm, chủ trương của Đảng và Nhà nước, đồng thời có bản lĩnh chính trị, luôn thận trọng khi khai thác nguồn tin từ nước ngoài. Đặc biệt, mỗi phóng viên đều có khả năng sản xuất được rất nhiều loại hình thông tin từ text, ảnh, video…

“Sự có mặt tại chỗ của phóng viên thường trú giúp cập nhật nhanh, chính xác, nâng cao uy tín từ việc phản ánh thực tế của TTXVN, từ đó nâng cao tính cạnh tranh thông tin của phóng viên thông tấn,” nhà báo Thanh Mai nhấn mạnh.

Sứ mệnh của cơ quan thông tấn quốc gia

Với những biến động thế giới hai tuần qua, Báo điện tử VietnamPlus đã luôn dành ưu tiên khai thác thông tin về tình hình Trung Đông, Tổng Biên tập Trần Tiến Duẩn cho biết đội ngũ lãnh đạo báo đã lập ngay dòng sự kiện, đăng tải các tuyến tin, bài của phóng viên thông tấn ở các nước trong vùng chiến sự, sàng lọc, lựa chọn nhiều câu chuyện mang tính đời sống, giàu sức lan tỏa của các sinh viên, người dân ở những điểm nóng.

Chia sẻ về những phóng viên chiến trường thông tấn trên mặt trận Israel, Tổng Biên tập Trần Tiến Duẩn nhận định đó là đội ngũ phóng viên dấn thân: “Không chỉ là câu chuyện chuyên môn mà phóng viên thông tấn đã luôn vững vàng bản lĩnh, ý chí và trách nhiệm cao trước thông tin, để dù có dưới làn mưa bom bão đạn nơi chiến sự vẫn lăn lộn đến cùng để truyền về những thông tin chính xác, kịp thời.”

Khẳng định vai trò, vị thế của cơ quan thông tấn trong bối cảnh hiện nay, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy TTXVN, Phó Tổng giám đốc TTXVN Đoàn Thị Tuyết Nhung nhấn mạnh: “Israel chỉ có duy nhất một cơ quan thường trú TTX với đội ngũ những phóng viên đang tác nghiệp giữa lằn ranh sinh-tử. Họ là những tấm gương không lùi bước trước gian khó, đáp ứng mọi yêu cầu của lãnh đạo TTX để lan tỏa nguồn thông tin nhanh, đúng, phát huy tinh thần phóng viên thông tấn.”

Nhà báo Đoàn Thị Tuyết Nhung nhắc lại lời của Tổng Bí thư Tô Lâm khi ông đến thăm, chúc Tết các viên chức, người lao động TTXVN nhân dịp xuân Bính Ngọ 2026 vừa qua: “Nhanh là cần nhưng đúng là bắt buộc.” Mỗi bản tin của TTXVN phải là một ‘điểm tựa’ để xã hội dựa vào, để các cơ quan điều hành dựa vào, người dân tin vào. Tin đúng là nguyên tắc, trách nhiệm chính trị và đạo đức nghề nghiệp.

Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, cực kỳ khó dự đoán, đầy bất ổn, bất định như hiện nay, đặc biệt cách thức tiếp cận thông tin thay đổi, chủ yếu qua mạng xã hội, đặt ra nhiều thách thức cho người làm báo thông tấn ở tuyến đầu thông tin quốc tế, Phó Tổng giám đốc TTXVN yêu cầu những người làm báo thông tấn vững nghề, bản lĩnh và nhạy bén chính trị giữa những luồng thông tin nhiễu loạn, thận trọng trong khai thác nguồn tin; trung lập trong ngôn từ; đưa tin khách quan, cân bằng, đối chiếu với các nguồn tin…

Đặc biệt, trong kỷ nguyên số, khi thông tin lan truyền với tốc độ chóng mặt, bản lĩnh của báo chí chính thống không chỉ nằm ở việc đưa tin nhanh, mà còn ở khả năng giữ vững chuẩn mực thông tin, sự chính xác và trách nhiệm đối với xã hội. Các nhà báo phải tăng cường kiểm chứng và hậu kiểm thông tin, thể hiện tốt vai trò định hướng dư luận. Đó cũng chính là vai trò và sứ mệnh của cơ quan thông tấn quốc gia ở tuyến đầu thông tin quốc tế.

Tọa đàm với chủ đề “Nhanh nhưng phải đúng: Sứ mệnh của cơ quan thông tấn quốc gia ở tuyến đầu thông tin quốc tế” do Chi đoàn Báo Điện tử VietnamPlus phối hợp với Chi đoàn Ban Biên tập tin Thế giới tổ chức, nhân dịp Tháng Thanh niên dưới sự quan tâm, định hướng và hỗ trợ của Đoàn Thanh niên Thông tấn xã Việt Nam, cùng Ban lãnh đạo Báo Điện tử VietnamPlus, Ban Biên tập tin Thế giới.