Pháp đối mặt áp lực lớn vì lãi suất

Thống đốc Ngân hàng trung ương Pháp (Banque de France) Emmanuel Moulin cảnh báo nước này có nguy cơ dần bị “nghẹt thở vì lãi suất” nếu không sớm chấn chỉnh tài chính công, trong bối cảnh lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm đang ở mức cao nhất trong hơn hai thập kỷ.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo Financial Times ngày 5/10, ông Moulin nhấn mạnh Pháp cần tiếp tục làm chủ tình hình tài chính của mình. Theo ông, nếu không hành động, nước này thực sự có nguy cơ dần bị sức ép của lãi suất ngày càng cao bóp nghẹt.

Cảnh báo được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Chính phủ Pháp trình dự thảo ngân sách năm 2027, đặt mục tiêu đưa thâm hụt ngân sách xuống 5% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP), từ mức dự kiến 5,4% trong năm nay.

Ông Moulin, người được bổ nhiệm làm Thống đốc Banque de France vào tháng 6 vừa qua, cho rằng Pháp vẫn có khả năng lấy lại niềm tin của giới đầu tư, bất chấp những diễn biến mà ông đánh giá là “nghiêm trọng và đáng lo ngại” trên thị trường trái phiếu những ngày gần đây.

Theo người đứng đầu Banque de France, nếu Quốc hội thông qua được một ngân sách trong năm nay với các biện pháp giảm chi tiêu và thu hẹp thâm hụt như Chính phủ đề xuất, đây sẽ là bước đi cụ thể để củng cố tài chính công và góp phần trấn an thị trường.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm ngày 5/10 vẫn ở mức cao 4,86%, so với 3,49% của trái phiếu Đức cùng kỳ hạn, sau khi có lúc tiến sát ngưỡng 5% vào cuối tuần trước. Đây là mức chưa từng thấy kể từ năm 2002.

Lãi suất tăng cao đang trực tiếp làm gia tăng gánh nặng ngân sách của Pháp. Theo dự báo của Chính phủ, chi phí trả lãi nợ công có thể tăng thêm 12 tỷ euro trong năm tới, vượt 91 tỷ euro.

Không chỉ riêng Pháp, lãi suất dài hạn trên thế giới đã tăng sau khi giá năng lượng tăng vọt do cuộc chiến tại Iran. Tuy nhiên, Pháp chịu sức ép lớn hơn do giới đầu tư lo ngại về khả năng kiểm soát thâm hụt ngân sách của nước này.

Ông Moulin nhận định việc lãi suất dài hạn tăng, các điều kiện tài chính bị thắt chặt và cú sốc năng lượng lần thứ hai có thể làm suy yếu nhu cầu, qua đó giảm bớt sự cần thiết phải có thêm các biện pháp can thiệp của các ngân hàng trung ương.

Trong khi đó, dự thảo ngân sách năm 2027 dự kiến bắt đầu được Ủy ban Tài chính của Quốc hội Pháp xem xét từ ngày 7/10. Dự luật được dự báo sẽ gặp nhiều khó khăn trong quá trình thảo luận do Chính phủ không nắm đa số tại Hạ viện. Một số biện pháp được đề xuất, như đóng băng tiền lương của công chức hay lương hưu vượt một mức nhất định, có thể vấp phải sự phản đối mạnh của các lực lượng đối lập.

Dù vậy, Thống đốc Banque de France cho rằng chưa đến lúc phải tính đến khả năng Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) can thiệp, như một số nhà phân tích đề cập. Ông Moulin nhấn mạnh “Pháp không phải là Hy Lạp vào thời điểm xảy ra cuộc khủng hoảng Khu vực đồng euro”, đồng thời cho rằng “tấm lưới an toàn” trước hết nằm trong chính nước Pháp, cụ thể là khả năng người dân và các đại biểu dân cử nhận thức được sự cần thiết phải chấn chỉnh tài chính công.