Phát triển nguồn nhân lực lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đã ký Quyết định số 893/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu - phát triển, ứng dụng và hỗ trợ kỹ thuật trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử” (Đề án).

Đề án đặt mục tiêu tổng quát là đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu - phát triển, hỗ trợ kỹ thuật và ứng dụng năng lượng nguyên tử bảo đảm đủ số lượng, cơ cấu hợp lý và chất lượng, đáp ứng yêu cầu phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử, bảo đảm an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân.

*Đến 2030, phấn đấu 100% nhân lực đủ năng lực thực thi các nhiệm vụ ứng dụng năng lượng nguyên tử

Mục tiêu cụ thể đến năm 2030, phấn đấu 100% nhân lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử ở trung ương và địa phương được đào tạo, bồi dưỡng, đủ năng lực thực thi các nhiệm vụ quản lý nhà nước về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân, ứng dụng năng lượng nguyên tử.

Hình thành đội ngũ nhân lực nghiên cứu - phát triển nòng cốt có trình độ cao, đủ năng lực tiếp thu, làm chủ, chuyển giao và phát triển công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, phục vụ triển khai điện hạt nhân và mở rộng ứng dụng bức xạ, đồng vị phóng xạ trong các ngành kinh tế - xã hội. Xây dựng đội ngũ nhân lực vận hành an toàn, hiệu quả lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu, phục vụ nghiên cứu khoa học, đào tạo và sản xuất đồng vị phóng xạ.

Phấn đấu 100% nhân lực hỗ trợ kỹ thuật của cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được bồi dưỡng, đủ năng lực hỗ trợ kỹ thuật cho công tác thẩm định, thanh tra, kiểm tra, quan trắc phóng xạ môi trường và ứng phó sự cố; phấn đấu 100% nhân lực hỗ trợ kỹ thuật về an ninh hạt nhân, quan trắc phóng xạ và ứng phó sự cố của các bộ, ngành được bồi dưỡng, đủ năng lực thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ bảo đảm an ninh và ứng phó sự cố.

100% nhân viên bức xạ được cơ sở tiến hành công việc bức xạ tổ chức đào tạo an toàn bức xạ theo quy định của pháp luật. Hình thành đội ngũ nhân lực có khả năng vận hành, khai thác hiệu quả nguồn bức xạ trong y tế, công nghiệp, nông nghiệp - môi trường và các ngành kinh tế - kỹ thuật khác; tuân thủ đầy đủ yêu cầu về bảo đảm an toàn, an ninh.

Đến năm 2035, 100% nhân lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử ở trung ương và địa phương được đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng bảo đảm đủ năng lực thực thi các nhiệm vụ quản lý nhà nước về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân, ứng dụng năng lượng nguyên tử. 

Nhân lực của cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia được đào tạo, bồi dưỡng bảo đảm tự chủ được 70% năng lực thẩm định, đánh giá, thanh tra, kiểm tra, giám sát an toàn và an ninh các dự án điện hạt nhân và 100% đối với dự án lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu.

Phát triển đội ngũ nhân lực có trình độ chuyên sâu, đủ năng lực thực hiện độc lập các hoạt động phân tích, đánh giá an toàn, thẩm định kỹ thuật và tư vấn phục vụ cơ quan quản lý nhà nước trong toàn bộ vòng đời dự án điện hạt nhân.

100% nhân viên bức xạ được cơ sở tiến hành công việc bức xạ tổ chức đào tạo an toàn bức xạ theo quy định của pháp luật. Hình thành đội ngũ nhân lực có khả năng làm chủ công nghệ ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ trong y tế, công nghiệp, nông nghiệp - môi trường và các ngành kinh tế - kỹ thuật khác.

Tầm nhìn đến năm 2050, nhân lực quản lý nhà nước tại trung ương và địa phương được đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên, đủ năng lực thực thi nhiệm vụ, bảo đảm hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước và góp phần đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội. 

Nhân lực cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia có đủ năng lực thẩm định, cấp phép, thanh tra, giám sát và ứng phó sự cố đối với các loại hình lò phản ứng hạt nhân, bao gồm lò phản ứng hạt nhân công suất lớn và lò phản ứng hạt nhân mô-đun nhỏ; bảo đảm năng lực điều phối chiến lược quốc gia về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân...

*Đối tượng được đào tạo, bồi dưỡng

Theo Đề án, đối tượng được đào tạo, bồi dưỡng bao gồm:

Nhân lực quản lý nhà nước: Nhân lực tại cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia; nhân lực tại bộ, cơ quan trung ương thực hiện công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; nhân lực tại địa phương thực hiện công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Nhân lực nghiên cứu - phát triển và hỗ trợ kỹ thuật: Nhân lực thuộc các tổ chức khoa học và công nghệ công lập, đơn vị sự nghiệp công lập hoạt động trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; nhân lực thuộc tổ chức khoa học và công nghệ ngoài công lập, doanh nghiệp, cơ sở ứng dụng và các tổ chức khác có hoạt động nghiên cứu - phát triển, hỗ trợ kỹ thuật trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, có khả năng tham gia thực hiện các chương trình, nhiệm vụ, dự án của nhà nước hoặc cung cấp dịch vụ kỹ thuật phục vụ quản lý nhà nước.

Nhân lực ứng dụng năng lượng nguyên tử: Nhân viên bức xạ tại các cơ sở tiến hành công việc bức xạ, trừ nhân lực phục vụ dự án nhà máy điện hạt nhân được đào tạo, bồi dưỡng theo Đề án khác hoặc do chủ đầu tư dự án thực hiện.

Nội dung đào tạo, bồi dưỡng phải được thiết kế phù hợp với từng nhóm đối tượng được đào tạo, bồi dưỡng, bảo đảm đáp ứng yêu cầu về năng lực chuyên môn, nghiệp vụ theo từng lĩnh vực, bao gồm: điện hạt nhân; lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu; nghiên cứu và phát triển, ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ trong các ngành kinh tế - kỹ thuật. 

Hình thức đào tạo, bồi dưỡng được thực hiện theo quy định pháp luật, phù hợp với đối tượng, nội dung đào tạo, bồi dưỡng, gồm một hoặc các hình thức đào tạo sau đây: Bồi dưỡng ngắn hạn, cơ bản, nâng cao; đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu; đào tạo, bồi dưỡng cho giảng viên; đào tạo tại chỗ; đào tạo sau đại học; đào tạo an toàn bức xạ.

Đề án đã đặt ra các nhiệm vụ và giải pháp về cơ chế, chính sách đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực; phát triển, chuẩn hóa và hiện đại hóa chương trình đào tạo, bồi dưỡng; xây dựng kế hoạch và tổ chức đào tạo, bồi dưỡng; đầu tư và phát triển hạ tầng, cơ sở vật chất cho hoạt động đào tạo, bồi dưỡng; tăng cường hợp tác quốc tế và liên kết đào tạo, bồi dưỡng; triển khai chuyển đổi số trong công tác đào tạo, bồi dưỡng và quản lý nhân lực.