Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh: Cơ hội kết nối, phát triển chuỗi giá trị nông sản chủ lực của Việt Nam

Sáng 16/7, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với đại diện các bộ, Liên Hợp quốc tại Việt Nam và các đối tác quốc tế tổ chức đối thoại quốc gia lần thứ hai về Hệ thống Lương thực thực phẩm Việt Nam: Minh bạch – trách nhiệm – bền vững.

Phát biểu tại buổi đối thoại, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Bình Minh nhấn mạnh, Chính phủ Việt Nam nhận thức sâu sắc cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các quốc gia và các tác nhân trong hệ thống lương thực thực phẩm nhằm tạo ra những thay đổi sâu rộng của cả hệ thống.

Việc này sẽ giúp Việt Nam làm tốt hơn về xóa đói giảm nghèo, đảm bảo an ninh lương thực và dinh dưỡng ở các vùng nông thôn, vùng dân tộc thiểu số và nhóm dễ bị tổn thương, đặc biệt là đối tượng phụ nữ và trẻ em. Ngoài ra, đây cũng là cơ hội để kết nối, phát triển chuỗi giá trị nông sản chủ lực của Việt Nam theo hướng minh bạch, trách nhiệm, bền vững.

Nông nghiệp Việt Nam có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đảm bảo an ninh lương thực, ổn định xã hội và sinh kế cho trên 60% dân số sinh sống ở khu vực nông thôn và đóng góp 14,85% GDP của quốc gia (năm 2020).

Mặc dù bị tác động của đại dịch COVID-19 và biến đổi khí hậu, thiên tai, nhưng nông nghiệp Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng ở mức 2,68% trong năm 2020. Ngoài đảm bảo vững chắc an ninh lương thực, thực phẩm cho gần 100 triệu dân, nông nghiệp Việt Nam còn có vai trò quan trọng trong hệ thống lương thực thực phẩm toàn cầu. Năm 2020, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản Việt Nam đạt 41,53 tỷ USD. Trong 6 tháng đầu năm 2021, xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt 24,23 tỷ USD.

Không chỉ quan tâm đến sản xuất nông nghiệp, Chính phủ Việt Nam đề cao vai trò quan trọng của công nghệ số và đổi mới sáng tạo trong việc tăng hiệu quả trong sản xuất, năng suất, an toàn thực phẩm và phân phối; đồng thời, kết nối người sản xuất trực tiếp với người tiêu dùng.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lê Minh Hoan cho rằng, các ngành chức năng cần hỗ trợ tổ chức nông dân ở cấp cơ sở làm nòng cốt cho liên kết chuỗi giá trị nông nghiệp để đảm bảo cân đối lợi ích của các tác nhân trong chuỗi; phát triển các hình thức hợp tác công – tư đa dạng để thu hút đầu tư tư nhân thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị nông sản có trách nhiệm, minh bạch và bền vững.

Hệ thống Lương thực thực phẩm Việt Nam rất đa dạng và đang đối mặt với nhiều thách thức. Các dự báo và thực tế biến đổi khí hậu toàn cầu những năm gần đây cho thấy, Việt Nam là một trong những nước chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu.

Theo Điều phối viên thường trú của Liên Hợp quốc tại Việt Nam, ông Kamal Malhotra, an ninh dinh dưỡng vẫn là một vấn đề nan giải chủ yếu do chế độ ăn uống thiếu lành mạnh và thực phẩm không an toàn. Suy thoái môi trường do khai thác tài nguyên quá mức và sử dụng hóa chất ngày càng trở nên báo động. Hay sự bất bình đẳng trong phân chia lợi ích, mất khả năng thu hút lao động trẻ, thiếu khả năng kết nối thị trường cũng như khả năng quản trị sản xuất chế biến và luân chuyển hàng hóa yếu làm giảm khả năng cạnh tranh của ngành nông nghiệp và thực phẩm.

"Liên Hợp quốc tại Việt Nam sẽ đồng hành hỗ trợ Chính phủ Việt Nam, cùng với các đối tác phát triển để chuyển đổi hệ thống lương thực thực phẩm, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững", ông Kamal Malhotra cho biết.

Trước những thách thức mà nông nghiệp Việt Nam đang phải đối diện, Giám đốc Ngân hàng Thế giới Carolyn Turk cho rằng, nếu không giải quyết sẽ đặt quốc gia vào tình trạng rủi ro không thể hoàn thành các mục tiêu phát triển bền vững. Đây là lúc để ngành nông nghiệp tự chuyển đổi sang trạng thái xanh, bền vững và bao trùm hơn. Ngân hàng Thế giới và các đối tác phát triển khác sẵn sàng cộng lực với Chính phủ và khối tư nhân thúc đẩy quá trình chuyển đổi này.

Tại buổi đối thoại, các đại biểu đã chia sẻ về kết quả trao đổi thảo luận tại các phiên đối thoại trước; dự thảo về các ưu tiên và lộ trình triển khai thực hiện chuyển đổi Hệ thống Lương thực thực phẩm Việt Nam.

Các đại biểu cũng kêu gọi sự quan tâm hợp tác, hỗ trợ và đồng hành của các bên liên quan trong quá trình triển khai thực hiện hướng đến Hệ thống Lương thực thực phẩm Việt Nam minh bạch, trách nhiệm, bền vững./.