Quy định mới về chế độ, chính sách đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 104/2018/NĐ-CP ngày 8/8/2018 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài và Nghị định số 08/2019/NĐ-CP ngày 23/1/2019 của Chính phủ quy định một số chế độ đối với thành viên Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 51/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024.

Về chế độ đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài, Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi khoản 2 Điều 3 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP nhằm làm rõ khái niệm "thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài". Theo quy định mới, thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài là cán bộ, công chức, viên chức, người lao động theo quy định của pháp luật; sỹ quan, quân nhân chuyên nghiệp; viên chức, công nhân viên làm việc trong lực lượng vũ trang, được cấp có thẩm quyền cử đi công tác nhiệm kỳ tại cơ quan Việt Nam ở nước ngoài theo quy định của pháp luật về cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài và các quy định liên quan khác.

*Mỗi bộ, ngành được phân công tối đa 01 thành viên tham gia công tác kiêm nhiệm

Đồng thời, Nghị định số 366/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 6 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP về chế độ phụ cấp kiêm nhiệm theo hướng bổ sung thêm quy định phụ cấp đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài tham gia công tác kiêm nhiệm và biên chế kiêm nhiệm của bộ, ngành.

Cụ thể, Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 6 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP như sau:

"1. Người đứng đầu cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được cấp có thẩm quyền giao kiêm nhiệm công tác tại nước khác hoặc tổ chức quốc tế khác được hưởng mức phụ cấp kiêm nhiệm địa bàn như sau: Kiêm nhiệm từ một đến hai nước hoặc tổ chức quốc tế khác được hưởng 15% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn; kiêm nhiệm từ ba nước hoặc tổ chức quốc tế khác trở lên được hưởng 20% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn.

Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài tham gia công tác kiêm nhiệm được hưởng mức phụ cấp kiêm nhiệm theo tỷ lệ tương ứng với từng chức vụ ngoại giao và chức danh có chỉ số sinh hoạt phí tương đương quy định tại Bảng tỷ lệ hưởng phụ cấp kiêm nhiệm địa bàn ban hành kèm theo Nghị định này.

Mỗi bộ, ngành có biên chế tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài được phân công tối đa 01 thành viên tham gia công tác kiêm nhiệm. Người đứng đầu cơ quan chủ quản trong nước có trách nhiệm phân công thành viên tham gia công tác kiêm nhiệm tại địa bàn".

*Nhà nước chi trả chi phí đi lại, điều trị tại nước thứ ba trong hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm

Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài công tác nhiệm kỳ tại địa bàn đang xảy ra xung đột vũ trang, thảm họa do thiên tai, dịch bệnh nghiêm trọng đe dọa tính mạng hoặc trong điều kiện công tác đặc biệt khó khăn được hưởng trợ cấp hàng tháng bằng 30% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn.

Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung khoản 1 của Điều 7 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP theo hướng cho phép Bộ trưởng Bộ Ngoại giao quyết định địa bàn và thời gian được hưởng trợ cấp nêu trên mà không cần xin ý kiến thống nhất của Bộ Tài chính.

Đồng thời, Nghị định số 366/2026/NĐ-CP bổ sung quy định Nhà nước chi trả chi phí đi lại, chi phí điều trị tại nước thứ ba trong các tình huống rủi ro như sau: "Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại, chi phí điều trị tại nước thứ ba trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc trường hợp xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan."

*Điều chỉnh chế độ thanh toán một số khoản chi phí

Ngoài ra, Nghị định số 366/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung khoản 1,4 của Điều 9 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP theo hướng điều chỉnh, làm rõ chế độ thanh toán các khoản chi phí liên quan nhà ở, chi phí đi lại... như sau:

" 1. Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước thanh toán tiền nhà ở, tiền điện, tiền nước, tiền chất đốt, tiền thuê bao cáp truyền hình, tiền cước phí điện thoại, tiền thuê bao internet; được hưởng 40% mức lương hiện hưởng cộng phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có), được tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội như khi công tác trong nước.".

"4. Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được thanh toán tiền vé khứ hồi về Việt Nam hoặc nước thứ ba trong nhiệm kỳ công tác khi bố, mẹ đẻ, bố, mẹ vợ, bố, mẹ chồng, bố, mẹ nuôi theo quy định của pháp luật, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi theo quy định của pháp luật, qua đời ở Việt Nam, ở sở tại hoặc ở nước thứ ba".

*Bổ sung chế độ phu nhân/phu quân

Nghị định số 366/2026/NĐ-CP bổ sung khoản 7a vào sau khoản 7 Điều 11 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP về chế độ phu nhân/phu quân như sau:

"7a. Vợ, chồng đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại, chi phí điều trị tại nước thứ ba trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc trường hợp xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan."

*Sửa đổi chế độ đối với con đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài

Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Điều 12 Nghị định số 08/2019/NĐ-CP về chế độ đối với con chưa thành niên đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài như sau:

"Điều 12. Chế độ đối với con đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài.

1. Con đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được hỗ trợ học phí cho đến hết bậc trung học phổ thông tại quốc gia tiếp nhận, cụ thể như sau:

a) Hỗ trợ học phí cấp theo từng tháng trong năm học với mức tối đa bằng mức sinh hoạt phí cơ sở, áp dụng đối với các trường hợp thực tế có đóng học phí ở sở tại;

b) Điều kiện được hưởng hỗ trợ học phí là tại những địa bàn mà các trường công lập sở tại không có chính sách miễn học phí cho con thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài hoặc tại những địa bàn mà con của thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài phải học trường ngoài công lập.

2. Con chưa thành niên đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước chi trả chi phí mua bảo hiểm khám bệnh, chữa bệnh và chế độ vé máy bay tương tự như đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài; được Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại, chi phí điều trị tại nước thứ ba trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc trường hợp xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan."

Nghị định số 366/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 24/9/2026.

Các chế độ quy định tại Nghị định này được áp dụng kể từ ngày 1/7/2026 đối với thành viên và vợ, chồng, con đi theo thành viên cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài.

Thành viên và vợ, chồng, con chưa thành niên đi theo thành viên cơ quan khác của Việt Nam ở nước ngoài tiếp tục hưởng các chế độ tại Nghị định số 08/2019/NĐ-CP ngày 23/1/2019 của Chính phủ quy định một số chế độ đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 51/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024 của Chính phủ. Việc áp dụng các chế độ tại Nghị định này đối với thành viên và vợ, chồng, con đi theo thành viên cơ quan khác của Việt Nam ở nước ngoài được thực hiện theo quy định của cấp có thẩm quyền./.