Tây Ninh cần gì để bứt phá trong kỷ nguyên AI?

Trong bối cảnh chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi phương thức quản lý, sản xuất và kinh doanh, tỉnh Tây Ninh xác định, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là một trong những nhiệm vụ đột phá nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, cải thiện hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trọng tâm không chỉ là nâng cao trình độ chuyên môn mà còn hình thành đội ngũ cán bộ, công chức, người lao động có khả năng ứng dụng công nghệ, thích ứng với những yêu cầu mới của nền kinh tế số.

Đào tạo kỹ năng số, nâng cao hiệu quả quản trị

Theo Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh, thời gian qua, tỉnh đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, gắn nâng cao chất lượng nguồn nhân lực với yêu cầu vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Trong 9 tháng năm 2026, tỉnh tổ chức 33 lớp tập huấn trực tiếp về chuyển đổi số, thu hút hơn 2.500 học viên; phối hợp với Cục Chuyển đổi số quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức 3 lớp bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng AI, bảo đảm an toàn thông tin cho trên 3.500 học viên. Các lớp tập huấn trực tuyến dành cho cấp xã thu hút hơn 1.000 đại biểu tham dự.

Hoạt động đào tạo chuyển từ phổ biến kiến thức sang trang bị kỹ năng thực hành, giải quyết những vấn đề phát sinh trong công tác quản lý, điều hành và cung cấp dịch vụ công. Tại xã Tuyên Bình, ông Nguyễn Hồng Lĩnh, Phó Chủ tịch UBND xã cho biết, địa phương chú trọng bồi dưỡng kỹ năng chuyển đổi số cho cán bộ, đảng viên, đồng thời phối hợp tổ chức tập huấn cho hợp tác xã, tổ hợp tác và các tổ công nghệ số cộng đồng. Việc mở rộng đối tượng đào tạo giúp cán bộ và người dân tiếp cận công nghệ, nâng cao khả năng ứng dụng các nền tảng số trong sản xuất, kinh doanh và đời sống.

Còn ở xã Tân Trụ, theo Bí thư Đảng ủy xã Đặng Hoàng Tuấn, địa phương đẩy mạnh xử lý văn bản điện tử, sử dụng chữ ký số, lịch công tác điện tử và giao việc trực tuyến. Từ đầu năm đến nay, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã tiếp nhận trên 3.188 hồ sơ; riêng 2.692 hồ sơ mới tiếp nhận có 2.679 hồ sơ nộp trực tuyến, đạt 99,52%. Mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp đạt 100%.

Kết quả này cho thấy, hiệu quả chuyển đổi số không chỉ được đánh giá bằng số lượng cán bộ tham gia tập huấn mà còn thể hiện qua khả năng vận hành bộ máy, giải quyết thủ tục hành chính và chất lượng phục vụ người dân.

Ông Nguyễn Thành Đại, Phó Trưởng phòng Chuyển đổi số, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Tây Ninh nhận định, các quy định pháp luật mới về dữ liệu, công nghiệp công nghệ số, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ, công chức.

Theo ông Nguyễn Thành Đại, điều quan trọng không chỉ là học để biết mà phải học để làm, để thay đổi. Mỗi cơ quan, đơn vị xác định rõ vấn đề cần giải quyết, dữ liệu cần khai thác, quy trình cần cải tiến và công nghệ phù hợp để ứng dụng vào thực tiễn. Đây là cơ sở để chuyển đổi số đi vào chiều sâu, tạo thay đổi thực chất trong phương thức làm việc.

Các chương trình bồi dưỡng hiện tập trung vào quản trị chuyển đổi số, dữ liệu lớn, ứng dụng AI, đạo đức AI và an toàn thông tin. Thông qua kết hợp kiến thức nền tảng với phân tích tình huống, thực hành và trao đổi kinh nghiệm, học viên có điều kiện tiếp cận phương pháp quản trị hiện đại, nâng cao khả năng xử lý công việc trong môi trường số.

Gắn đào tạo với nhu cầu phát triển thực tiễn

Bên cạnh nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, Tây Ninh đang hướng tới xây dựng hệ sinh thái phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, kết nối cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp, chuyên gia và các tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo.

Theo Tiến sĩ Dương Trọng Hải, Giám đốc Chương trình Hệ sinh thái Giá trị Đổi mới sáng tạo Hspace, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, công nghệ số và đổi mới sáng tạo đang đặt ra yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực. Tại Tây Ninh, để đáp ứng nhu cầu chuyển đổi số, người lao động không chỉ cần kiến thức chuyên môn mà còn phải có khả năng thích ứng, tư duy sáng tạo, sử dụng công nghệ và giải quyết những vấn đề thực tiễn.

Từ góc độ phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, ông Lý Đình Quân, Phó Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Quốc gia, Giám đốc Trung tâm Ươm tạo khởi nghiệp Sông Hàn cho rằng, các trung tâm đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp có vai trò quan trọng trong phát hiện, bồi dưỡng tài năng và đưa tri thức vào thực tiễn. Các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Tây Ninh cần tăng cường kết nối với doanh nghiệp, chuyên gia và tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp để tiếp nhận những bài toán thực tế, tạo môi trường thử nghiệm, nghiên cứu và phát triển ý tưởng. Việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao vì vậy cần gắn với khả năng ứng dụng, thương mại hóa sáng kiến và giải quyết nhu cầu của địa phương.

Theo Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Tây Ninh Nguyễn Minh Hải, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao không còn là nhiệm vụ riêng của ngành giáo dục, doanh nghiệp hay cơ quan quản lý mà là bài toán chung của cả hệ sinh thái. Điều quan trọng không chỉ là tăng số lượng người được đào tạo mà phải đổi mới cách phát hiện, đào tạo, sử dụng và phát triển tài năng.

Ông Nguyễn Minh Hải cho rằng, trong bối cảnh khoa học, công nghệ đang thay đổi nhanh chóng, năng lực cạnh tranh của địa phương ngày càng phụ thuộc vào chất lượng và khả năng đổi mới của con người. Vì vậy, đào tạo không chỉ nhằm đáp ứng vị trí việc làm hiện tại mà còn phải chuẩn bị khả năng thích ứng với những ngành nghề, công nghệ và yêu cầu mới trong tương lai.

Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Lê Văn Hẳn cho biết, phát triển toàn diện nguồn nhân lực, trọng tâm là nhân lực chất lượng cao gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được tỉnh xác định là nhiệm vụ quan trọng để tạo động lực phát triển. Tây Ninh đặt mục tiêu đến năm 2030 thu hút, cử đi đào tạo tối thiểu 30 Tiến sĩ và 600 Thạc sĩ; trong đó có ít nhất 10 Tiến sĩ, 150 Thạc sĩ thuộc các lĩnh vực kỹ thuật, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đô thị thông minh và nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Tỉnh phấn đấu tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 80%, trong đó lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt 40%.

Cùng với đào tạo trong nước, mỗi năm, tỉnh dự kiến tổ chức ít nhất hai lớp bồi dưỡng ngắn hạn ở nước ngoài, mỗi lớp khoảng 30 người, tập trung vào quản trị hiện đại, đô thị thông minh, logistics, du lịch, công nghiệp xanh và nông nghiệp công nghệ cao.

Để đáp ứng yêu cầu phát triển, Tây Ninh chú trọng đổi mới giáo dục nghề nghiệp theo hướng gắn đào tạo với nhu cầu sử dụng lao động, khuyến khích doanh nghiệp tham gia xây dựng chương trình, hướng dẫn thực hành và tiếp nhận lao động sau đào tạo. Các ngành nghề phục vụ chuyển đổi xanh, chuyển đổi số như tự động hóa, cơ điện tử, logistics, năng lượng tái tạo, công nghệ môi trường, nông nghiệp công nghệ cao và thương mại điện tử được ưu tiên phát triển.

Tỉnh đồng thời nghiên cứu hoàn thiện cơ chế thu hút, trọng dụng chuyên gia, nhà khoa học, kỹ sư giỏi và sinh viên xuất sắc; tạo môi trường làm việc chuyên nghiệp, khuyến khích đổi mới sáng tạo, đánh giá năng lực dựa trên kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Việc kết hợp đào tạo kỹ năng số, phát triển nhân tài và nâng cao hiệu quả quản trị công đang mở ra hướng tiếp cận mới trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực của Tây Ninh. Khi chất lượng đào tạo được gắn với nhu cầu thực tiễn, năng lực đổi mới sáng tạo được phát huy và đội ngũ cán bộ, người lao động thích ứng tốt hơn với công nghệ, địa phương sẽ có thêm nền tảng để nâng cao năng suất, thu hút đầu tư và thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.