Tây Ninh rà soát 1.847 thủ tục, lộ nhiều “điểm nghẽn” số

Theo yêu cầu đánh giá khả năng đáp ứng sẵn sàng của thủ tục hành chính trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung cấp bộ, tỉnh Tây Ninh đã rà soát 1.847 thủ tục hành chính của tỉnh trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung của 11 bộ, ngành và nhận diện nhiều điểm nghẽn về kết nối, trạng thái hồ sơ, thanh toán trực tuyến, đồng bộ và liên thông dữ liệu.

Thủ tục sẵn sàng nhưng hệ thống chưa thực sự thông suốt

Trong tổng số 1.847 thủ tục hành chính được rà soát, có 264 thủ tục thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ, 126 thủ tục thuộc Bộ Nội vụ, 195 thủ tục thuộc Bộ Tư pháp, 208 thủ tục thuộc Bộ Xây dựng, 220 thủ tục thuộc Bộ Công Thương, 35 thủ tục thuộc Bộ Dân tộc và Tôn giáo, 164 thủ tục thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 365 thủ tục thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 150 thủ tục thuộc Bộ Y tế, 113 thủ tục thuộc Bộ Tài chính và 7 thủ tục thuộc Bộ Ngoại giao.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh Phạm Tấn Hòa, kết quả rà soát cho thấy phần lớn thủ tục hành chính đã được cấu hình trên hệ thống của các bộ, ngành. Tuy nhiên, mức độ đáp ứng về hạ tầng kỹ thuật, kết nối với Cổng Dịch vụ công Quốc gia và hệ thống của địa phương chưa đồng đều; một số thủ tục chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chí sẵn sàng, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình tiếp nhận, xử lý và theo dõi hồ sơ.

Đáng chú ý, đối với hệ thống của Bộ Khoa học và Công nghệ, toàn bộ 264/264 thủ tục hành chính được rà soát đều đáp ứng điều kiện triển khai trên hệ thống. Tuy nhiên, hệ thống này chưa kết nối với hệ thống quản lý văn bản và điều hành hoặc các hệ thống có liên quan của địa phương. Đây là khoảng trống cần được xử lý để bảo đảm quy trình điện tử không bị ngắt quãng giữa các khâu.

Tình trạng tương tự được ghi nhận tại hệ thống của Bộ Tư pháp khi 195/195 thủ tục đáp ứng điều kiện triển khai, nhưng hệ thống chưa kết nối với hệ thống quản lý văn bản và điều hành của địa phương. Riêng thủ tục đăng ký khai sinh còn gặp tình trạng nghẽn đường truyền đồng bộ dữ liệu dân cư quốc gia trong giờ cao điểm; độ trễ trong việc cấp mã định danh cá nhân giữa các hệ thống cũng có thể khiến hồ sơ bị báo quá hạn trên phần mềm dù cán bộ đã hoàn thành xử lý bản giấy đúng thời hạn.

Một trường hợp khác cho thấy rõ sự bất cập giữa cấu hình trên hệ thống và thực tế tiếp nhận hồ sơ là thủ tục đăng ký mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội, vay vốn để hộ gia đình, cá nhân tự xây dựng hoặc cải tạo, sửa chữa nhà ở. Hệ thống được cấu hình để người dân có thể lựa chọn cơ quan tiếp nhận là Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực; tuy nhiên, khi lựa chọn Ủy ban nhân dân cấp xã, cán bộ tiếp nhận lại không có chức năng chuyển hồ sơ sang Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực để xử lý.

Theo ông Phạm Tấn Hòa, những bất cập trên không chỉ là vấn đề kỹ thuật đơn thuần mà còn tác động trực tiếp đến hiệu quả cải cách thủ tục hành chính. Khi các hệ thống chưa liên thông, cán bộ phải thực hiện nhiều thao tác thủ công, thậm chí nhập lại thông tin trên các phần mềm khác nhau, làm tăng thời gian xử lý và nguy cơ sai lệch dữ liệu.

Một trong những vấn đề được Tây Ninh đặc biệt lưu ý là thanh toán trực tuyến. Đối với một số thủ tục có phát sinh phí, lệ phí, thông tin giao dịch chưa thể hiện đầy đủ tên doanh nghiệp, địa chỉ, mã hồ sơ và các thông tin cần thiết; thời gian tiền chuyển vào tài khoản của đơn vị còn chậm, có trường hợp nửa ngày hoặc ngày hôm sau mới nhận được. Do đó, việc đối chiếu giao dịch gặp khó khăn và một số thủ tục vẫn phải thực hiện thu phí, lệ phí bằng tiền mặt.

Không để chuyển đổi số làm phát sinh thêm thao tác

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh Phạm Tấn Hòa, mục tiêu của việc rà soát không chỉ dừng ở việc xác định thủ tục nào đã được cấu hình, mà quan trọng hơn là đánh giá khả năng vận hành thực tế từ lúc người dân, doanh nghiệp nộp hồ sơ đến khi nhận kết quả.

Thực tế rà soát cho thấy một số hệ thống của bộ, ngành chưa tự động kết nối với hệ thống quản lý văn bản và điều hành của tỉnh. Cán bộ Một cửa trong một số trường hợp phải tải văn bản thủ công giữa hai phần mềm để đồng bộ trạng thái hồ sơ. Quy trình luân chuyển hồ sơ còn nhiều bước trung gian; địa phương chưa được phân quyền đầy đủ để tạo mới hoặc điều chỉnh quy trình phù hợp với thực tế.

Trong khi đó, việc tái sử dụng dữ liệu của người dân chưa mang lại hiệu quả tương xứng do thiếu hướng dẫn cụ thể đối với từng loại thủ tục và quy trình khai thác dữ liệu trên hệ thống của các bộ, ngành. Từ thực tiễn trên, Tây Ninh đề nghị tiếp tục hoàn thiện kết nối giữa hệ thống của các bộ, ngành với Cổng Dịch vụ công Quốc gia và hệ thống quản lý văn bản của tỉnh; đồng thời hoàn thiện các chức năng đồng bộ dữ liệu, ký số, số hóa hồ sơ, thanh toán trực tuyến và tái sử dụng dữ liệu. Tỉnh cũng đề nghị xây dựng quy trình khai thác, tái sử dụng dữ liệu của người dân và có hướng dẫn cụ thể để địa phương triển khai thống nhất.

Đối với những vấn đề có tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp, tỉnh đề nghị khắc phục các lỗi khi tiếp nhận hồ sơ, thanh toán trực tuyến, luân chuyển và trả kết quả; tăng cường đầu mối kỹ thuật hỗ trợ xử lý sự cố, không để người dân phải chờ đợi lâu. Đồng thời, Tây Ninh đề nghị rà soát 42 thủ tục hành chính thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường chưa đáp ứng điều kiện sẵn sàng, loại bỏ các thủ tục đã bãi bỏ và cập nhật kịp thời thủ tục mới để bảo đảm việc nộp hồ sơ, thanh toán trực tuyến được liên tục.

Theo ông Phạm Tấn Hòa, việc nhận diện cụ thể từng điểm nghẽn từ hạ tầng, dữ liệu, quy trình đến thao tác nghiệp vụ là cơ sở để các hệ thống giải quyết thủ tục hành chính chuyển từ yêu cầu “có trên môi trường số” sang vận hành thực chất, liên thông và thuận tiện hơn. Đây cũng là điều kiện quan trọng để chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính thực sự hướng đến người dân, doanh nghiệp, thay vì làm phát sinh thêm quy trình và thao tác cho cả người thực hiện lẫn người sử dụng dịch vụ.