Thách thức của ngành dầu mỏ Canada sau biến động tại Venezuela

Theo Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC), Venezuela là quốc gia sở hữu trữ lượng dầu thô đã được chứng minh lớn nhất thế giới, ước tính khoảng 303 tỷ thùng – chiếm khoảng 17% trữ lượng toàn cầu. Hai quốc gia giàu dầu mỏ lớn tiếp theo là Saudi Arabia với 267 tỷ thùng và Iran (209 tỷ thùng).

Canada có thể sẽ đứng thứ 4 trong danh sách nhưng vì dữ liệu của OPEC không bao gồm dầu “phi truyền thống”, bao gồm cả dầu thô tổng hợp được tạo ra bằng cách nâng cấp bitum chiết xuất từ cát dầu, nên tổ chức này ước tính trữ lượng của Canada chỉ ở mức 4,3 triệu thùng. Trong khi các nguồn khác, bao gồm Bộ Tài nguyên Thiên nhiên Canada và Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ, ước tính trữ lượng dầu mỏ của Canada là 170 triệu thùng.Giống như Canada, trữ lượng dầu mỏ của Venezuela chủ yếu là dầu thô nặng giàu bitum, loại dầu khó khai thác và chế biến hơn, tốn kém hơn. Hầu hết các mỏ dầu chưa được khai thác của Venezuela nằm ở Vành đai Orinoco, một dải đất ở phía Đông Bắc đất nước trải dài hơn 55.000 km2.

Venezuela trở thành một trong những nhà sản xuất dầu hàng đầu thế giới vào những năm 1970, với sản lượng đạt đỉnh hơn 3 triệu thùng mỗi ngày vào cuối những năm 1990. Kể từ đó, do một số yếu tố bao gồm giá dầu giảm, lệnh trừng phạt kinh tế, kế hoạch quốc hữu hóa của chính phủ và quản lý yếu kém các nguồn tài nguyên, quốc gia này đã không phát huy hết tiềm năng của mình.

Nhà phân tích thị trường dầu mỏ Rory Johnston của Commodity Context cho biết trong một báo cáo: “Venezuela rõ ràng có thể sản xuất nhiều dầu hơn nữa… nếu được tiếp cận tự do hơn, không bị trừng phạt vào thị trường toàn cầu và thu hút được lượng lớn đầu tư nước ngoài. Nhưng hàng thập kỷ thiếu đầu tư và hậu quả là mất đi chuyên môn vận hành đã làm mục nát cơ sở hạ tầng vật chất hỗ trợ ngành công nghiệp này”. Kết quả là, Venezuela chỉ sản xuất chưa đến 1% lượng dầu thô toàn cầu hàng ngày.

Theo dữ liệu của OPEC, nước này sản xuất trung bình 921.000 thùng mỗi ngày vào năm 2024. Để so sánh, Saudi Arabia sản xuất 8,9 triệu thùng mỗi ngày và Canada 1,5 triệu thùng (mặc dù theo tiêu chí của Bộ Tài nguyên Thiên nhiên Canada, nước này sản xuất trung bình hơn 5 triệu thùng mỗi ngày).

Mặc dù sở hữu trữ lượng lớn nhất thế giới và sản lượng hạn chế, nền kinh tế Venezuela vẫn phụ thuộc rất nhiều vào dầu mỏ, chiếm 80% xuất khẩu và 17% tổng sản phẩm quốc nội.

Tin tức về cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela đã khiến giá cổ phiếu của các công ty dầu khí lớn nhất Canada - bao gồm Suncor Energy Inc., Cenovus Energy Inc., Enbridge Inc., Imperial Oil Ltd. và Canadian Natural Resources Ltd. - giảm mạnh vào phiên 5/1, trước khi phục hồi phiên sau đó.

Ông Derek Holt, Phó Chủ tịch kiêm Trưởng bộ phận kinh tế thị trường vốn tại Ngân hàng Nova Scotia, cho biết trong một bản ghi chú rằng dầu mỏ của Mỹ và Canada đã “bù đắp” sau khi xuất khẩu của Venezuela bắt đầu giảm mạnh sau năm 2000. Vì dầu nặng của Canada là “đối thủ cạnh tranh trực tiếp”. Theo ông Holt, sẽ rất khó khăn nếu Venezuela cuối cùng có thể khôi phục sản lượng lên mức cao hơn mức đỉnh trước đây.