“Thế khó” của ngân hàng trung ương ở các nền kinh tế mới nổi

Thu Hà (P/v TTXVN tại Paris) 05:30' - 14/12/2021
BNEWS Ngân hàng trung ương của các nước mới nổi đang ở trong tình trạng tiến thoái lưỡng nan do giá lương thực tăng, trong khi nguồn lực lực tăng trưởng lại cạn kiệt.
Quyết định về lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) ảnh hưởng lớn đến các nền kinh tế mới nổi. Ảnh: THX/TTXVN

Theo nhận định của nhật báo Les Echos, đại dịch COVID-19 sẽ không thể kết thúc một sớm một chiều, trong khi nguồn lực tăng trưởng của các ngân hàng trung ương ở các nước mới nổi (trừ Trung Quốc) đang cạn kiệt nghiêm trọng. Thêm vào đó, việc giá lương thực tăng càng làm phức tạp thêm phương trình tính toán của các ngân hàng, khiến họ bị "bó chân bó tay" vì lạm phát gia tăng.

Tại Brazil, Nga, Romania, Ba Lan, Hungary và Mexico, chỉ số lạm phát hiện đã vượt xa mức mục tiêu do các ngân hàng trung ương đặt ra, khiến họ buộc phải tăng lãi suất. Irina Topa-Serry, chuyên gia kinh tế cấp cao của công ty quản lý đầu tư toàn cầu AXA IM, nhận định: “Kể từ đầu năm đến nay, ở các nước mới nổi đã có 32 lần điều chỉnh tăng lãi suất, chủ yếu ở khu vực Mỹ Latinh, châu Âu (trừ Thổ Nhĩ Kỳ) và Nga”.

Nguy cơ tăng trưởng bị hạn chế trong khi chi phí vay nợ của các quốc gia tăng cao đã làm hạn chế khả năng ngân sách của các ngân hàng. Bà Irina Topa-Serry cảnh báo: "Chính sách tiền tệ ở những nước này cần phải phản ứng nhanh hơn và thậm chí phải mạnh hơn nếu muốn thoát khỏi tình trạng trên".

Bà Irina Topa-Serry nói thêm: "So với các nước phát triển, lạm phát ở các nước mới nổi thường có xu hướng diễn ra nhanh và lâu hơn". Thứ nhất, lạm phát đè nặng lên tỷ giá hối đoái, yếu tố có tác động dây chuyền lên giá cả trong nước. Tiếp đến, các nền kinh tế mới nổi có cơ chế chỉ số hồi tố đối với tiền lương và lương hưu, điều này khiến lạm phát trở nên dai dẳng hơn.

Cuối cùng, thị trường có xu hướng nghi ngờ quyết tâm chống lạm phát của ngân hàng trung ương của các nước này nên nếu xuất hiện yếu tố thiếu tin cậy, thị trường sẽ phản ứng nhanh hơn cả Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) hoặc Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB).

Một yếu tố khác cũng nhạy cảm không kém đối với các ngân hàng này, đó là tình trạng lạm phát toàn phần (có tính đến cả giá năng lượng và thực phẩm), như đang diễn ra ở Khu vực sử dụng đồng euro (Eurozone) hoặc Mỹ.

Trong khi đó, năng lượng và thực phẩm, hiện đang là nguyên nhân chính thúc đẩy lạm phát, lại chiếm một phần lớn trong Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của các nước mới nổi. Chỉ riêng thực phẩm (không bao gồm đồ uống có cồn) đã chiếm hơn 35% chỉ số CPI của Nga, hơn 25% chỉ số CPI của Ba Lan và Mexico, hơn 20% chỉ số của Hungary và Brazil và hơn 15% trong trường hợp của Chile, Cộng hòa Czech và Nam Phi.

Tình hình càng thêm căng thẳng vì các ngân hàng trung ương ở phương Tây, dẫn đầu là Fed và ECB, sẽ sớm không còn cung cấp cho thị trường thế giới lượng thanh khoản dồi dào như trước nữa. Hiện các nhà đầu tư đã không chờ đợi lợi tức trái phiếu Mỹ tăng mạnh mà đã quay lưng lại với các nước mới nổi.

"Dòng chảy sang các thị trường mới nổi bên ngoài Trung Quốc đã dừng lại nếu chúng ta xem xét khoảng thời gian từ tháng 9 đến tháng 11", Robin Brooks, chuyên gia thuộc Viện Tài chính Quốc tế, đã lưu ý trong một bài viết được công bố vào đầu tháng 12/2021.

Theo ông, tình hình có thể sẽ trở nên tồi tệ hơn. Các yếu tố như biến thể mới nhất của COVID-19, việc Fed thu hẹp chương trình bơm tiền vào nền kinh tế (giảm mua lại tài sản) hay sự mất giá của đồng tiền Thổ Nhĩ Kỳ đều là rủi ro đối với các thị trường mới nổi, trong khi ngay cả dòng vốn đầu tư nước ngoài cũng đang cạn dần./.

Tin liên quan

Tin cùng chuyên mục