Thỏa thuận thương mại với EU sẽ tác động ra sao đến nhập khẩu của Mỹ?

Theo công cụ phân tích và ước tính tác động của các thay đổi về thuế quan đối với các hoạt động kinh tế của nền tảng trực quan hóa và phân phối số liệu trực tuyến The Observatory of Economic Complexity (OEC), xuất khẩu của toàn cầu sang Mỹ sẽ giảm mạnh do thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa nước này với Liên minh châu Âu (EU).

Ngày 27/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố một thỏa thuận thương mại với EU sau các cuộc đàm phán với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen. Ông Trump cho biết thỏa thuận này áp dụng mức thuế 15% đối với hầu hết hàng hóa của châu Âu vào Mỹ, bao gồm cả ô tô.

Theo công cụ nói trên, xuất khẩu của các nước sang Mỹ vào năm 2027 dự báo sẽ giảm hơn 46% so với mức trung bình của ba năm qua, tương đương 2.680 tỷ USD. Dự báo, xuất khẩu của Mỹ vào năm 2027 sẽ tăng 12% so với mức trung bình của ba năm qua, tương đương 1.590 tỷ USD.

Ông Cesar Hidalgo, Giáo sư kinh tế tại Trường Kinh tế Toulouse, Giám đốc Trung tâm Học tập Tập thể và là người sáng lập Datawheel, đơn vị đã xây dựng OEC, giải thích, trong khi Mỹ áp thuế quan lên các nước khác, các nước khác lại không áp thuế quan lẫn nhau.

Ông nói thêm, vấn đề ở đây là các quốc gia sẽ có xu hướng tự nhiên là thiết lập lại mối quan hệ thương mại tách khỏi Mỹ. Điều này đúng với hầu hết các quốc gia, trừ Mexico và Canada, những quốc gia có quan hệ thương mại rất chặt chẽ với Mỹ và không thể thiết lập lại nhanh chóng như các quốc gia ít gắn kết hơn.

Ông Hidalgo lấy Đức làm ví dụ để giải thích tác động của thuế quan. Trong kịch bản đầu năm 2025, khi mức thuế quan mới chưa được áp đặt, kim ngạch xuất khẩu từ Đức sang Mỹ được dự báo sẽ tăng từ 133 tỷ USD vào năm 2023 lên 155 tỷ USD vào năm 2027. Với khung thuế quan 15%, kim ngạch xuất khẩu từ Đức sang Mỹ hiện được dự báo sẽ tăng lên 149 tỷ USD vào năm 2027.

Các chuyên gia logistics đã cảnh báo trong nhiều tháng rằng ngay cả khi mức thuế suất thấp hơn mức thuế trả đũa ban đầu được công bố vào tháng 4/2025, các sản phẩm vẫn đắt đỏ.

Việc áp dụng thuế quan cao sẽ khiến nhiều sản phẩm nhập khẩu đắt hơn và các công ty sẽ phải tạm dừng vận chuyển. Các giám đốc điều hành lĩnh vực bán lẻ cho biết hậu quả sẽ là sự thiếu đa dạng sản phẩm trên các kệ hàng ở Mỹ, điều mà người tiêu dùng nước này đã quen thuộc.