Thúc đẩy chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật

Phát biểu đề dẫn, Phó Cục trưởng Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý (Bộ Tư pháp) Phan Hồng Nguyên cho biết, thời gian qua, Bộ Tư pháp đã tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, lãnh đạo Bộ triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm; trong đó đã xây dựng và vận hành hiệu quả Cổng Pháp luật quốc gia - địa chỉ cung cấp thông tin pháp luật, phổ biến, giáo dục pháp luật, giải đáp các câu hỏi, giải quyết việc phản ánh, kiến nghị của người dân, doanh nghiệp trên môi trường số… Bộ Tư pháp đang chuẩn bị xây dựng Hệ thống thông tin phổ biến, giáo dục pháp luật; dự kiến năm 2026 sẽ hoàn thành và đưa Hệ thống vào sử dụng.

Thời gian qua, nhiều địa phương đã tập trung phổ biến, giáo dục pháp luật trên mạng xã hội, các diễn đàn trực tuyến, mạng viễn thông, sóng phát thanh, truyền hình, mạng lưới thông tin cơ sở; tổ chức thi trực tuyến về kiến thức pháp luật đã tạo sân chơi tìm hiểu pháp luật thực sự bổ ích, hiệu quả...

Tuy nhiên một số nơi, cơ quan, đơn vị vận hành cổng/trang thông tin phổ biến, giáo dục pháp luật còn mang tính hình thức, chưa thực chất, hiệu quả. Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật chưa tương xứng với yêu cầu thực tế.

Các chương trình, sản phẩm, tài liệu, ấn phẩm phổ biến, giáo dục pháp luật để đăng tải trên môi trường mạng còn thiếu phong phú, chưa kịp thời, chưa đáp ứng được nhu cầu tìm hiểu pháp luật của người dân, doanh nghiệp. Việc thực hiện xã hội hóa trong ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác phổ biến, giáo dục pháp luật gặp nhiều khó khăn. Chất lượng, hiệu quả ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong phổ biến, giáo dục pháp luật còn chưa đồng đều ở các bộ, ngành, địa phương.

Để theo kịp thực tiễn, đáp ứng nhu cầu tìm hiểu, học tập pháp luật của người dân, doanh nghiệp trên môi trường số, đổi mới toàn diện, căn bản công tác quản lý, phương thức tổ chức thực hiện các hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, Phó Cục trưởng Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý cho rằng, cần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, ngành về chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; nghiên cứu, hoàn thiện chính sách, thể chế để thúc đẩy việc chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; xây dựng, vận hành có hiệu quả các cơ sở dữ liệu, phần mềm, ứng dụng phục vụ công tác quản lý nhà nước về phổ biến, giáo dục pháp luật, cung cấp thông tin pháp luật cho người dân, doanh nghiệp. Đơn vị tập trung đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực (kiến thức, kỹ năng) về chuyển đổi số cho nguồn nhân lực tham mưu, thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật để phục vụ hiệu quả công tác này.

Đồng thời, đơn vị phát huy, nhân rộng các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật trên môi trường mạng, trên mạng xã hội, các diễn đàn trực tuyến, mạng viễn thông, sóng phát thanh, truyền hình, mạng lưới thông tin cơ sở, tập huấn trực tuyến về pháp luật, thi tìm hiểu pháp luật trực tuyến, ứng dụng AI pháp luật, thông tin pháp luật trên cổng/trang thông tin điện tử... đang được triển khai hiệu quả.

Phó Cục trưởng Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý cho biết, thời gian tới, Bộ sẽ chủ trì xây dựng Hệ thống thông tin phổ biến, giáo dục pháp luật; kho dữ liệu số phổ biến, giáo dục pháp luật dùng chung; qua đó hỗ trợ hiệu quả hơn cho 10 địa phương tiến hành thí điểm ứng dụng công nghệ số trong phổ biến, giáo dục pháp luật. Đồng thời, Bộ tập trung hoàn thiện Cổng Pháp luật quốc gia; cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật…

Nhiều ý kiến của các đại biểu đề nghị, Bộ Tư pháp nghiên cứu, hoàn thiện chính sách, thể chế, nhất là Luật Phổ biến giáo dục pháp luật để thúc đẩy việc chuyển đổi số trong công tác này nhằm tháo gỡ những vướng mắc, khó khăn; khuyến khích việc triển khai ứng dụng công nghệ thông tin, thực hiện chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Đồng thời, Bộ Tư pháp tạo điều kiện cho các địa phương xây dựng, vận hành hiệu quả những cơ sở dữ liệu, phần mềm, ứng dụng phục vụ công tác quản lý nhà nước về phổ biến, giáo dục pháp luật, cung cấp thông tin pháp luật, phổ biến, giáo dục pháp luật cho người dân, doanh nghiệp.

Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Cao Bằng Nguyễn Thị Hảo cho rằng, Bộ Tư pháp cần sớm xây dựng tài liệu chương trình đào tạo, bồi dưỡng, chủ động nâng cao năng lực (kiến thức, kỹ năng) về chuyển đổi số cho nguồn nhân lực tham mưu, thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho các địa phương. Bộ tăng cường các hoạt động tọa đàm, đi thực tế, học tập, chia sẻ kinh nghiệm trong xây dựng và triển khai các mô hình chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật...