Tiết kiệm hơn 5.300 tỷ đồng chi phí tuân thủ nhờ cải cách thủ tục hành chính

Sáng 18/6, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Diễn đàn đối thoại về thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp và môi trường năm 2026.

Diễn đàn nhằm tăng cường đối thoại giữa cơ quan quản lý nhà nước với các hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp về đẩy mạnh cải cách thể chế, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh, qua đó tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và góp phần thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Phát biểu tại diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, thực hiện chỉ đạo của Trung ương, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, bộ đã tập trung rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh; đồng thời đẩy mạnh phân quyền, phân cấp cho địa phương. Bộ Nông nghiệp và Môi trường là một trong ba bộ được Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ biểu dương vì đạt và vượt các chỉ tiêu được giao, đồng thời được giao xây dựng các nghị quyết riêng của Chính phủ về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp, những kết quả đạt được đã khẳng định hướng đi đúng đắn, thực chất với sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ, lãnh đạo Bộ và sự vào cuộc trách nhiệm của các đơn vị trực thuộc. Tuy nhiên, đây không phải là điểm dừng. Cải cách phải tiếp tục được thực hiện một cách thực chất, không chỉ đo bằng số lượng thủ tục được cắt giảm hay số lượng thủ tục được phân cấp, mà phải được đánh giá bằng mức độ thuận lợi, sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp, sự chủ động của địa phương và hiệu quả quản lý nhà nước.

"Trên tinh thần đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật từ luật, nghị định đến thông tư, bảo đảm thống nhất, đồng bộ, minh bạch và khả thi; tổ chức thực hiện đầy đủ, hiệu quả các nhiệm vụ được giao tại các nghị quyết của Chính phủ với yêu cầu rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ sản phẩm, rõ kết quả", Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh.

Theo Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã cắt giảm 8.987 ngày giải quyết thủ tục hành chính, tương ứng giảm 53,39%; tiết kiệm khoảng 5.310 tỷ đồng chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp, tương ứng giảm 54,73%.

Số thủ tục hành chính cấp bộ đã giảm từ 267 xuống còn 148, chỉ chiếm 26,67% tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của bộ. Đồng thời, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phân quyền, phân cấp 58 thủ tục hành chính thuộc 9 lĩnh vực; bãi bỏ 108 thủ tục hành chính thuộc 16 lĩnh vực; đơn giản hóa 88 thủ tục hành chính thuộc 10 lĩnh vực.

Về điều kiện kinh doanh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã bãi bỏ 13/40 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện và thu hẹp phạm vi đối với 3 ngành, nghề, đạt tỷ lệ cắt giảm 36,25%, vượt yêu cầu tối thiểu 30% theo chỉ đạo của Trung ương.

Các nội dung cải cách được triển khai đồng bộ trên nhiều lĩnh vực trọng tâm như trồng trọt và bảo vệ thực vật; chăn nuôi, thú y; môi trường; thủy sản và kiểm ngư; địa chất, khoáng sản; quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản; khoa học và công nghệ; biến đổi khí hậu; đất đai; đo đạc, bản đồ và thông tin địa lý; thủy lợi; lâm nghiệp và kiểm lâm; nông nghiệp, khuyến nông; biển và hải đảo.

Theo đánh giá của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, những kết quả đạt được trong cải cách thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh thời gian qua đã góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ghi nhận, đánh giá cao.

Ông Nguyễn Thanh Sơn, Chủ tịch Hiệp hội Gia cầm Việt Nam, đánh giá cao những cải cách lớn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường thời gian qua, đặc biệt là việc phân cấp cho địa phương và rà soát nhiều quy định liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp, qua đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sản xuất, kinh doanh.

Tuy nhiên, theo ông Sơn, hiện vẫn còn thiếu sự thống nhất trong cách hiểu và thực hiện quy định kiểm tra nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y giữa các địa phương. Nguyên nhân chủ yếu là do năng lực chuyên môn chưa đồng đều, việc ứng dụng công nghệ thông tin còn hạn chế và thiếu nhân lực chuyên trách.

Do quá tải và e ngại rủi ro, nhiều địa phương lựa chọn cách xử lý hồ sơ theo hướng "làm chậm nhưng chắc", khiến thời gian giải quyết kéo dài. Một số địa phương còn thiếu cơ sở hạ tầng kiểm nghiệm, phải gửi mẫu đến nơi khác để phân tích, làm tăng thêm thời gian xử lý.

Liên quan đến quy định miễn, giảm kiểm tra, ông Sơn cho biết doanh nghiệp có ba lô hàng liên tiếp đạt yêu cầu sẽ được miễn kiểm tra. Tuy nhiên, thủ tục hiện chưa được thực hiện theo cơ chế một cửa mà vẫn phải hoàn thiện hồ sơ giấy, gây tốn thời gian và chi phí.

Ngoài ra, thời gian xử lý hồ sơ đăng ký trực tuyến vẫn còn kéo dài. Có những hồ sơ liên quan đến sản phẩm thuốc thú y mất từ 6 tháng đến một năm, thậm chí lâu hơn mới hoàn tất. Ông Sơn cũng đề nghị xem xét lại quy định về ghi nhãn thức ăn chăn nuôi và thuốc thú y, bởi nhiều giấy phép hiện chỉ thể hiện nội dung tóm tắt, trong khi doanh nghiệp phải ghi đầy đủ thông tin trên nhãn để phù hợp với giấy phép, gây không ít khó khăn trong quá trình sản xuất, kinh doanh.

Ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, các kiến nghị của hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp tại diễn đàn sẽ được Ban Tổ chức tổng hợp đầy đủ, đặc biệt là những vướng mắc, bất cập từ quy định pháp luật để báo cáo Bộ trưởng chỉ đạo các đơn vị liên quan xử lý kịp thời.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục tăng cường phối hợp, đối thoại giữa cơ quan quản lý nhà nước, địa phương, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp nhằm tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, minh bạch, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong giai đoạn mới.