Tiết kiệm năng lượng, chìa khóa nâng sức cạnh tranh doanh nghiệp

Sáng 30/9, tại tỉnh Tây Ninh, Cục Năng lượng – Dầu khí (Bộ Công Thương) tổ chức Hội thảo “Tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp: Từ chính sách đến hành động thực tiễn”, nhằm chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật chính sách, công nghệ, giải pháp tài chính và thúc đẩy các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong doanh nghiệp.

Tham dự hội thảo có đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, hội, hiệp hội ngành nghề, viện nghiên cứu, chuyên gia trong lĩnh vực sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; đại diện các doanh nghiệp công nghiệp, khu công nghiệp, cơ sở sản xuất cùng các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp giải pháp công nghệ và tài chính trong lĩnh vực này.

Phát biểu tại hội thảo, ông Đặng Hải Dũng, Phó Cục trưởng Cục Năng lượng – Dầu khí (Bộ Công Thương), cho rằng nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng, trong khi chi phí năng lượng có xu hướng tăng và đang tạo thêm áp lực đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, xu hướng chuyển dịch xanh, các yêu cầu về môi trường, phát thải carbon và các tiêu chuẩn mới của thị trường quốc tế đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với doanh nghiệp. Vì vậy, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả không chỉ góp phần giảm chi phí sản xuất mà còn giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.

Theo ông Đặng Hải Dũng, trước những yêu cầu mới của thị trường, Bộ Công Thương đang đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp về kỹ thuật, công nghệ và tài chính; đồng thời tăng cường kết nối giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các đơn vị cung cấp giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi, thích ứng với yêu cầu của thị trường.

Cùng với những thách thức, sự phát triển của khoa học, công nghệ, đặc biệt là công nghệ số, dữ liệu và các giải pháp của công nghiệp 4.0, đang mở ra nhiều cơ hội để doanh nghiệp tối ưu hóa quá trình sản xuất, kiểm soát mức tiêu hao năng lượng, theo dõi phát thải và nâng cao hiệu quả quản lý.

Việc ứng dụng công nghệ số, dữ liệu, điện toán đám mây, blockchain và các giải pháp công nghệ khác có thể hỗ trợ doanh nghiệp trong truy xuất nguồn gốc, quản lý quá trình sản xuất, tính toán phát thải và đáp ứng yêu cầu báo cáo ngày càng cụ thể của các thị trường và chuỗi cung ứng quốc tế.

Bộ Công Thương cũng hướng tới kết nối doanh nghiệp với các tổ chức tài chính, qua đó tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận các nguồn tín dụng phù hợp, phục vụ đầu tư đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.

Ông Nguyễn Đình Hiệp, Chủ tịch Hội Khoa học và công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam cho biết, bên cạnh vai trò của cơ quan quản lý nhà nước, sự tham gia của các tổ chức nghề nghiệp, hiệp hội và cộng đồng chuyên gia có ý nghĩa quan trọng trong kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và thúc đẩy các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả.

Theo ông Nguyễn Đình Hiệp, trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng, chuyển dịch năng lượng và phát triển xanh trở thành xu hướng, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả là một trong những giải pháp quan trọng nhằm góp phần bảo đảm an ninh năng lượng, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và thực hiện mục tiêu phát triển xanh.

Từ thực tiễn đó, các nội dung cần được quan tâm trong thời gian tới gồm cập nhật cơ chế, chính sách và các quy định mới về sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả để doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch và triển khai tại đơn vị; cung cấp thông tin, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận công nghệ hiệu suất cao, mô hình quản lý năng lượng tiên tiến, số hóa, chuyển đổi số và tự động hóa.

Đồng thời, cần tiếp tục tháo gỡ rào cản để doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ, tiếp cận các mô hình tài chính xanh, tín dụng xanh và các cơ chế chia sẻ rủi ro phù hợp để triển khai các dự án sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Việc chia sẻ kinh nghiệm giữa các doanh nghiệp cũng được xác định là giải pháp quan trọng. Mỗi doanh nghiệp có mô hình, cách làm hiệu quả có thể trở thành điểm sáng để chia sẻ, nhân rộng, qua đó tạo sức lan tỏa trong cộng đồng doanh nghiệp.

Trong khuôn khổ hội thảo, các chuyên gia đã cập nhật chính sách, văn bản và quy định pháp luật về thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; giới thiệu các giải pháp công nghệ và mô hình ứng dụng thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong doanh nghiệp.

Các chuyên đề tập trung vào xây dựng khu công nghiệp thông minh, nhà máy thông minh; ứng dụng khoa học, công nghệ để tối ưu hóa sử dụng năng lượng trong ngành công nghiệp mỏ; các giải pháp tài chính hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư các dự án sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Thông qua hội thảo, các doanh nghiệp có thêm thông tin để nhận diện cơ hội, thách thức trong tối ưu hóa chi phí sản xuất, từng bước ứng dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến, phát triển công nghiệp thông minh và chuyển đổi số nhằm giảm tiêu hao năng lượng.

Hội thảo cũng góp phần tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và các đơn vị cung cấp công nghệ, tài chính, hướng tới hình thành hệ sinh thái sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển xanh và bền vững.