Tổng thống Mỹ bất ngờ áp thêm thuế với Canada

Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Động thái này là phản ứng của ông đối với một đoạn quảng cáo của tỉnh Ontario, Canada, một ngày sau khi nó được phát sóng trong khuôn khổ Giải Bóng chày nhà nghề Mỹ World Series. 

Đoạn quảng cáo của chính quyền Ontario sử dụng phần lồng tiếng của cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan, trong đó ông chỉ trích thuế quan áp lên hàng hóa nước ngoài và cho rằng chúng sẽ gây mất việc làm cũng như châm ngòi cho các cuộc chiến thương mại. Điều đáng nói là đoạn video đã sử dụng năm câu nói hoàn chỉnh được lấy từ một bài phát biểu hàng tuần dài năm phút của ông, nhưng lại được cắt ghép và sắp xếp không theo trình tự ban đầu.

Tuy nhiên, điều mà đoạn quảng cáo này không hề đề cập tới chính là bối cảnh thực sự của bài phát biểu: Ông Reagan đã dùng những lời lẽ đó để giải thích rằng việc chính quyền của ông áp thuế lên Nhật Bản nên được xem là một ngoại lệ đáng tiếc nhưng không thể tránh khỏi, dù niềm tin cốt lõi của ông vẫn là tự do thương mại mới là chìa khóa cho sự thịnh vượng.

Ngày 23/10, ông Trump đã kết thúc các cuộc đàm phán thương mại với Canada liên quan đến đoạn quảng cáo mà ông cho là gây hiểu lầm này. Sau đó, Thủ hiến tỉnh Ontario, ông Doug Ford, ngày 24/10 cho biết sau các cuộc thảo luận với Thủ tướng Canada Mark Carney, tỉnh Ontario sẽ tạm dừng chiến dịch quảng cáo tại Mỹ vào ngày 27/10 để các cuộc đàm phán thương mại có thể được nối lại.

Đoạn quảng cáo sau đó đã được phát sóng vào ngày 24/10 trong buổi truyền hình trực tiếp trận đấu đầu tiên của giải World Series thuộc khuôn khổ Giải Bóng chày nhà nghề Mỹ, trong đó đội Toronto Blue Jays đối đầu với đội Los Angeles Dodgers.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social vào ngày 25/10, ông Trump đã công bố mức thuế cao hơn, đề cập đến đoạn quảng cáo trên. Trong bài đăng của mình, ông Trump cáo buộc rằng phía Canada đã được yêu cầu phải gỡ bỏ đoạn quảng cáo ngay lập tức, nhưng họ vẫn cố tình cho phát sóng trong trận World Series dù biết rõ đây là một hành vi gian dối. Ông tuyên bố rằng, chính vì "hành động xuyên tạc sự thật nghiêm trọng và mang tính thù địch" này, ông quyết định tăng thuế quan đối với Canada thêm 10%.

Thông điệp này được ông Trump đăng tải khi đang trên chuyên cơ Air Force One đến Malaysia (Ma-lai-xi-a), điểm dừng chân đầu tiên trong chuyến công du Đông Á.

Trước đó, ngày 24/10, Thủ tướng Carney cho biết Canada sẵn sàng nối lại các cuộc đàm phán thương mại với Mỹ. Cả ông Trump và ông Carney sẽ cùng tham dự Hội nghị Cấp cao Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) tại Malaysia, nhưng trên chuyên cơ Air Force One, ông Trump nói với các phóng viên rằng ông không có kế hoạch gặp nhà lãnh đạo Canada.

Bộ Thương mại Mỹ, Nhà Trắng và Văn phòng Thủ tướng Canada chưa đưa ra bình luận về việc này. Hiện vẫn chưa rõ những mặt hàng nào sẽ bị ảnh hưởng bởi mức thuế mới do ông Trump công bố.

Phần lớn hàng hóa xuất khẩu của Canada sang Mỹ được miễn thuế nhờ Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA) được ký kết trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump. Vào tháng 8, chính quyền của ông Trump đã áp thuế 35% đối với các mặt hàng của Canada không thuộc phạm vi của USMCA. Canada cũng phải chịu các mức thuế theo ngành lên tới 50% mà ông Trump áp đặt trong năm nay đối với thép và nhôm từ tất cả các quốc gia.